Ad Fontesto the sources

Paraphrase of Plato's Republic

Ibn Rushd · 36.6k words · Latin Text

Text size:
Latin text only — English translation not yet available.
Contents — 5 sections
  1. Part 1 — AUEROIS PARAPHRASIS SUPER LIBROS DE REPUBLICA PLATONIS, ...
  2. Part 2 — necefiitudinc coniun&os .Sententid igim ut&run omnim und effe dehet,…
  3. Part 3 — N O N A dem<{; uirtus y ut per fe ip/e mouedtur dl id y <\uodcun<\ue…
  4. Part 4 — mlitiofde ciuitdtis ftdtus , p&ter o^timos illo! T
  5. Part 5 — remanfermtyprafirtim in uiro uirtute inftitutorum…

Part 1

AUEROIS PARAPHRASIS SUPER LIBROS DE REPUBLICA PLATONIS, ...

Averroes, Jacob Mantino

Digitized by Google

Superlihros de Rcfuhlia ^Utonis^nunc pimhn Utiniute donm , Ucoh

'^lkr Wtntino Medico Hchrneo

m. d* xxxrx.

Cum gmfa 7 & jpriuilcgio Pontifi c[% *d dcccnnium.

PhVLO . IILPONT ♦ MAX, Ucob Hdntinus Hefcn* hs. S*

*JTER OMNIA ifiwper<w<li nomin*. ^P.B. hocurium p*- *ftorisnomen tudntiyufiimu, tum diui

ffa num , r«w fdnftum, ~iommbus%orbistcr ^li r4rkW popwlfs per- |j^rtfr«mfwijJene»io £J dmbigit. ea ficjuidc impundi fdcvltds mifericordid , ^ mtnfuetudine, fide.etpietdte eft refcrr* . Tcc/rro «eciww Gr* ci ubicfe pdftorem yopulorum regem appelUnt y uerumty /icri <inti<{u<£ legis codices pa/?i ro Reges^wwoscj; S<*cer^otes^Mtlices , cgregios^ Propbetas , dc dliorum moderdtores^dPcores uocdnt: nec mehercule iniurid. cumDeusOpt. Mdx. Paftor \frdelisu Dduide fuerit mtncupdtus.cjudm inter caterds prtfcipudw drttm y primi omniu $drentes y & f yeris dcceptifiimus Mojes legiftaror <t<{uifiimus dccurdtfrxcoluem.Qupd rromen Chriftidnis adeo uenerdndum y <& minfi cumfuiffc (trmtnus } ut <[ui ad fHmrnifdcerdotq d^iccm y digniti*

tcmuc fucrintfcrldti.ilhco fdftoris nominc dccoren* tur:<{uo nihd apwcf cos fdn£liu$ y whil diuinius, mhil dcni<\ ; prtftdntius rcpe nri pojj e exiftimtQuad non folumhomimmopinione ><{u4m fummis tuis uimtibus tibi Compdrauem,fed diuind quadam ntionc tibi dc bcrifignijicibdtur.Ndm qui primus Vdmefiorum co* gnomen in gentcm tu&m intulit , is(mcd <{uidem fen* tcntia) nef cio <tuo numine afflttus prtnuntidffe uidctur,dli^udndofore y uteiusnominismio in fempiteftia temporumferie inuolutd^ infigni aliqxodignitatii grdduimmomlis ejficeretur.Pbarncs cnim Hccrufco tum UngudjCjude meo iud ; cio hfiyrid eft , Wutjpdtrid Ylebrais receptarfdftorem, ct^gnbernctorcm figni^ fcdtictficdeusPhdrnes fuels apud cos UKd:ur. Sdlomon <{uo(fe in grduifimo f 10 poemdte , pop*/ww in hunc modummtroducit locpttcm: Kmicus meus mhi f 13 cgoilli Phdrnes inter Idtajdefxpaflor: ut wn non obfcureddgentilitidtud injignid alhfiffe imeih^dtur .Quodnomenex ant^wtfhm Hecrufcarumori* gine in tuce B . fdmilid]c>u diiwwn Lpoddm oraculu rcliSium cxiftit y <]uo tibiftmmm in Chrifticohs imferiumvromittebdtur. Ciim igiturOi\s , hominibusc^; ftucntibus in cuftodid fidddm totius Chriftidni gre* gis fis conftitutus B.P. diu mecum confiderdui , <jwj<i- Mm inpnblica Utitid tibi dfferrcm^uod dnimum mci

S.TJeuotifsimum.mrifi cutnty defidertum rdtioncaliqHddccUurct. Quan^uero intelligerem nihdinme effe^uod utdS.T.Kdieftdte dignumuideretur^ tdme Wiinus culy<£ in me rejidere pvtdui , fi uel minimo <jwfidmargmcnto uoluidtem medm illiapcrirem, ^ am fi nulUs omnmo uoces aderem, qutbus me ab ingrctitudmis fvfyicione penitus utndicarem .malle ctenim ineptus uideri > <{uam ingratus , optimus fdsfy debet: ttam d\\ui hoc ^eccatum nuncj poreft , illud humdnitdte tius y cui debetur gratia^corrigitur < Quocirca awftitui^.ThoshucroisCcr dubtnfis in Platonis Rewp.co mentd rios^k me rnic pnWm latinitdte dondtos dicdre:non fyfutem eosad.S.T. rationcs fertinerc , <[vam fciunt omnes litcrisa fueritia deditam, cum percetatem licuit in gerendot K eif.fcientia mirif ce profecif fe:fedutculfdudcarem,qu<t profeftomihi inhdfiffct grautf?ima y fi opimOtVfdficntifiimo frincipiftudio* rum meorum rationem non reddcrcm-.qu* db incunte aetdte tibi debitdforcfemyer fterdui,cuilitcr& omncs earumc^ pofefforcs fc flurimum debcre fatedntur. Quod mcum confdium a.S.T. imyrobatum no iri adeo confi do y ut ctia ld udcm^uoe mihi ex rdtione ftudfy mei dubid certe cffet y ccrtiftimdtnfola . S . T * humanitate futcm confccuturum. C&teru <$\d caufdt homini Pert f*tcticofucrit } ut Platonii de Rcp< dialogos fufcx^eret

intcr^rctdndos^in rpfo ftdtimofcris initiocxplicdbfr tur.Reliquum e B.P \ut tibimc ipfum y dt<{; otv\ mci r4 tioncs^uainfdcrorum librorum interpretdtionibus, &reiMcdic& confumuntur (ludio ddigcntcr commcndem:optcm'({; ut fan&ifiimis tuis dc RrpHfc.ntgafyfyty defidcrio tuofodix exitus confcntidU

PARAPHRASIS AVEROIS IN Ubros dt Repnbfic* PUtonis fttculatinos, e# ftcundd p^rs fcicntia mordlis, Ucob Mtntino Me dico Hefcrtfo iKtcrprete.

FAESENTIS OPERIS propo/itwm tSifummdtim txctr

• pere etf, P/<tro/«fc dewon- /?rtfitJi rdtiont in hbro dt Re-

• fublicd txflicdv.it , kis t*me» [! pr<ttermifii$ y qnt pobdbilid lii-

clewtMr . Vcrwm wt orJo doftrin* femtur^nonulld exorcfiri oportet , e <[uibvs doBrind iffk cjuoddm ordint deincep trddetur.ndm ?Uto in quofdam dlios eiufdt fcietidt UbroSyhunc etidmpofted collocduit. Qmddm fnttcrcd de huius f :ienti<t ufu } ciusfy inhituto^c p4rtibus docebimus.

Dlcendum e$t ergo hdnc fcientidm , <{u<£ dfui omnesf>rd£licdeffeuidetur 7 cxfe i contcmfUtiuis diffcrrcAdcfcin frimis tx ipfiusfubicEto uidctur mdnifeftum, cum d cuiufuis coHtempktiwtf /cienti>fMfciefto(fijcrepet,^iMS^etwm yrinciyid longt *b ilkrw^prmcipijs difttntJXdm rts ippe uoluntdrut fubit&nm buius fcitnuxfmt^ds fcilictt , dum ope-

S^&Tf mMr * * n °fo° Sfc pndem, earm% prm-

«P*"» '>/* Wolimtts^ffe&io eft:<fuemadmodum na- #SCv* tm } ls fawia ijfi natura principim ffl,#ipfii<$ fubicBum res naturales.item diuinee f :ientia priwcifium dcu$,& ciusfubicBum res iffa diuina. Pratcrr ea pafens fcientiaacontcmflatiuisfeiungiturAuan dojuidemillarumfinisc&tantummodofcientia-.acfi^ &Lwtyidinhi$o]>rramur,idt{uidem feraccidens ft^ut- ■jS* fote in multis rebus,<{uas Uathematici confiderant tucnire folet: fedpafentisfcientiafinise^fola p«xis.Huiustamenfcientiafartes inter fe differre «idcntur.fyquadamfacdius , <{uadam difficdtus itfam fraxim tradunt.nam rcgula, <{ua in hacfcientia tra,duntur^uocomuniorescxtiterint^Qminusad pr<e&2 jdamfraximconducunt:et<{uominus communes fut- P**fV*/>* tffltyeomagisitfmpaximdocerejyoftcnderc poffunt.ldfyin medicina U<{uid6fatet,cuiusuna k Medi~ cisjfeculatiua,alteraueroa£tiua pars a^ellatur. Itidcmhacarsin duas diuiditur yartcs , frior quidem communibus<{uibufdam rationibus habitus , <3 aftiontsuoluntarias, nccno Reipublica gubernationem m gcnera defcribiutemc^ cxficat,<{uanamfit unius ai ilteram partem ratio,*t<j; etiam <{uidnam cx his n/tcrius gratiafit adinucntum.Mtcra y <{uonam p<t#o habl tus tiufmodi in animo firmi , flabdes'% reddantur ex~

fonit.tum qualis hahim fuh alio rt>«ocef «r, utfcilktl aftio ex hahitu propo/ito prouenim ferfeStifmi cxiftat. Docet cpo^W <{uhhahitu$ a\uom$cMtur.atc^ut in fummd rem contfle&ar ) e a in hac $arte tuduntur^une fifuerint cum uniuerfalihus rehus coniuntta,tanl fundamenta 9 fieri poterit,«t aStiones inde poueniant. At$ ita huius f :ienti* ptrs prior ad al teramfv.fe hahet.uii Uhi de fanitate ; & azruudmc, dd lihros^ui de tuenda fanitate ,^ed ; morhs curdndis infcrihuntur.?r*ttrea p*rs prior huius artis in eo opre continctur, <{uod Ariftoteles ad Nicomachum fcrivfiv.alterain Politicor«w Iibris , de<\uaVin boc auo% ?latonis lifcro, <[uem expojt t«ri fumus,agetur. nondum enim fai&otelis politicos Iitros uidimus. lei me declarandde materia exordium , opc rrfprcttMW *ft,«t & his rehus pimmfcrmonemfdciamusdua in trima p*rte decldrdta funt, 43 <{u* ueluti funddmcnta <\u*ddm dd id , <{uod difturi fumus \uhv\cicnd<t

f unt * «•/•••

Dicendum eft ergo(Mt in prim* IwiMs/cicnti* p«r 'tc explic<tt«w eh)<{Udtuor effe huimndrum pcrfcaionMWge«cr4,Co«tcwpI<<tiM4S fcilicet uirtutes, et excogitatiudsfeu inMrus(wecb<t>iic<sGncci «o cdnt)itcm<{ i mordlcs > & drtcs pr<tftic4S, je« opfrtrws ncI W4«»wlcs dixeris : $m* owncs contcwpUti«4r«»e

ddm y &dffdrdtu$ hd hentur nam <[u& dnte fi nem funt y iUius gmid exfetuntur. Of\enfumfr<ttered'm edfdr te e$t,nm\nem foffe hds omnes uirtutes adiffci , uel fi idfieri $ofiit,d\ffia\hmu tdmen efje: in multis uerb Udrvjs^: hominibus cas multoties reperiri po/?e . Quin. ttiam ncmodhfidm ex his uirtutihus perfe£te y nift c£ terorum hominum o$era,tyduxi\io obtinebit fropter~ td%unif<{visfyddedm,<{Udm fibiprofof.it uirtutem ^ffk^uendam y a\terius ope utitur: idtocfc ndturd ciuilis tft.fcd dd reliquds etiam res uit<z neceffarids comftrandas^u^ c^uide hominibus^ antmdntibus reliquis (juoddmmodocommunes halentur^utfatt ui&um, vcftein,& hdbitdndd locd in<juirere J & ( ut in fducd rem conferam)cur&d><[u& u\s in homine concupfcendiuU uendifyexpofcit . Quodq;h<tc necefitas muhifariam inuenkur } nempe y ue\k<]ua nullmfit effugium^uemadmodum fjieri non foteft^ut folus quihbet homo , qua cd uiciumjveftemfyty domicilid neceffdriodccptirtndd funt dfjecjuatur.uel op& rei comoditdtemjpraftdt: utlut fi itd dixertm^oftbile e$thominem<[uemuis iti- «ere,wr nec terram coldt^nec ferdt frumentd : fed qui hacfecerit^commodiusumet. ue\ prcefidi) feumelioris wt<£gratididfiet:utfiateneris annis quiftiamdli- <$am drtejn elegerit } in <{ud diutius uerf msfuerit^ iU

lius <{uUem opus in artt eiufmodi pr*ftantius trit. E* dt caufa inttr ccetera addu&us eftPlato , ut credertt neminem debere^niftunicit tantum arti ofcram dart y idfyanobisfauUpotrexplicabitur .Provtcrca comriures artes quempiam exercere, uel e# omnino impof \bile : ucl fi Rtri quidem poterit , id minime cgregii trit.hc<{uoniam humance^erfeaioncsnon mji Jcpa-^,^ rataquidemipfcalKpatmen depnita multitudintfgr^ dcprebediomnesfoffunt: ideojinguli hominesinfuoh^^, ortu , & crcationc Jicundumdi&arumQerfe&ionumf diuerfitatem interfe differunt . Nam fi jinguli humanas omnes ferfeSiionesaffe<{ui foffent,natura <{uidem temere^c fruhracpid egiffet ^uidem imcojlibile JZj, ti%ut detur <{uic\ fofibile, <{uod reduci ad a£tum nont v)K . po^it. id'% iam in naturali Philofofhia explicatum c& * Benfu <{uoc{; comprobatur y fmgulos homines itafc habere.quod fane euidentifsime patet in uirtutibus f>raftantioribus:oropcrea <{uod non <{u'dibet natura acco modatus eh , ut uel bellicofus , «el orator , uel PoeM, frafertim'f 9 Philofophus euadat.Qupdfi ita rcs( ut di ximus) ft habtt y rdtioni confonum tft , ut humance oes ftrfe&ioneS in ali<{uo hominum coztu inuenianturiatfy illi uicifiim fic ad perfc&ionem adiuuent , ut uidelictt is <{ui impcrfeRe ali<{uamuirtutem otriner, ad tum co fugiat f <{ui hanc ipf m uirtutcexa&iftime adevtus es%

I mri fccus at<\; pnefo diu <{uoddam fua perfc&ionis ac- <pircndtt Similitcr <{uihuiufcemodi uirtutc ahfolutifi mc fofidet,i\li adiumento effc dcheat,quimmus Mm fcrfcSiam habctfftedens tii uidehcet fua ferfeBio ttis principia. ucrhi gratia,arti efctlriars corfcicndorumfrenorum injcrun \ tanj cius praparatw <{u£dam : illa <{uidem hanc docet <[uon&m fatlo fremm ytius commodius'<{- effe deheet, atq- ctiam <p modo in eandem intentionem coeam. 1« prima autem \-artc ■ declaratum e#,<jHot modis unaqua <j ; ars aliarum t>rin cifatum obtineat . Si ergo talis hominim cqnuentus non repcriretur,ne<{- etiam humana umutes retcrire-

L tur.uelfi re$erirentur,illa <{uidcm cffent imfcrfefta.

7£TS^-iSi C P°^ rm ° ome$ "irtutes ita ad partes huius R.

td&\u^ 'Itbtbent Jicut anim* potentia ad partes unius

NdW $ fohfaodi Rej)>K. fartc <{uidcm,<{ua cS teflaturfaficns crit,ac relicjuis partibus dom. nabitur: ficutihomoparte^a rationefungiturfapicnseB, ac cateris anima uiribus imferat . \ntc\hgo autem per hasuires e&m fartem <{ua rationali adharet, anne&iturfyutfote pars irajcibilis,at<{; etiam concupifcihlis. hoc enim fotiomoraks hahehit uirtutcs : ad ca enitn fc tradet,ac mouebitur,<{ua (fiudicio intelleclus , ac tcmpori ab co confiituto\ & confidcrato conueniant, corrc$ondctnt<\ i .Kd hac ,fortts <f«o$ u parte erit,

gjfif irafcitur.non nifi tamen ubi y <\udte nus<y fayitntit ^dtuerit^necnifi^iote^npore dU idipfum exegeriu Qumidmodxtyhomo ip/e ea^ua irafcitur partefor tis e% dm ed utdtur y \>rout intelleftus prceceperit,mo dumfadc tempus pr^/cripjenr, idm <jmo$ de tempe^ untiijtf alia dtUuis uirtute dicendum eft > S/c denicfc ilk omnibus tu rdtiondhbus y tum mouhbus umutibus prjeditus erit,pr<z?tdnuor\; habebitur f fi prceftdntiores uirtutes futrit affecputus.i&bjec eft il 1 * iuftiti* qudm imePligdt Pldto in pr/wo libro huius opcris 9 dt~ ddrdt\; in ^drto\([udt nihil d r iud e$*| «r uwj<juis<{; itt (^y^ R.P./wo fjngdturndturah mun:requam optimz Cjuif^ ftis fdtetit hoc dutem intclligi debet^uum partes R, P minidto contempldtiutf faentice^ei prcefidenti* busobtemperdnt.t\tfyhinc mdnifeftum eh.hdnc in t$ txcellere pdrre, qutprofefjorts contepUtiudrum fcii tiarum continer.cmnibus^; domindri y qtemadmodum tuftitid in unica animx ttti<tw undqutfi]; ipfius fars in fuo fit officio-fcdicet ut dccet,& <[uando decet . Nctf dliter hoc in partibus an\m$ fieri poteH , nifi fi domi* ndtur eisincdleSlus . <[uo etiam modo res fe habet irt R. P. Neq; irero te latere debet, harum untutum non~ nulUs inefJhR.PjicijClubd in quadam eius pdrte fint 9 ^T* ? ficuti e# j apientia & ^ortitudo-.nonnullas uerb , pro- • ti l. ' $ttrta<jubd in ommbus ipfius fdrtibus txi&dnt 7 uti '

' luftitidjtf Tem$erdtid:<{uod ipfum <{uidemper fefd^ tet.Nunc y utrum uirtus liberalitdtis in omnibus huius

I R:P. pmibuSytn in und tantum reperidtur , po# hdc

\ inueftigdbitur: indiget enim confiderdtione <{uadam.

| Cuigitur res itd hdbedt.fuerit^ in priore huiusfcie* tidt p* rfe monftrdtu y <{uidndm fintfimpliciter homiuir

L tute s:reli<{uum certe c#,wr ad edrum exa&iore cogni

Z Siit»tJ* onm >d ]< { M m $i™ de eifdem dicamus ♦ Primu e#, ^&^piti e<t conditiones femnturAm fi in alidud iHdrum co cejjde fnusfuennt, po/$/t <{ui\f>iam operdri . ut grdtu cxempliyfi cju&ritur <{uid fit Fortitudo, fxmfiiciter refyondebimus <{uidem,?am effc in anima <jiiendam affc £tum 7 medium inter audaciam y <& timiditatem , ha fcrtum\;^er <{uem <{uis y ubi, <{uatenus\ ; , & <[uando opus thfortittr f r gerit. H<e c nihdomims defi nitio non fd tis eft y <{uin etiamdef mtinfuper propria <{u&dam pr& ctf>td,<{u<x rei dgendx iepore neceffarid funt, cu dlio- <{uinon pofiita&iofieriAt^ut Pirifto.fldcuit y fcwius cognitionh finis dRio <{uidem eft y non fcientid.Sejg* cundum eft y <[u6nam pdfto uirtutes huiufmodi in adolyZ^Jgfcentium animo inhituantur y <&fenfim in eis coahf. cdnt,donec$erficidnturi¥fe:tum <{uceftnt per/e#<e, quo f>d &o integra ferudri debeant:dc denify <{ud curd l^jtx frduorum animis uitid ipp eximdntur : tdndemc^ (ddemuidetur huiusnegotyi,® artis mcdica utio.

n&m ut iflic continet ultimd f&rSydocetfyquidfitedu* cdndis corjporibus fdluhre^uidue fanit&temin eis tue<t tnr , &cfi c[u&ndo i f&nit&te recefferint , cju& r&tiont dgritudines &moue&ntur : fic ejuofy hic res fe h&bet. T?eniumfu$ereft,uth&bitus y <fiidn&mfit, defcrib&mus h*fte$ tut uirtus: <{u& fi alteri cuiuis uirtuti commVcdfxt^^^ dttus inde illius exd£tior re dda tur.cpis prttere* habitus alteri officidtjerinde ac tAedicus,hanc illi affc~ ftionem copulatam dicitfanitatem in corpord inducere.dc ferudre . Qu<z omnia facile admodum intelli* ghurjntelkttoyriusfine, atfypropofito haru omniti uirtutum^uatenus funt.R.P.\>artes:hdud fecus ac ud~ letudinismmbrorumtuteld y eiufdem^ reftitutio co~ gnofcitur <{uidemf&pifiime,cognitd ratione , a rcj ; ordine omnium inter fe membrorum Quibus in hXic &iodum expofuis^exflicandd demum uia e&, <{ua finguks indmmis ci\<iumuirtutes,<[u&\itQr\; reyeri&mus i Etfi minime hoc tefugere debet y dd id y ut reipfd uirtutes in Repwk. infint y fimditer'c{; in populis , non fdtis effe id % (luod ordtioe explicdre poteft, donec adhoc <Jwo<£ &d~ mbedturqucedamconieSidndi fdcu\tds>utfitin artt tnedicd.ht(\; hinc colligi poreft Reipub \ guberndcuk fenioribus deberi : cjwppe, <jwi ^rater quod fcientids x fyeculdtiu&s ddeptifint,obtinent pr<etered experiwe-j[ * tumjongo rewpore dcquifitum \ non aliter\ medicus

confummdtus quidem eft^wi ad pr<ecepr* drtis uniucr falid y dtci;immuidbilU y ddiecitetidm conv\ciendiuim y 0U4 uniuerfalU illd fingulis cjuibuscpe dgendis rebus cxjperientia (Juce,dppIicet,comp4ret!j;: cjuod totuiam in piore huius fcientide parte demonftrdtum eft . Rencrtdmurergo ddjermonem unde digrefiifumus.dictmuscfc ?Utoncm } cum de uirtutibus tra&are inftit«ir,cfeforrir«dine primoinitiumfumpfiffe . critmucro (ut diximus ) rdtio /p/d , mo duscfc f :iendi , <[\\ibus cam fcrfc&ifiimdm ciues ddipif :dntur0 feruent y ea eft Ht 4Hod primum fit operum huius uirtutis jpropofitum in ciuitdte obferuemus . Dicendum crgo efl duflicem i1 jbmnino uUm ejje,ex qud uirtutes in dnimis ciuium re- CferUntur. Mteram Ji-j dlorum animis y feu Rbetoricis, fcu Pocticis omiombus dltius opiniones impriman~ twriqux proprw etUm e&uulgo dd ftecuUtricesfcicn tUs. prtf&wres a lioqui uiros certiore y «erioreJjj uU adeafdcm^erducimus y utfoRea dilucidius exponetur.ldcirco dutem uulgus Rhetoric<e y & m Poetica operd fcientUs\^dttingit y <{uod ex duobus unum necefjarium fit : fcdicet ut uel demonftratiuis rationibus id fcUt y ue\ periuus nefciat.horum primumfieri non por, *lterum$Uneeftpofiibde:nam ingerimm cuiufe ad ilUm humdnam ferfettionem ddipifcendam y pro ndtu r& menfurd y dt<bf)rom{)titudine intcndi debet . hddc

iWdcjuofacumindu&ifint ad credendum,et per- 0\ fuafl de f :ientia pimi $mcifodt<fe pnis, (juantum eis datum eft,iuuabit id (juidem^atc^ eo magis,(t ttiamadiunRumfuerit illud alterum,nempe quod ad cceteras morales uirtutes,et manualcs artes iam difyofi ti fint xonfirmantur autem morales uirtutes, artes^HUprafticcein animiseorumpriore(quam diximus)uia,eis uidelicet ducendis ad illarumartiii \ 4t<fc mrtutum actiones utrofy korum generum ora-*- t«w ■ tionis,fuaforio f nlicet^atfy affetlionum exatatiuo^J^^T cjuce f ulicet ad bonos mores inducum.boc autem dic^^h^ - fciplmce genus,in eos,ut plurimum conuenit ciucs, qui a teneris fimilibus rebus affueuerint, at% ex his duabus difciplince ui}s,priori\U naturcemagis confe ntanea efl. Pofterior etenim eaeft,cuius ufus in aduerfarios potij?imi\m,ac odiofos nobis e#, eosfy qui uirtutibus ilhs debitis adbcerere recufant, &->am cjuidem uiam qvis nuncuparit,tumuerberibus,tum -uerbis afterioribus caftigatrice . Neminem aut late re debet kuic pofteriori uice,inter ciues huius.R. P. frceftantifsimae locum non effe , fui autem <\uoauomodo effe inie\ligatur,non)akemfummo illo punie digenere^uodbellicceartis proprium eftjfficM; militaris. A t<{ui nonnulU alice getes improbce adeo xxiftuntj minmf^ uirtuti^arentes^mmm^ mores

mhumdni funt> ut nulld dlk mione inftitui poftittt, riifi cum illis confligdtur,ut uirtutxbus obfe<{udntur. tctlgMKitytunqj igiturhdrumukrum<{uibusuu\gus corrifitur,ndtur<ehdud dbfimdem effc mdnifeftum e#, dutxo d^dtribusftmi\tdsexem^lo,<{ui,et corrijpiut, tt increpant fmilUm fudm,fueros,ddolefcentes fcruos pcrindedt <\ue non probarum ciuiutum cufto des,fuos ciueSytum conuit\\s,tumfuftudrio,tum cqi ta\i deni%f>oentt,coerccnt.uerumenimuero Rewpw. i\km, de <\UAnmc nobis fermo cftinftitutus,rAnf<itne contingct i\k cA$igAtrice uk uti.ln externos MeroopKS <{uidem efi,kt huirfccmoliukddhibcdtv.r,utf>ote cum rebeUes populi ncn nifi bello emendari pofiint .Similis'<{; utio cfi in legibus><{u<£ Ab hu mdriislegibusnon d\fcre$dnt.Quemddwodum noftra hcec lex diuind,cum uk itfd,<{u<£ dd deum gloriofum ducit,fit duplex.hUerd <{uidem,<{u<e fermo ne y dt<{; ordtione riititur.r\\teu,<{u£ drmis.Sed cum h<ec jf>drticu\dris drs>non nifi mordU uk tuto fer/Tcidtur^ud f :ilicet mdxime ad id,<{uod decct,Accedimus,bdbitd tdmen,<& tempori$,<& modi utione y hcec certc ipfd uirtusfortitudo eft,<{it<£ circd itft e<t dem in optime inftitutd Repub.ad huiufmodi rfficiH adducit'.{u£tdmeno!pusfuum perficere foffe nott mdctur dliter^ drte ilUpopk nddiuM quQ&ito

pl«rit«s word/iks uirtutilus , artilusq ; 'opertrijt >^ ^ perfyicitur.muhte ficjuidm uirtutes artium grati*'^)^ 4c^uiruntur,uicifZim<fo artes non vauca ob uirtutes * "*

■irpm<*/iW,ft%$«oJAriftore/« /e»jir </e free^^" " ftantiftimce Rcipub .bc\lis,ut Mpharabius memorat: quod tamen a Platone boc in libro dittum uidetur nonineumfenfum t uthdecarsad euntfinem adinuenta fit,ucrum ob nccefiitatcm:boc falicet prceci^ ^ , , , p«o mrtir«ro,«r </jjs cj«it«tif?MS r<ipi4Kt etf 5 f&iwr cu\tates,<{uas ab eifde pofiidcri molehe ferant,id<{i certe propter neccfiitate,aut ita fatius eft.proxintu etiam propofitu effe po/?ir,«r id cuftodice cav.fi. facimt.nc exteri ilhs incomodent:<\u& fane fenten tia probabilis efi, fi hominu genus auoddam daretur,<[uod procliue ad fcianas perfe#i6es,coKrcp/dri uas prafertim y effet.<[uodipsu y etfi Plato degrcecis ofinari uidetur^eosc^ recipimus flurimu natuu ad recipienda fcientiakabdes,negaretuno pofsimus> w/ios <{uo<\ ; ,<& wi«/ro; it4 affe&osregirv.ut in propin quisGrtfcicenatioibus mdere ef},necno in regioe no fira uadalia Samia'<j h atcyEgypto,certe tu it.Gr&cia hocingemufre^imiuscftVerutamenyUt idcocedd nuSjpojJumusampliusdiceresndiomrtutugencrt ttihil obftare, quominus alia.ua alia natio natura oa - ; . j • m*fit(ut ft %Uruc0ad certm aliaua «irt«tew,«t

Vtrbigrdtid y fdrs fcienticc cdpdx in graecis prtf&fft :tior y \nGd\\is y a\v^; huiufmodi gentibus iracundia, j&quidcmlocus hic eximice cjutftionis eftCum ubi ■ cuncfcpars ilU fcicntide dddiftd fo\ledt y ibidemeb uirtutes a^of\tiores y ^r^antiores\; fint y idfy na turaU frdeftantid. Vtcunfy uerb res f : hcat y ita in ma iore gentiumparte com$aratume& y ut$er eds gen te$ uirtutes huiufcemodi diftenfentur, diffundantur'<\;$r<zfcrtim hoc in quintd^uartacfe regione(c\imd a\v\ uocant)<[u<z rehquis tcmpcratiorcs funt.Ucfe fro Pldtonefacere a^arct y c[ui dicit homincs ewfmodi uirtutibus prdtditos cjje pojfe y fi a tcntris(ut diunt)unguicu\is in i\\isfucrint y et educati y et uerfa ti ♦ trdnfaftis uerb his amis y ji uirtutes hds ex- ^dujerint y nulla ampliusad eas jhes reliBd efh Wtyjtgitur neq ; obuirgatio y neq ; poena in eos.cjui iam funt jproue&iore <ztdte y et non in ftudiojd ddmodum ddminiPirdtione educdti y a!iquod momentum habc~ bit y rerum cfudndo^; id necejfario fit ad libcroi corum ui auferendos y qui uirtutibus inftitudntur* ncq; uerb fi eri non jpoteft y ut a g $\urim\$ y <{uorum iti ^uenilis atas eft tranfafta,uirtus aUcjuatenus acqui* rdtur y id\; in frimis 0ft non fxnt in ea inftitutionc tducdt\ y c[Udeuirtutich mdxime proxfflw, quod fi nt U.cpidem eis cptingdt, tunc cis ut akerw iftoruvi

hcidat rieccffe e&:ui$e\icet,dut inierftcianmr^i feruiantfm\i in repub propemodum loco animan-* tiuinirrationaliuwAta^cum ex fuperioribus cU^ rum fit ftodnam profojitum fit iuRi be\l\,non ab re nunc uidebitur adfmgula <{u<£<\$ermonem tranffcr re,<tu<£ aPlatone dc eligendisad huiufcemodi mrtutesafti$ y diftutata /w«t,et <{uafagacitatejni\lotum animo uirtutes ipfce confrmetur.eajq- /p/i exerceant in hunc modv.m y ut profi cifcentcs ab w$ uirtutibus a&iones optim* fint.hc Piatonem <{uidem ipjum cenfere opinamur y neminem in ciuitate plus^ ma arte debcrc inftitui Quippe cum nemo unus na tura idcncus fit ad phresartes.hdh<ec,habitum ipfumartis ficmelius adipifcitur y <{uiuis,<[uo perfehum opMS artis efficiat , fi d pueris in ea fuent educatus,acfi nemo in <t <{uefrribus ludis y at<j; congref- • fionibus illis armatorum eecjuitum haftis infeftis con curretium id efficit y <{uod optat,nifi in utra'% re uj\ ; d pueris exercttatus afjidue r acplane inhitutus fuerit y <{uantominus in arte militari id confequetur! Adde ctiam complures artesjtf rationem,& tcmfus inter fe communicare, <jmo «ecejje efl confe- <jMens,Mt corum t <\ui pfores artes <t£grefii funt perrMrkntMr,iwpIicentMr^ opertf .Eo^ eft Pldto opin* tus cuftodcs, relidMWW <miMW expertes effe de-.

b &

here t ne $ non ehs fotifimm ndturi iebere elin

^jtf^*^ ui rf m diofftciu,cuicum corporis robore,iny,t ~P*JLi> et * m mouendi uclocitas, fenf is ferfyicacitas, adeo ttt fimuUc fchferit alic{uid,c{uod in remfit,accurrat mdaget,affe<{uatur'<{i iditfum g celerrimi.uelutieji ttatura uenatici canis, f r« maris, fiuefomince .utritfy fi<{uidem,et canis,<& cuftodis par ingenium efi t\uod ad ea fte&at, c{ua funt cuftodice neceffaria. htcfc ea funt cu&odum,militu\ corforales affeftio* tKS.Qupd ucrbad animi mores attinet, eos namtt iracundoseffeo$ortet.nam<{uicun<{; ek iracundi* cxf>ers,efferuefcere non pofefl,*t$ ita^ne^ arcere ttecji abigere boftem. Idfy in homine cfl haud fecus y *t<J; in reli<{uis animantibus:uideturfac{uif<{uis eft * Us moribus tum cor$oris,tum animi natura craditus,utranc[i rem ex a<{uo ferib,grauitcr<{; acci$erc y odium uidehcet,ct amicitiam.atcfc in his tamen opus eft,ut duo maxime difcordia cocordi ne£tantur,iun ganturc\;uincu\o:<{uorm altcru eft,ut maximomo rc,ftudiQCfc ciues frofe<{uantur^lterum,ut,et maximo odio ferfe<{uantur boftem. <{uid igitur,an fieri tton fot,ut homo <{uiff>u duabus his affeftionibus in firuitus nafcaturtyrafertim cXl rarus omnino cufios fit,<{ui non has duas coiunStas habeat.Quoditfum, ctfi fcri non foffe uideatur, fi eri tamen j> ot,cjuem

timoium \n nonnullis driimdntllus jpcrfthuum J7r,

ueluti in cdne: <jui cum dcres y uehementesfy affc&us hahedt,naturd tamen contmios etiam admittit,cu : nihil magis homini fit domcfticum^c m«f <etum ei> qui cum ipfo \udit\d qv.oue fit cnutritus:ut e contrdrio ci y quem rio cogncfcit.nihil infeftius eft.Dixit in /wper ?Uto y intcr cuftodis mores effe y ut naturali quodam du&u dihgat agnitos y <[u& ip/d quidem ndturdphilofofhicaeft.Qmniam <[ui aliquid ohidi^^ ffum.cjubd eiusnotitiam y aut fcientiam hahcat dil^siUr,* git y hic ndtnrd pohus effe uidctur y dum etidm ([uenf^ ignordt odio profequatur.non proprered tame <jubd tliquid frius <th eo incommodi receferit y uerum ndturd ignordntia^ua eumignordt y incitante:<juemgdmodumamor^uo profequitur eum qucm nouit indeeft,<[ubd ah eo dliquo fit heneftcio affz&us, fciHcet cognitionis ndturt.uclut ttd p&ciyicntt quod y tt in eoiffo dnimantc, k <[uo pauib juperius cxcmplum duximus , cjuodfy diximus cuPtodt cfft f\mi\e y uidcrc eftxteriim y dum ignotum fibi quemf>idm intuetur y mdle afficitur <[udndiu eft fra:fcns f qudri^ nihil dntcd mali ah co dccepcrit: contrd y fi ttotum afyicit adhlanditur ftatim y etf\ nihd ettam ab eo commodi fcnferit.Wac dutemlegeyr&dixifnns deherc effe cufydemflt contmios illos duo*

\Jfo p <OM A

nffettus corifummaiifiimoS haheat y <{uihus y (f noto\

\ 3 W/ ipfifunt ciues deament } etignotos y hoftes fcilicet

[ exteros oderint.nam<{; y et amicitia utilitatis alicu-

\ ius caufa^et inimicitid? oh danum y a\i<{uod fufceft<£

\ ferfacile ceffant y inde\; efficiatur , ut inimici fxnt

\ frincipes y etuicif$im$rm^ id <{ui~

^r^ cT dem per fe c\arum eft y poteR<{; ex fwperionhus mderi confe<[uens cuftodes y at<{; defenfores natura cfr ' here effe philofophos y uidelicet fcientiamfeu cogni

tionem diligentes y ignorantiam refyuentes y iracun- I dos y motu ue\oces y rohufto corporejerfyicaci fen-

. fu. Ac rationes quidem y cjuihus inf(itui y exercm<{; de

bent y dua effe uidentur y Gymnaftica t akera y altert , Mufica; gymnafixca <{uidem y ut coryus exe r-

uim tdipifcaturMufica uerb y <{ub animus eruditione , uirtutec^ excolatur , ij>fe y eiusmoditamen eruditio^er muficam fcilicet temporepriorexiftit.Quoniam <{uidem y <{u<z in in telligendo e# hahilitas y citior eft$r&cedit<{; <{uam\i het corporis aptitudinem y <{u<£ gymnaftica ac<{uiri~ * turslntelligo autem pcr mufica porticos fermones,

concentu y numeris\; comf>ofitos y <\uihus ciues infii- , tuatur y ea<j;caufa confonantiam ineffe uoluit y <{uod tales femones a\tius 7 magis<{; animum moueant. Namfaut iamfwperius di£tumfloetic<g mufxca in-r

ferm\ad if&ftg propdJttHW fe format. $cmone% uero,<{uibus ciues edocentur(ut diSiumeft)nonnuL^^i' hdefcientistra£zant,nonnulli uerb de rebus age* dis y fermonum <{uidcm illorum duo funt genera x cvorum alterum in demonftrdtiua.alterum in frob* hilutoficafcilicetretborica.etfoeticd ratione uer fatur.lnterhds uerb f>octica erudiendis pneris maxime proprid eft,<{ui iam adulti, fi idonei funt,<{ui ad alium difciflineeordinemfeje transferat^ea cer te iam ita funt affe£H y ut, f\ natura permiferit poffmt dd demonhratiuas difcifUnas prorooHeri,<|HO mgradufaf>ientesfunt.M<{ui,fi relu&abituxndtura^eo in Ioco reftabit, <{uem tranfire natura non conccfferit: aut fcdicct in topicis orationibus,dut mdganbus a\ii\s duobus difciohnee generibus rfcetorico,& poetico,<jH4mg poe ticnm iffum communius, pneris tamen magis proprinro.Res utrb^ua in conrewpktionew KcniHntonwipKS ferecomunes funt, nifi forte cogeremur certi cmufyiam fi nis gratia fm gu\aria,ac proprw cp&dam fngereob JiropJicem, /eHincopojiwmtf/icHiHS hominis intentionem,&ofi nionem.ld<{; his preefertim comenit,de <{wbus fdulo antc f :rmonemfecimus,utf>ote , <jni wortnos Hinere dicunt,a\v\s\,fabu\is a uero a\ienfmis HtHntnr.I» <ontewpI<ttioe Mero^Htf per uirtutem fngtre \ictt % ,

td um ndmuit hlfdrdhtus in Uhro y <\uem dererum erdine confcripfit,fidmobrem db ipfopetedd funt: qua uerbfuperfunt aStiuajn hdc etkmfcientk trd- &*ta exhis 1 <{u£finguntur y utdicetur,«li<t funt ue Tifimilti y dlict a uero ahhorrentid y a\ia uera,alia fal fd , ut cum figurd ex homine , £T houe fingitur. ciujmodi in hdc Refuh figmentd rec/pi nulla dehet <jttod mdximl yerniciofd fint.Morrentid <jko$ x WOyfydntum fjeri poteft fummoueri dehent.hh y^Z$ mtn frofmquisytc fimilihus uero ftgmentis otno t^aiZT * nr( ¥ u bl° cus $ u tMddmodum,fii>rimum frin cipium,et fecunda deinceps principidjrincifvjs ftmi lihus ex rdtione ciuili defumptis imitemur, openf<j> iiuind operibus principiorum illorum ciuilium:effin gamusfootentidrum, et principiorum ndturdhum attus fimilitudine <[udddm uirium,dc drtium uoluntdridru: fimiliter^ hdrum intelle&ioncs fenfdimft mlitudine,ut mdteridm per priudtioem t ct tenebrds uelut depingimus.Nec minus ultimce falicitdtis gc tterd^nceipfa attioibus uirtutum hummarum ftnis th his bonis^udt apud nosfumma effe uidetur,ut<k Mrd referturfo?Ucitds,cbqubdfalicitdtem effe ccn femus.Ktci^ut^ducisdicdm^udfiob oculos ferieSf. girddusty rerum omnium in uniuerfo exponuntur fi- ■ PklitHdine } dc firopinquitdtc <\uddam localis 9 temfo -,■>

Tdlh\ ; oriinis ♦ c mmuero Vlatotti uifum cfl puerts { nihil yerniciofxus tffe poffttf fi in hac ftdtuld, falfxs fabidis imbuantur: <{uando<{uidem co ipfo tempore * ♦ maxime yrocliues fint ad <{uafcun<{; uelintfittiones*^' ^ concipicndas.Quocirca eo impimis tcmfore caucndumcft y nefalfaaudiant y at<{: iamindc ab edu~ cationis exordio fotifimum cnflodiantur, ^w/fpc , cum fit adiionis cuiuflibet mitiumdp^rime cfficax. Cduendum<{uo<{;eh y utin<{uit Plato y ne,aut exerceantur y dut afuefant abfurdifiimisfabulis. idcfc di ligcntius^ fi tcnera eorum corpvfcula niuibus com tnittdntur \ Ratim igitur nutricibus trddamus y f\~ mulfodumfunt paruuli y \>ro tempore erudidntur, pioxfyhinc iffi paulb maiufculi ad facras <zdes y ct facr'ificv\s dcdicata templa abducantur. T«rf es Ji- <{ui dcm y menddcystfe f catentes f :rmones y dd finem cptimum eos perducere nequcunt.TLt Plato fiidem his traBandis commemorat <{u<z fuo temporc in ufu tant y ddmonet\;,ne illisipfisadhareant. Nos <{uo<{; ipfi eum in hoc generefe<{uemur y ac narrabimus id r quod apud nos uulgb committitur.

D\camus<{; intcr .abfurdas huiufmodifabulas y ut fcientqs fyeculatiuis eft demonftrdtum y hanc <{uo<{; cffc y <{uam pafim uulgus dgitat r loni^4ritcr 7 dt<^ mdi dcum caufameffc^cum m*ni~

fe&umfitpuram, fimflicem^hbmtdient mhil ulfa tempore malifacere^atcfe ideo illius caufam no effd Jd prxterea, cjuod noRrorum temporum Theologi di£litant,bonum , & malum comprehendi in deo optimomaximononpoffe.quin etimcpod omnid ad ipfum relata oper* bonum quiddamfint,manifc~ fte ahfurdum e# < proptere d <[uod, fi ita efet y tunc vecbonum.necmalumnaturamin fedefinitam hd heretjedejfetboni&mali cjuafi op<zdam ex rc- ^eEiuconfiieratio\ma\um.ua(^adalvAd debctjprin ciyium reftrri, ueluti ad hfmedai cacodtimonum f>rincipem 7 aliosq; fimilis natur& d&moncsjttfi fi Etd kuiufmodi ex alia ratione exiftant f*raua y ncmf>e /iquideMyCjuum puenli xtate cjuis accefcrit effe d&~ tnones cjuofdamMui parietcs in homines euertant, Kf^fHT ncc uUo pofiint obice cohiberi y tum qui cum uideat y^^mmvme uideantur.etfe quandocunfyuoluerint of-> ^^erantytransformenturfy quaUcuncfcfigura.tum pro fe£to uerendum e#,we cuftos oytimus ille pofiiteffi ci y eo<[uodfermoneshuiufmodi in yuerilibus anitnis moUitiem^duorem^concilianty confirmdntcfc* Nec pdulo turfius idipfum efrquod dicitur trdnsfor ntdri dngelos udrie^uoditfum inter miracula repofiendum eft.\deo\>- magis conueniebat dd rationem fgurdtdt matem m^umreferre^ut <\ui 7 uel ad tc^

ncbrds,vel ad priudtionem illud referuntMultd dk tem mdorum generdf mr,<jK<f dd deum referri funt folitd.dt ea qutdem ilhm nonjallunt^ui huiufmodi multd in legibus perj}>exen>. Inter commentd cjuocfc pdud connumerdbitur comcntumfolicitdtis ipfius j,./^^ exprtmio operum,<[uibusfoUcitdtem dcf.iri $ir-**>y£r~ fuafum e^nccnon ex mercede db his oyeribus abfti nendiydua folicitdtem minime inducunt.Sic namife dolor uelut pcen<t eft infttStdi negUgentiee probdrum a£ttonum y ac ftudiopauis a£tionibus nat;ato. nam fi cjud fi gmentis fvniltbus dccjuiruntur uirtuteSfUitid potms <j uirtutes uideantur } uti f tne continens non aliter a uohytdte f i contineret^ ut mdib re d\ic[uandofrudtur,nihi\ofecius,et fortis, proprered fortis non e^cjubd bomm efjc mortem cenfucrir, fed metu ma\ia r tcuius grauioris. Similiter necj. iuftus abftinet a reliytorm homimm facultatibus, futans idiffum per je honeftum^uerum ulfoftea du p/o amfitus confecjudtur.fic itdfydd coplwres egrc gias uirtutes infttnEtu uidorum ageretur. Sic ergo mdior figmentorum p<m,<jt«e uirtutis mercedem cxp\mut(utincjutt ?ffe) fevjibiUbvs illeccbris exfli cdtd e&jtd ccrre, ut mftus fit cjuiffidmfortisfyct uerdXyUirtutibuscfc quibmcs- yrdtditus.ut Vcnere dc mum } et cibo^et ^otufrudtur^d mmime cufallct,

'$&fc'iflms f exercm.lt fane quidem imprcffut animo ab huiufmodi fBionibus ajfettus, haud dtfii mlis efl ci,<f«i iu cuiufyiam animum affecerit,ut fe illc tamum cohtbear.at mhilominus in tllo nihil ine rit utrtutisjuerumfelicitas ex his operibus parari credendumeft^uibuspareft^uomodo fanitas ex cibis.medtcmmbus^fequitur. Idc quoty de f oma> 4c dojore fenttendum eft eodem modo, tlla caufam fuam fejui^uofeciuitur fciemia dtfafiinam.Quocirca,fi ita beatttudinem effmxcris,ut fanitatem animi effefacias, ipfius^ immortalitatem,erit profeBofermo hmufmodi non abfonus. tnqutt infuver ,Plato cuftodibus^quifortes^ugnacescyfuturi /W, ■*fl&iSl-l4$>& plane eorum^ja po/? mortemfutura,& offen -

^^7 Wr4 ^ r,<Wr " r ' f 0Ymiihtm incutere. Nam quifauh ^maginabttur talia , non p$feret,fi<{uando $ugn*. *cctdat,mortc ca$tiuitati,aut feruituti:eoc\ ; fe rmo~ nesetufmodt proculomnino d conteplatione rev\ctc dtjunt: <{utn ettam ab &£iione tlli^uicunfy ad uitia, aut turpitudme cocitant, funt excludendi: <{ua rone dmultebribus cantiunadis,ut ne eas audiant abslinendum. Eodem modo nec cuipia credtda eftmors am!ct,aut focij quiddam effe^tod triftkia,aut mo- \eftta monuum dlum affiaat,aut ob mortem cu\\ dammm ejfejrQfterea^fu m lu&umw&xwm,

tiuUtum\ ; erufendum,htuer6 longt alittr cu ^ c ^'^ ft habtrt debet y ut <[ui nihil penitus triftetur defun-* Kic***^ , &o quouis amico } uel affini : aut faltem y fi<[iia trifti ****** tia attingitur y ea ut mimma f\t y ac uelut y fi<[uid Imfttiofum eft ci contingat y fcrat idipfum a<[uo animo.namflere y muliebre y abit£ii<[ ; plane ammi ojfi* tium eft y <[uod utruncfe eft a natura cuftodis ualde rt 7notumjdeoc[ ; nccfc Propfcetis, ne<[ ; Magiftratibus formido y aut metus conuemens : <[uemadmodum in qitit ?Uto y cosifos in rifum y atq ; cachinnos pfo/i^ * jiores effe non d^beremn<[ ; fi<[uisanimumuehcml^ ti rifujolua^no modiccz obnoxius crit mutationi y Ut d cotra&a is conjuctudine eximatur \<[uo certi pro bari fofiitfimjeauthoritatis uiros no dtberc tffe M immodica rifu prope/bs.Ad htc in([uit <[uo([ ; ?Uto uentate flurimi facienda efie y magnac[ ; deeacutZ habenda.ac [dlicitukne Mendaciu etenim y utno di uino numint)ita nec regibus } nec fmatnr.omibus *o uenit y <[uo nullo mo afluefacicdu.Amfliusfy^ aut artife:: y aut alius mentiens deprehtdaturjiatmt dare pcends debetiac uulgo dicendu cft y <flcun<{ ; <[uis tx p/ete magiftratibus mcntiatur y no aluer fibi da~ mm confcifcere^dtgrotu m.licofalfa narrantt: contrauero y <[uillemf) adminiftrat foffunt honcftz (**»1'* r nonunl mcndacium dicereflucadmodum cegrotii i £^'J*

• mt dico^uifhamacum porrigitJicitur.At <tui } utt I • fi fharmacum exhibet Medidus eft } ftc quofrciui i mnegocio regnipopulo medaciafubi\cit } Rex eft % <{u& mendacU in inftituendis ciuibus perfiepe necef ^ty<$™$ mt W% ullus e fl omnium legis latorum,qui ^U^onmendacv^sutatur } id\ ; populo eft perneccffariu adfuamfohctatem adipifcendam.Ante omma autem caueri debet } nc fermones uoluptatcm prouocantesmtereos audiantur } cuiufmodi femones m - hrabum carminibusfrecjuentes fmt } ea autem au-

^nt^uaauoluptatibuspotifimumauertant.Tem ferantia nam%(ut PUtoniuifum eft)eft cum continentia^ abftmentia illecebrarum fenfuahum con- ! wn&aiut poft hsc ex illius uerbis enarrabitur.optm w /XJ '«w «f ro Temperantia hoc demum prctftantipimU tftyfaerioribusfuis fidcliter obtemperare,ac «oluptatibus dominari,non autem parere. Quocirca, yi*dillecebrasfemonesalliciunt y null,s ommno «uribus pemtttantur,nec magis noxium ^icg coguari poteftquam } ut magiftratus } pnnapes*, uel mimmoauidcmtemporehis ilkaamemiscapmut. "Necceru potius fit eosfemombus affuefieri^ui ad congerendas pecunias } et rem acquirendam 'inci tant } his enim artibus maximi(ut in^it Platohuaftusofficit^um.tt adolefcentes admonendi funt

ne hac,

nc c y dut fimilid his dudiant.TSlc^ ucro tc Utcat hrabicd yoepidtd nefarv\s his rchus fcatcrc.ob id<fc femiciofw <|Kicg efje non potr#,g cum adolefcen- { j rtcs <t $ucris } hifcc imbutifuenntha&enus igitur de I [fabuhs.Flato dutcm rem magnam ccnfuit ojiedcrc, qu&fdbuUrum gcncrd u cufiodibus non audiride* \ heantydifimxit^^uihus fcrmonihus illis utcndum ] non fit. At$ inf *per dixit, narrationcs^uel proetcritdrum y uel$r&fcntium 9 ue\futur*rum rerum cffc.Td j lisMtcm mrmio^ut eftfimplex>dut c[uid fiftum: etillud ([uidcm rurfumrcm cdm^udm tra&at dupli citer ex$licdt.nam y ucl uoccfeufgurdydc tunsfoi t>*M» tia mationc^uadamyUclimitdtorijsuerbis.Anti^Hd au~H*^ ^ tcm ilU poejis prima uocis tdntumf<£pius y et fgur<z imitdtionemcapiebdtydonec tandemad uerborum ttidmdemuUtioncm dcuentum eft: cuiufmodi fane imitandi ftudium arti pocticx magis dppofitum c>% cum ed utioni ordtioms infit y non exteriori quidem • rci.modof)oct<£ hnbes poftremum hoc imxtationisr genus ufitatifimum hahcnt.Acfoftea^ genera duo ordtionum narratiuarum exjpofuitPlato.fingcntiu^ feu imitdntUmuidelicetyet fimjplicium y fingentium fane id y quod ndrrdmrferfigurdmydcfmilitudine, cumtdliadfudeos tum imitdndi gcncrd Udlidior*

tffcnt^cr<[uif\uit ttiam^num licedt cuftodibus imi-

tdri:dut y f\liceit y <{ud\iter , <{uot moiis y & <{udtems id eis concedatur : pUnefy oftendit y eisip/Ts non conuenire imitationem y utyote , cum in hac Rep«M, (ut di&um efi ) nemo y nifx ad urixcam drtem fe conferre debedt : & enim hoc pa£o in ea efficietur , et dptior , & melior . <{u<z etiam rdtioin imitdtionibus eddem d£ , ut , fiquis bcne, Hc per/e&e imitdri ue } it,in urixcum fe imitdndi genus traddt.Ndtura mc^ ingenio quofdam wl\taduitu^erandum r <]uofdamad Uudandum fum~ mos^uod poftcrius de cjuodam Benaltas hrabo di~ Ritatur in Uudando eumjion in uituyerando ualuif fe.Lt fi{uidemrio eis conceditur imitationis <{uoduisgenus y non tmen idcirco neceffe eh y ut unico in genereim'uandiuerfentur y fieis decretumfuimita \ ri <{uic^ t Id <{uidem a pucritia , <{uod eis conuenidt \ imrnitentur.uelutifmdesfefortibus facere 7 necnon \ teperatis 7 ac libeulibus y fimdibusq ; his y uitiofis uero > haudlicet:c{uando<{uidem imitationes y fi a teneris annis cteptx contimentur^abeunt certe <{uidem in naturam^atc^habitumiatc^id <{uidemnonfecus in ari\mo y \ corpore.<{uocircd nec yr&ftantibus illis y dc fummis uiris concedendum eft.mulicres pdrturientesimiuri y eo<{; in dolore uociferdntcs:ne<k uero

concumbentium^ut rixmium cum uiris , dum fc

mxme &ommio iigtuts contendunt y morent eos imimi decet y tdrum\ iy dut eiuUtum y dutfletum, feruosue , dut feruds cemulari Uudabile e# : ficuti, nctfcebrios. Ne<| ; uero id folummodo , <{uin ctitm, nccfccis fermittemus Coridriorum^uelCalcedrio^ rum drtem imiundam, fed nc dlidm cjuidem <{udmlibet drtem.non mims enim dcfome fit y ft buiuftnodi drtes ftudeant expimcre , g y f\ ipfds uere u excrccdnt.c\udnto igiturminus , dut ecpos hinriienteSytdurosue mugientes y fluuiorumcy y aut ftrepitum, mmurmur y marisfremitum y fragoremc{ iy dc tonitrm eos dgere fit tolcrdbile > <{uid enim id totunt mcr<& infdnit efl hdhaec id <\uo<\; dicere iuudt, ut djfolitd hrabibus cdrmind , <{uibus folent b&c nugdrum generd effingi , abv\ci procul dcbcre. QUdproptcr huius Rcyubli. petis non cuiufiihet rei p emittendd ch imitatio , idcy compluri hus de cdufis , frima eft dutem , <{uonim <{udndo~ duidcm illius imitatione a&io crit exdftifsimd » ut fit etidm in drtibus , <{ui unam tdntum ftc c iem exercuerit . froxima e# , <{uo d res t«rpes, dut duanulliusfunt dd infl2mdndum t ucl dctcrrendum efficdcia y <{udlcs innumera prope in arabico poewwtCfhtsingfdUt imhdndo expimi,dut referre huic

C ii

Reipub.non eftconfentdneum:<{udril etUmiltis nonulUrum mdierum probdrum <{uidem,et ordtiones, tt ed y <{ux dd exem\>lumpertinent y referre conceds

t iNKflW imitdri.et t^^y^^od in foetis cduemus y id etUm in yiEtoribus huius ™v*^Reif}ub y curdndumeft y ne temere cjuidlibet fingdnt, frdefertim ne uitiofos hominesfed yrobos oino:uti et puerorum y et ddolefcentiumex pdri duditui y ui~ fuicfa confultum fit y dc pulchri <{uduis rdtione aftus tt neris dnimis dffingdntur y ueluti y <{ui fnlubri in loco mort fecerit,oibus qu&hk sut iuudbiturfudui durd % florufrdgrdntid y herbdrum fdlubritdte y dYi\s<{; id gc nusplurimis H<ecuti<{; eftfummdeoruyqu&defdbit lis y <{uibus inftituendi funt cuftodes y dif]eruit ?Uto7\ Deinde dute dggreditur y <{uondm gencre mufi c& J r rh^MKy cum illis fmulfdbulisjifciplind illorum in(iruend<t fit:dc melodid <{uidem[ut<t Pldtone di&um e#)Ji otdtionem comyrehenderit y tribus ex fdrtibus con~ f\het y uidelictt confondntid y moduUtioe y ordtionecfr ipft moduUtorU:dc y cum expofnit formuUm ofdtio num edrum,<{U£ modulosfufcipiunt y fuf>ereft y ut huC fermonem inftitudt y c{uo genere confondnti<t y c{HdUt hdrmonU utendumfit- ?Uto <{uidem cenfet ({uertt* los modulos y dc timore dfficientes hdrmonUs mnU me recip^uemddmodHm ne$ hoc genere confont*

tU moduUtam ordtioem:nihilo flus enm tts , ^ diuerfis concentibus com^onuntur^uales in conuintisfr€<{uentes,<ic nuftvjs efe jclent. Tandem conuenit,ut omnes revciantur modiqui gencre ip/o ide tidemfuntuariabi\es,nam cuiufmodi uiri funt in hac Kf fub.no habent in rebus geredis ahfnd ocij: fiijuod tamen genus illis conueniat concentuum^H fkx id quidem cft:dut erim^uod animm ddforti-^ tudinem , conftantiamfy in bellis inducat : aut id 9 " quod animum a^aret ad eas uirtutes fuf npiendas, quas potifiimum f >£tamur faci\e\tran<\uil\e\ty <[ukte:<{ua frceceptioncs certe aBiua mufica defimedit funt^uas tamen Plato dcftnit,uirorum eetatefua in hac ipfa artc celebrium cxemflofiua certe hs noftris temporibus exolcuit .Nefy in ciuitate organum admitti debct,<[uo uti affucfcat,cuiufmodi twid, multa alia id genus inftrumenta funt: fed iubet ilk t 13 lyram,ct cithara in ciuitate recipi, ac ut (in<{uit) ruftici proprios aliquos morcs habcnt,ita harmonias quo^ fibi fecuharcs.lH igiturin delcftu if>/o Uboundum,ut nosgenus i\\ud moduUtionis p rofc<[uamr,<[uo,nc<^ mulicrcs,ne<y ociofi homines utantur «{uinimo id farie,<{uod fortitudincm arianiydtfy magnitudincmconci\iet,cdm^rem,<{Udm <[uif<[uis in frimis concupjcdt t dffc<{ui:<{Hod gcms rythmorum

Tlmnis tmpefate cognhum } nunt noftnt tnuefti-

- gUum ftne eft.Cenfet infuper ?lato } ft ex ciuibus elig*ntur,<{uinatura ipptad hafce uirtutcs accontmoddtifunt,ac in muficd ipft <paft cducentur,fore uti jjrpji a d confummatam tempcrdntidmjortitudi-

■ nemfodtfy animi conftdntidm } dc liberahtdtem pe ruenidntydmorec^ rerum pulchrdrum } et fiudiofdrum,

• etMtia^uojiqudlicun^fomdydutelegdntifcilicct,dut turfi ipfifucrint, incendantur } uo\uptates<fc ntdximerefudient,ne<{ienm uo\uytdtibus,et tepe-

. rdntia comune <{uic<\ effe poteft.Siquidcm uoluptds ?Z$li! imm hmi ™fubducit,nec fecus \ infuriofxs ft fcrturbdt,<{ub<ii cft tp/i udhdior,eb id fortius,robu-

' flius<\idgit ut grdtid exempli } uoluf>tdS,<{ua circi, uenered eft,intcr caterd incomodd,hominem <{uoat dementifimum reddit. lgitur<\i nullum effc poteft uolupt d ti cum imore mufici comcrcium,immo ama-

' bit ille cx ipft temperdntid $u\chrum,at<\i honeftu, habet dutem incontinentia,ac re\i<{ua uitia cum wo-

- luptdtedffmitdtem.htucrb,ct<{uidmdt,et<{uidnutt&SSmy tur ( f l rc &* mter f ■ perdment)nihil omnino uohptx itty^ tts 15 amr continebit, cum nihil omnino hsc inter

• f >. communicdtum bdbeant.Sic igitur in reSte iwftitutd ciuitdte legcs condi debcnt,<{uibus ciuium m-

» terfe dmicitidtf cbdritds ab ta nihil differat,<{u&

i ,

interptmtes&liberos wterceiit^ut fane <{uiie mtficioprisfimseftAtfyPUto ha&enus de itf* muftca$oftea gymnaflica f ac ui£kus rationis traStd tum aggrediturjiec^ non earum rcrum f <{uas uirtus uendicat f non <{uatenus tamen uera uirtus fmtfliciter eft f ut f ct Galenus, <& reli<{ui medici aiunt, f 'd tt<{uid(mratione f <{ua adueramillamanmiuirtutem confert f <{ua cuftodi* yotiftimm e/r,cfl$ itfd tcjuidemfortitudo . f roinde ars ipp gymnaftica, <ju& huiufmodi cuftodi* conducit f ui£tus<{;modera-{^^ tio non fanitatem folum corpori f fed ammo etiam . tam uirtutem f ad cptamfit paratus fraftabit:ut fimflcx<{uidemexercitium f fuora<{u6d corpori comtnodam ualctudincm comfarat, fnstcrea etiam ex uiribus anim& iracundiam concitatfcdditc^ ualidi* rcm.ldeo<{ ; m exerccndo Plato pnfcip/r, ut nemuficamnegligamus,ne<{; uero doceamus fmeGymnaflica mupcam.fola etenim mufica animum encruatytc mollit , & maxime tran<{udlitatem , <& rr-C^ ^ quicm concdiat , frafertim eo in genere , <{uoif^^ delicatum eft , et molle , contra gymnaftica animum impimis iracundum , atc^ acrem efficit, minimefy fuaforv\s orationibus ac<{uieturvm : <{uin habiturum fotius omnem fermonem odio , ut in . bis primtibus thperfokuMtn f 4ui intraftabilis ,

C uij

• £utufdam,te ruiisfunt mge n$,ca de re utra\ certe . illarum artium ex animot uiribus ei,<{udt eft irafccn- > di,officit,ei({;,<{u<£ ad philofophiam maxime accomo dm.cftyCjuoHS^illaru tfyatura,ac comixtioe quadd uirtus illa comyaretur , <{U£ ad cufiodiam pon/?imum fte&atld autem tale e$t,ut cu&odcs diligant ciues fuos,ct confuetudine eorum capiantur, cxteris uero uires fuas 6bv\cUntMaxime autem congruens m >tpy± i///s exercmum,fmf>lex <{uidem,ac re&um, \ua\e'<£ belli fxpc ditionihus comtaretur.cibi <{uo<{; ipji |/Tc r i p 0f c /j fmp\icifiimi,<{ui <p<ttcr\ <{uod obu\W faci\e farahiks fmt,corfus infufcr robuflius , quocL

ipfum defidcratur,cfficiant.Huius aute gcncris car ncsfunt,nec tcmperaturam a<juahilem,nec modum

i excedcntes,ho\era'<{; cihus fimplicifiimus y utpotc <{ui *<{u<£,<& fa\i,ac olco inco<{uatur.nam fi<{uando alio forte cihorum genere ufi pofle* yriuentur, facile in

% caftris grauifhmis morhis corripiantur. haud fccus in cxcrcitationc fentiendum e/?,g in ratione ui&us, *nimi<{iaffe£tibus: nehis cofuctudinibus adharcat, *<{uibus fi<{uando difccdere caucntur,oegrotandi

c caufa impendeat.Nam(ut in<{uit ?lato)uiri ciufmo*

. di neccffariam corforis falubritatem op«s ita. habct fcrindc at<y canis ccrfticaci uifu,auditu cxpedhifii

. mo t ac fagacifSimo me omnU indiget,ldcirco i &

illt maxme ab ebrictate cauc&nv.necfc cnim <r«ig ml ms\ cuftodi ebrietas conue nit,ri diculum cnim effet ~ vC cuBodem cufiode indigerc .poinde,et tcmulcntU, <n * ttuaria ctiam obfonU his ciuibus fugienda funt 9 ^ belUrUfraiterea,condimeta,et alia id genus.Ccir ca rationem ita<y ui£tus,ct exercitv\,non aliter \ mit ftcamfebabcantjUtfcilicetinutraq-fmjplicigenere utantur.nam, ut multifltx , ac uaria mufica in tnimo uitia ylurima $arit:itidem,et gymnaftica «5 fimplcx in corvore ftmul , atc^ anima agritudines txcitat.hc mufica (juidcm im$eritia, ac uehemens guU malum in ciuitatefi augeantur, indigcbimus ob id frt<tuenti,tt ludicum, et Hedicorum operrf.*r ne^ certe <\uidem,aut maior,aut uerior de ajjccU-^ bus ciuium uitiatis,corrufta'<fc opinione conic&urt babtri pote#,g Ji mtdicis,iudicibus'<^ op«$ fit,<{ui i$cjuidemperfenulladignitatc,aut honore cenftntur,nifi ob ncccfhtatemxjuanto^ magis ha du* corfori necejfariafunt artcs,<{uo'<y magis florefcut M<£ } & uigent,eo longius ciues abfunt a refto.Eft ergo confe<juens,ut Rcifub.huic poprium fit, we«tra iharum artium indigcre,ntc ullum omnino, aut mcdicum,aut iudice fojiulart : mji forte una uoce diuerfafignificemus,diffcrani<y ilUab his^uibus

mnc in cimatibus utimur ♦ iw»$ ckium alimcnt*

Ji Wo, |i ordme, /i tewpore, Ji ge»e re tmperatt fint^eodem^modo cxercitatio,cofentaneume& ita . inftitutos non habere opus tot medicis,quot hac te- , fcftatc noftra,et retroa&is etim temporibus ufi fu ms.Sioyidem ?Uto cx&imat genera hac morborum in ciuitatibus oborta,noua <[uidem effe,ne<[; du rante hefcula^ dogmate iam extitiffe ,n6umk pe-

**> »"(*J! n * c nm n* d\isfuiffeim$ofita.acmorbos<[uidem CMMtlligityquos maUmateria temferatura effcit . <[uod genus funt abfceffus,etfebrcs,c*tcraq. ctufmodi A t^fane hoc mo nullus aducrfus htec mak in hac Rep. mtdicaminis ufus trit.<[uod,mta quidem fententia de his medicammibus intelligendum cft t qu* non ad extertores morbos conferunt,uti uulnt ra,luxationes,fra£turas, a\u% ,d genus. Efl tamen /«per hac nonnun\ etiam medicus neceffarius, mta fiquis magno a\i<[uo,nec tolerabili uitio deformatus nafcatur,utidtgnofcat curabilis fit illa naturce cuU $a necne, <[uo altum <[uidem curet, al t um morti defti net.Quanl,ut $oj?tt <[uts medtcamine fanari, at<h

tySS&fa «iMre,nullo tamt in ciuitatis muntrt foftta uti-

Mftt,illminttrdtbilts,ttuitiatosPlatoannumerat,<[uoniam <[ui nt<juit tn ulla uirtutt confummatus tuadtrt,i\\e certenihd refert^ut curctur.&qutcty | .ftidcm rts fnemfuum t cuiu$ gratia e{lfa£td } indi-

fifci nec\uit »pp ororfusfxt ne,ttn non fit nihil inter tji . qudf ropfer Socrate s haud immerito mortem uita pr<etu\it,cum yrctuidcret uera hominis uita,ac fludiofafefruinonfoffc.bd hunc modum,cumit4 \s natus fit,ut huius Reif.fit $articu\a,ac munus ali tjuod in ea exe<{uatur> fi nullum officv\ fui ufum effc foffe animaduertatytum demvm uita ccjuidem mors fotior e ft. No dijsimilitcr <j«o<j ; id membru,(\uod,et futridum,ct inuulc efi folentmedici amcutare,uti digitos,dentes $utrefa£tosAd hoc tales homincs,f\ in ciuitatc recifiaturSvniles fui,utf<e$iusfit,acinH tdcsnafcifaciant.c{uodif>fum potes in manualibus anifi cibus percifere,<jui, cum <egrotant d medico f>barmacum$etunt,<[uo,uc\a\uo]o\uta, uel uomitu dut uenat fe&ioc cuacuentur,ut citius artisfut ofus rcpetantquodfi dle pr<£ftitcrit,obttycrant icfi etus man dato.at, fi longius cpoddam regimcn iihungat^ quouideUcct diuturniorc cura,if>fi diutius d confuc to o$erc ceffant,rccufant pofcc\b,ue\uti fu$em~ cuamuitamfuamexifcimantcs,nifi iffi munere fuo fungtlturxotrd uerb ociofi, et inertes nihilominus uitx cupidi funt,ctfi infxgni a\i<{ua labc,at<{iUitio no tatifint.Qui autcm uitio in aUquo nati foffunt wbdominus non adhibita cura uiuere , nulla tamen

in Rcipuae robori t ac fimitati conferant } debeant

*dmitti y an interimi <{utfrionis e& Ar^Hieoj ad&]\

quemufumciuitdtis tolerdndos $utdnt y nihH ed«i- , dem dicunt.Hft itd<{; huius neccpitdtis medicum in Zu^^f ^ ac R^h.non inutilemforcut uidelicct extemas

dgritudines curet y dc naturce defeBu a non natura

hdignofcdt.Qmn 9 &dlio<{uiuideri^oftitmedicus huic Reipub.neceffdrius:ut ctborum,& modum,& ordinem definiat pro fxngulorum <juorun<fe differen tid y tmforis<y y dcregionis t id<\ Si conicB:urd duce quam ab experientia adepusfueritjdeocy medicui pofeftioni nun\fufficiet y nifi prceter artis iffius fti 4ium y acdifci$\inamrflurimisinmorbis witijs^ pe- *iculumfccerit y eo'<{ h cumin fcif>fo y tum in alqsufui fumt y et enim ip/e , fi aduerfis morhis lahorauerit* «ffe<{uetur inde cognitionem y <{udm ex aliena agritudine percipere no po/fa.E/rij; in hac Refuh. <{u&- . j , thremfit neceffarius iudexiut ccrte <jui uitiofus ftt ■^nZiP murd y ne<{i curahilis idem confiderct y hic dutem eft quiftt difciplin* y <{uadnimu refiicit minime cdpax: quem certe pcrimcrc iudicis officium eft^uemddma dum eum y <{uifit dd difciplinam idoneus, inftituere. Nec fane\nifi diuturnajongacii experietia artis fua htdex notitiam afje<{uetur. prauitatis enim cauf ti itd demum agnofcit y fiin atys ter<{uifitas deprchen icritAc inter reli<{uos eius mores hic non t>oflr<-

rnus e>fyt n e fit ftm anlmi y <{u\n i teneris annis rt ) Cta HU&fimflici mufxca inhitutus. tfc$ non uml iudcx d medico differt.nam medico mdem y fi corfore atgrotauerit non offtcit: iudex uero y <{ui praui fuerit animi y ncmo jmJ bonusjcritusfa erit y cum ani mi MdpcruerfiuSyne^uirtutem^necl; feitfam co* gnofcit:uirtusuero0fe y cta\terius cuiufuis mali* . f timlongoex^erimetointernofcit.Hinc^uotli pef t "^*"*] fi>io«uK,e# iudicem haud dubit fenem efje deberet ftmdemddolcfcentcs id <{uod bonum efl folum c ognofcunt.<{uod de ddoUfcenttbus intelligi ueitm, <mi y <& ingenuee illi muf\Cde^robis<\ focmttis fint af f Mti.Quibus fane <{uidem rat ioibus demonftratunt ejfe arbtcror y ct iudtcia y & medicinam in hac Rep«» (tjfefoffe.His exflicatis ?\ato narrare aggrcditut I auibus moribus cuftodumillorum principem ornatlk ^*** 4 U*t-. - deligamus:eumcy debere effe dicit cujlodum omnitl^^* 0 ^ prtfftintifiimmfUtdiutisfy dtfciplinae ciuium cM fidifiimm hoc autem tu demum accidet,fi in <{ue* f iam hdec omnia conuenerint , <[uorum prmum e/h tte un\ d grauijtima illa fententta cjuocuncy modogftnyMj.^ nec metu y ne<\i dolorejiccfc errore inuitus dimouea* tur y dut illecebris ullis feruertaturjed nec obliuio* #e y <{u<£ ex maximo temporis interuallo immintu Opmio nan<h duplex t fclieeu <?<{u* uoletibus tU* 7*»"

II t «r, falfaf :i\icetjidm unusftisfy cfuoi malu cft h benter ab\)cit: altcrd eft,^e inuitis erif>itur y ucrd iyfa cjuidc.qtus enim mortalmm non inuitus boni ali * iwfh&uid MtittittSed adimitur Cjuidem hac fand oyinio, ""^t <ut ui klidiu ingruente y dut erronbus.dut $raftigv\s quocircd db eo gencrc crroru cduendum illi e#, w>dum opinionis /e»tcwtitf^/Mtf oWifo,^jw|ifci ferfua fum bdbct cd dgi oportere,<jK* maxme Reipwkcon ducdnt)ddnd*\;Of>erd } nc m eoipfo aliqudndo faVdtur.hisc^mdximl illi affuefcendum efl^ude animurn a uoluftdte auertunt^rebus({; timorem incutietibus tt fermombus huiufmodi nihil moueatur. Quifauis igitur eorum y ita fcnitus affeStusfuerit^ nun\ de f r» tentid dccedet>conftdbit'(\;fuo m drbitrio,nonfccus 3 iffoin l g nl <wrum furifiimum.htfy is funt ef± y <\ui dignus fu } utRcip.im^eret edm\- cuftodidt 7 cui uiuo, ti mortuo honorcs hdbendi fint,necnon cuius fepulchrum^dcfunebridorncntur^dudes\^([U(£ ftltndi~ da in funerc dicifolent^rocurcntuufujpcr hac dutc rclicpd^u* in principibus dcfiderantur ornamcnt* uirtutum^udt tum in moribus y tum in animi cjuddam fdcultate(<±uam fteculatiudm uirtutem dicunt)$o$k~ tnodum explicabimus.Et cjuidem in hac Repwfc. pria cipes $dw fdyientcs funt^uibus ciiam ultrd fxficn Udm^umilUuirtutcs^um a\U mfuntrfuds enu*

nterabimus.Qmndo<{uidcm ue r b f cri poteft y ut m- i J u ter cuftodes nafcatur cufiodia minimc idoneus , auan\ id quidem rarbjta nec deff>erandumcft y ut in reliquis ciuibus ali<juis ad cuftodiam aptus cxoridtUTyetfxhoc^uo^pcrrarbaccidatyimprimisubi interfimiksyuniuscfcgcnerismatrimonia contrahun- • turytiidelicet cuftodum interfe y at<y aliorum,ut agri colarum cum al^sfuigeneris-.vfaomnes ad id y <juod aguntnatura promptifintyat^habdeSyfic enim ftliorum natura , ut plurimum non diftimilis euadet • (pando<{uidem ( ut flt frectiientifsime ) parentcs ■ fMantiam , fimditudinemcy fuis liberis infun dant . Sed quoniam nonnunq ( ut diximus )eafe* cus accidunt , necy quica huic Kcipub . pcrniciofius effe poteft a d corruptclam , et uitium , c\uant ut ciaufuis attio immifceatur , ciuscfc natura ad il~ • lam inepta jit , ideo\- Plato Rcipubl . orationem proponitad pcrmutandosnonnun^inter fccufto-t**fo<[ «**} dumy<&reli({u<x plebis UberoSyUt de genere in g^us^^r*\ adoptetur.Hacautemoratioefiy Vos 6 egreg^ro : v *l bi'<h uiri med\]s cjuidem in uifceribus terra concepti cftis , ineacfeuehra aptitudine naturcc cum ad arma,tum ad alia <{uccuiSyidc\;fane <juide <wteg effetis ferfe&ktum enim cum perfc£tifui}Jctis y uos <{uidem tcrra, commnis parcns t emxa eft omnes frttcrn*

Part 2

necefiitudinc coniun&os .Sententid igim ut&run omnim und effe dehet, Rtipuin communt confulc rc/ius^cdufditd docloSy inliitutos'^ cjfe y ut <}Hi- €tm^etm^utiwMdert t m o^ugndxe tentduerit, cointtruos animo fitis,<\uo, <\ui futerno inter fc morcdccenfx funt,ut qui eiufdem genitricis terra tidtifitis <juid cnim,nonnc cx eddempdrente gemti omnes in hoc ciuium conuentufrdtres eftis*uti<{;. Dcus dutem optimus maximus uohis procmndis quofddm principdtui deftinahat^uorumin procred tione durum immifcuit purifiimum, <{ud dere funt, & ip/i certe honordtiftimhdt enim horum miniftris in iojk generdtione corum m froftexit,ut iempert tur<e drgetum inderetMd fuit infcriorum,ut d gri coldrumydrtificum^ generdndorum rdtio,c\uif>pc quorum nonuUisfem dlicpid infertum f\t t d\v\s ucro aris nonmhil ltdq; poflg uos itd eftis aditt, ctfi eiuf dem omnes generis,ingcn^s ttmen,dc morihusdi uerfis difcernimini:dc itd,etfi omnihus pewe comp« tdtum tb,ut fui gencris,dc t\dnl ftudio fmiles kobis liheros frocreetis, nihi\ofecius,<{uUo<{u\dem ex tturo drgentum,dc uiciftim ex drgento durum producitur y refyuis<{ ; in genenhus hcc modo y fctlicet ex <ere,ite\ durum,ue\ drgtntum orimr,tt e contrdrio f iUud ex his deus pincifihs itfis mdttdduit.ut

nihilde^uc^dclibcrorum ndtuum y ct ingcnium cu~ rcnt y et fiquid cis deterioris immixtum ftt natur& cxtrahanuQwd fi illisforte aneusfilius nafcatur, ne cius curam ncgligant.dt uero corrifidnt y corrigdntfoqudtenus in cum obiurgdtione prj/ici pofiit deinde oyifi cibus y ucl dgricultoribus traddtur.Rurfusfa fi ex obfcuris iftis contingdt y ut durcus alicjuis ndfcatur y aut drgentus y cum honoribus.dc digmtdti buspromoueant y in cuftodes y ctauxiliarios tranfcri bendo.H&c crgo illc Rempub.curans prtcifit.nam frophetd fiquando Rempub . interituram prcedicit, id eoacadit y cum princeps illius cuftos y ucl ferrcus extiterit y uel<£neus.¥(<xc igitur pcrfuafio ciuibus dd huc pueris tradetur, ut d\i<z.<[uo(fc trddi folcnt dli dttdti. Deinde locum habitdndi cu&odibus maximc cJLJ*f opporturiu y et principibus Plato debcrccjfe ait in f*"^ blimi y atc^ undc ciuitatem omnem oculis fubi]cidnt % et quicuncfclcginonobedire uelitdb illis punidtur: prcetered cd in parte urbis,unde fiquis aliunde hoftis ciuitdtcminuaferit y cumfdciliusdrcerc f>ofiint y ct ul cifci y et^crfe<[ui.Kc^o^ dc hdbitdtionc diffcruit, <[Udtfxuit y numfdrejfet cuftodcs proprium ali<[uidf*^\'* feu habitatio fn y feu aliud quiduis pofiidere^uod c^^^T23 terinonhabeantidicitfocjuemddmodum nihil i»i- - quius efygji dfdftoribus ctnes cuRodcs gregis ita

elucentur y dc docedntur y ut incitdnte y uel fame y uti formiiineMel confuetudine y at(feinfHtuto prduo in .gregem ipfum irruant y dc deuorent y dut quouis dffi cidnt incommodo y iit yrofe&b ex cdnibus U$i efje&i uidtdntur. Similis^in cuftodibus rdtio eft y nihil db furdius effe y \ eos y itd dcprdudtd ndturd fieri>ut fuis ciuibusfint incommodo 7 dc noceant imprimis y cjtiod ciuibus reli^uis y et$otetiores y et ualidiores fint: <\uo circd idipfum mdxime in illis ipfisReipub.propugna. toribus cdoendum eft.po/?/t dute id qiiiuisfdcile ex his^uoru nunc mtximd inRcp.du&oritds eft per/£r cere.na utprhmprincepstyrannus decefiit y is fcili cet y (jui eos cohibcbdt y couertutfc potentiores illi dd tos deuorados y <[ui prtfcipui funt y dc uelut reli^uoru fdftores.Eftergo dtdd maiofi in modu opent,ne itd cu&odes dffeftieudddtMnofolu optimi cuftodes y fed ne ullo ({uidemti cuftodes hdbeStur.Eft itdc\ ; ma gis confentdneu.ne quiuis eorupropriu dU^uid feiun £tudb dtys pofiidfdtfeu habitdtione y feufupelle£iilc ijjtu aliud quidc7<q; uolueris.Qu* uerodd ui£tu y et in A^aumttd eorudttinet y ed certe quidem tot y tdntdc^; y ab } /alv\s ciuibus dcctpiar^uotrfAdtisfy op«s er/f, ut nec ^iejit quic^nec fugfit>Piuriuerd y at(fcdrgeti ufus ml Ihs pldne eis coceditur y c\uin ddmonedi sut hoc fa£to JSdtis uobis dbund? effe debet % o cufto des^uod diui*

* * •

. . , ... w- u

num in dnimo aon m continetis loco pecunidrunt^ ' f+ tie<[ ; corruytibili illo duro uobis opas e# . <[uid erimfy ^ Wdgis abf irdum^um aurum id $r<zftdntifiimum % quod uobisin gemturdinfuftimeft y duro iftomortd, hum contdminwtet uulgus fi<[uidempecunidridfd~ cultate dbutitur multd pe r inhonefta y et turpididuw uerb y c[uod uobis ineft y imwdculdtum $rorfus y dc furU txiftit.Sic igitur nec uobisfas e# duru aliud y uel dt gentu ac<[uirere y aut fub tettu reci$cre y ncc <[uic\ hit mfmodi %<[uirere y fed ne dureis c[uide y aut argenteis foculis uti.Cur aut nociuu f\t y cuftodes y bona qudeuis ( nut^ecunias fofiiderc y eo cft y <[ubd y fi } uel agros y domos y uel peamwsproprws hm y ue\ut fibiipfi <[uis<[* 1 ' fofiidedt y cv$w<l;in cogeredd effeumcus interoes ciues ([udtenus pof^it y f\cc^ y ut rclicjtios.et odio hedt, tjfdb illis <[uo$odio hcdtur y cceteri<[ ; illi interfe eodc agitenturodiOMfyillis cuflodibus hoc mo ullu mt~ gis neceffariu be\\ufit y \ j>prer rem fudm y rio jppter Rep. tandem^ ipfis dtfy ciuibus re\i<[uis y <[uiriet iffis inter fe id inimicitidru y od Vjfinfididru mutuaru intet cedet y q$ in his noftris reb^ub. dgetibus dccidit. f fdne caeft nonnu^ut in Rfy.ipfam coniuret y i\Urn<^ coficiat y dcperdatMc y utfducis dica y ciues reli<[ui d lis]> hoftibus erut y ac uictfiim nec fecus ipfi \ hoftes txternuimhsewttfomiddb^ <[uado<^

D i)

cum exteris $ugndnt,uerum hoc certdmen,ty ndturae fuat proprww er/t, <jH/ppe pro yoffefiioibus^ro feipfts,non pro ciuibus periclitabuntur. <\\an\ hi cer teciuesipfoslibenteryericulo eximnnt,f\ po|?mr, hoc tamen libentius, fi<{uid inde uelut mercedis d ci uibusrecepturifunt,<{uodhoftes a fortunis ciuium repulerint, SMper hczc poffeftio ettam cuftodes impe dit,retrahit<\;ab eo officio,ad <{uod penitusfunt co^ pdrdti.<{uodfieorum agri,aut poffefiiones cuiufuis generisdb hoftibusinfcftentur,tunc certe ciues non prondturdoffioifui defendent,fedex accidenti: pugnabunt'cfemixime,dum id bonorumfuorumcurd exigetjugnam uero detretlnbunt, fi nulla talis itti pendeatnccefiitas.Ne^fudemcerte fieri pote/r, quin hoc eis accidat, fi locuplet e>,et op.ditifuennt. Quamibrem fi<{u\cso$tim\effepoffmt cuftodes taleseosfingamus,eosoportet nihil pfiidere,etia fi in $offefiione,et oyibus ali<{ua uirtus, feufdicitas comvrehendcretur.cuftodes tamen,ut cuftodes funt 'frWdiuites effe non debeant,cumnon fimpliciter qucerd Wfa.r f«r,«tproti,/eMpeI/ces: jed ea tantu rone^ajunt cuhodes probifeufalicitates.Veru emmuerofquis ita ofcijc/et,o uiri cu feiungetis opes a cuftodibus no inimaduertitis rem opimdm uos dlis ddimere^ nepe illoshocmodo(utPldtom<{uit)feruos 7 et mopes ft

dtisytt omni yoffefionc exuitis: refpon&eri foteB p f^^ ferinde nosfacere^ac fi<[uis(exem$\i gratia) dicat#*'Jiu+n fi&ori humanamfiguram pngentijie membru cor'"*' forisyrdftant\fim\w^r<zft colore exor-

tiaret^nzye ita alioquioculosji fmgedi effent y exor nari debere colore pr£ureo,nonigro: at uero iffe fcrfmfum habeat y ocu\ifiguramnon fjmfUciter ftc ciofam effe debere^ut quolibet fr<xftanti cotore pi £lam,uerum eo colore^uo oculitBio figmfi catur, cxfcditifima redditur.Qu* (juidem ratio \n cuRodibus eadem eft,«t non in eis defideremus fimfliciter>at(feabfoluttf<x\icitatem^ cuflodes

Ifunt.ld wg ita intel\igimus y fimodbfumf>tusfacien di modus>ac moderatio pro uirtute habeatur. Tan- "dem^oftea^ cuflodibus mhil effe pofiidendum pro-j , hauit>adartifices,<&rc\i<[uos operarios orationemrjj tranftu\it,<\u<trensnumin hac Repub.huiufmodi ho minibus ita permittendfifit fofjeftio^ut ex fua artc, uel oyera <juaftumfaciant,et fic acquirant Jibi rem f atcfcaugeant.htfy in eam ille fententiam conuenit, mam effe fciliceuquod ad congerendas opes atti~ nct cuftodum, re\i<[uorum rationem 7 necfc <±uic\ huic Reipu.deterius accidere f>offe y cj fi ue\ mofim^fp^ yc\ ojpulentiam f\bi recifiatJt cjuidem y fiopficibu^^^^ MWn fuam cp<tf\uariam cffe fermittamus, ad eurti

D ipj

pne m dirigtnt, d d quafium fci\ictt>tt dded,qu<tcun<\; congtrtndis ofibus conducunt:itd ut non niji caf i quodZ ciuibus fuis utiles jmr, fit\; eoru ars non td id,<[udmobrtm inftitutd thtrdmtd„tt dgitdta, quin tius(que diximus^duafiusgrdtid^ubneceffefit ftrutrfum iri^uerujtgitimiifinem *rtis y if>fum ciuiU emolumetum.llli infuyer diuitesfdfti,conft<{ues tft,

^.ifA urtem fud ut ntgligdtjdc contetidnt>tt txindt otio, <tc defidid corrupdtur,ut cu ntctftitds drtisfua ufu rtyttdtyCdrius fud oia utnddnt 7 dettriord<{; multo f<L cidnt.Propttred in hdc Rtpub.Pldto uoluit non lice rt cwig dliquid feorfum db dtys jpofiidere f ueluti ex dr bitriofuoyrtteredfynefyduriynefydrgentiufumul hm effe neceffdriu.durum fi<juidem,et argentu, <{uc

u^e^ndmodum in ithicisA rifiotelis dd Nicomachu probdtum t^ntceffdrid <{uidefint in his noftris Rebuf j»«t.propff r rtrum inttrft pemutdnddrii difficultt tem,dt<{; moltftid,utluti qudfi mtdiu ({uiddam inttrctddnt,rtbus afe inuicem differentibus t <{ub aquitas td in permutdtioe conferuetur^in re fldne\<jux agre ddmodum <£<{uitdtem ddmittit. DifficultdSdutt hcec femutdndi dt<{ ; inaqudlitds efi huiufmodi^uelm ft agricola drdtorio dliquo infxrumento indigtdt,nihil certh habedt , <{uod fdbro ferrdrio ftrmuttt , nif\ quod dd uit\um ptrtintdt:<{uid Mtcmfi labcr /er-

Tdrius annond affiucns indumento eguerk y aut aVt^ )^ quo a\io gcnere 7 quo p*#o inter i#os fermutatio contraheturfnonne cogenturrem cxcogitarc y <ju<2 uifua cjuafi res omnes comyrehendat*. <{uam cum colonus illefahro dcderit, acce^crit inuiccm aratorium inftrumentum,confultum etiam fit fahro ad ta rem y cjua indigcat Itidcm^hoc ipfumin relicjuis ciuibns eandem rationem habct. Congerent igitur dgricoU idfrumenti^ata^annons rclicjua^uatcnus *d fe fye£iat 7 quod,et f\bi y et cimhus ncccfjariu eft P hdhucfabri ex fua arte,<ju<e ciuihus conducunt y curahut: fic textores , fic archite&i y ftru£iores^Et f# in ciuitate genus quodda numariu>dd quod uelut dd regulafrumentUyinftrummfaetrel^ intcr ft tt coparantur,et copenfantur.Atfy ita facilc ciuihus cibus comunicantur^ro cuiu$fynccefiitate y <& como do.De his aut artihus id inteUe&u eff * o^ortet y cju<t if>f<e neceffaride fwt y no quide ad uoluptate y et dele&a, tione adinuetde suv.cuius generis ars eft unguetarid fi£toria y fculptoria y et annuloru coftciendoru y a\i<zcfe id genus^uales in Rebuspu.no ftris plurima ttfurfdtur.ln illa aut?latonicd certu eft nulla fecuia y ac na wo opus ejJe.Nec nuerus quideartificu itd tcmerc in fpp effe dehety utnunc diminuaturfortc y nunc cref <dt ? eomoido 7 ut ({uadofydrtcs iffce aboleri fof mt f

gcicficcrc.ut in tonforihus y ctdlv\s y ({uiin Rchuspu. noftris drtes f us exercet mdriifcRum cft. ucrum fm ( guhru drtium neceffdridru y dt<{; utilim omnihus ci uihus y tot dffumdntur drtifccs y <{uot pofiint puhlice fufficcrcut in:dgriculturd y ct tcxtorid drte ehfdcit dum.Qudeucrb rio omriihusfed gencri cuiddm ciuiU utilisfucrit y eiusfroportione y dc rdtionc eorum y <{ui~ bus $rodcft,drtifi ccs numcrdhuntur .huius dutcm gt ncris e#,*rs confi cicndorum frcnorum.Hinc <{uo<{; rdtiondhilc eft y huius Reip«t xiucm nullum pro drhi trhydc uoluntdtc lihcris frocredndis operdm ddre, nefy cum <{ud uolucrit congrcdi y fed ddhihito modo, 4c rdtione y $ro gcneris cuiufcfc conferudtione y cuiuz iri RepM b.certum y et definitum numerum effc uolu~ muSyUt pofle* dicctur ^Unius^uo in fermonc de cu ftodum concuhitu dgetur. Poftpgitur dh hdc Rep* •H«i**fa. duri 7 dt({;drgentiufum cxclufit y fuhduhitdre uifus ^Y^^,(jMi hdtc ciuitds dduerfus opulentdm y dt<{; dmyldm 4^£ffiellum fuftentdre foftit y dc yericulum uidetur y nt ^*^P*amf!<z illi ciuitdti impdrfuturd fit.Tdndcm rej}?on- Jir,re diligenter confiderdtd y contrdrium fotius «idcri f\<{uidem diuitia y opescj- yoffzffores fuos tum contumdccs } tumhelUc<£ rei imf>ento$ y et expertes tndxime cjficidnt.cjudmohrcmfi <{uo p* fto diximus, wftodes eiMCrfti^mteti^fMerm^et wili«ris,bel-

lictffcfdcultttis morem } dc expcricntidm inducrint, ~ j td <{u<z ctiam naturalis aptitudo accedat y haud fecus *~ j j fe aduerfus diuitesillos y ct opulentos gerant y <[uam

lupus aduerfus bcnc pinzues y ct obefas ouesudeb ccr^nf^ te y ut non Jit ahenum credere y cum du$o y tri]io^i\i^ I ribus illos congredi poJJe.Hoc fanepofiit <[uis cx U | tronibus defert<£Arabi<z y et alv\s huiusmodifortibus | uiris egenis y <[ui nihdofccius opulentam <[uamuis y ct | diuitem gentcmfaciVt fubiugat y diudicare.ld cjKocfc . rcx hr<wumaduerfusPerfarumregeex$crtuseft. j Pratcrea <[uo% huic Rei$ub.bellum y fi <[uando coh- I tingat id y neceffc eft , contrd ciuitatem undm y dui contrd duas accidcre. fcd fngc duds y cb certe fdci~ | lius y <[udndo<[uidem miffa in alterutram dlarum ciui I tdtum legationc y aut exhortabitur , dut dejprecabi* \ tur y hoc rnodo:Nobis quidcm b uiri y ne<feduri y ne<[;4r I genti uf <s ullus eft y f :d nc<[ ; id lcges no&r& finunt, <[uod itfum uobis fanefas e&uobis igitur y raiionibus<fc ueftris conferat y nobif cum aducrfus alios bclli { focietttem inire y donecfacultatesi\lorum y ct pecwmas diripucrimus y nonne ccrtifiimum e#, <[ualifcu<[; fitilla c'iuitas y ab illa cos inamicitiam y &federd rc cipi: Hnimuero fi cjuifyiam ob\\cit y timendum cffc y nt \ contra&a amicitia y <& ' ycrcuffofaderetfdrtd ctiam uiftoridydttis j>r£dis } cumuUtd'<fc ^ccunid } altcrd ilU

duitis oyuletior inAe,de Xitior huic ciuititi nojrrae fxtnperi bellum inferat,acforfan ctiam f ipcret: buic refeondet ?Uto y fecus rem effe ata. ofmatur ille, cwn nulla y ne cogitari auide ciuitas pofiit uere v.r.a, frater hanc y auam condere conamur . Alia auidem

^^jTjcerte ciuitatesauotauot funt,ctiam finguJa 9 muk<e trfuidem in f i funt y ct uari<e y auamuis unius circunfcri

^"'yrioneloci capiantur.illis enimReipub adminiRratio curtt reifamiliarls inferuit y no reifamiliaris curet adminiftrationi Reipub.ai<are in illis boc unius ciui tatis nomen pro/efto efl fu^ofuitiumiin uera aute, nc legitima Repub.ac p artibus eius ea cft ratio, aut in uniucrfo corpore, et membris cemcre eft.partes ttenim eor\>oris y ut funt manus y $edes y ac reliaua, *«teg cor\>ns uniuerfum conftaretfatta eius fartitu\<z gratia funt y aju<£ toto in corpore pr/wcep $ e#: noftris autem Rebuspub .non is eftfartim conftn fus in uniuerf m.nam ueluti ui auadam inttreas con curf is ferifo\et y eo fcilicet ut fmguli rem fuam <fomefticam curent cuftodiantfyid auod minime eum fallere pote#,<jHi aliquantifyer in hac f :ientia «crfatus fit.lt tandem Pfoto huiufmodi ciuitates bifctriam diuifas afferitjn pawperes fiauidem y Vf op«lentas y at% utroc^ ex mcmbro multif\ices y ac uarias $rQdire:ettumetiw y cum$auf>cribu$ ciuibus cius

ciuitdtis conceffd fuerint lona diuituto ciuitdtis eiufdem y non minus perniciofum, et exitidle beU ^ lum exoriturufn in ea imperita ciuitate , quamfi rt uera du& effent ciuitates inter fefe fugnantes. Proinde hac , quam inftituimus y ciuitas ampla (jwi- ^ dem ftacio erit , udloris<fe y dc roboris(ut inquit ^ Pldto ) eximvj , qudnq propugndtoribus duntdxdt tnille defenddtur • dt illis ettnim hoc dicitur, ex eis uiginti omni negotio hberos , bofies ducentos uincere .hdh&c y h&c ciuitds , ne<fc mdgnitu - ^WmTw^ dint quduis y necfc fydtio efft debet > exqua nu+ merus hic bellatorum exeat : ne% tam exigua y fdrudcfe , ut finitimis populis fit facilis expugnatu:ne<^etidmuafid y utined y et drdri y et feri facili fofiit.ht frincipes huius ciuitdtis y futd de magnitudine y et exiguitdte iffius confiituere debere y nec~ non de cufiodum y et cuiusuis arufcum generis tiumeroMes enim in hac Repub , non aliter atfy itt naturafehabet ♦ uelut enim humant aftiones y hunjdna^ corpora non menfura quauis ferficiuntur y nec\; txigua y ut in fabulis fertur Pygmtos cubitalis , dut unius fdlmi ftaturt efie : ne^ mdgna y dt<{;tnormi y ut Gigdntts olim fuifje ferunt altitudinis fexdgnitd $dlmorum y his<{; fimilid monftwutrum (juaddm certa magnitudint^ualis com^

pluribus in bominibus rc pc ritur.Ncc hoc untum ht natura perfyicitur >ucrum in artifi ciatibus ctiam rc bus: ficut non ex <{uauis uocukrum menfura in mu~ fica id harmonice rcfu\tat,<{uod muficce fit couenies, Quceratergofortaffe ali^uiSy <{uce ciuitatis buius, ^*,vuji quantacfcmagnitudo^uis cuftodum numcrus cffe dc

D*"** fatfcui e<{uidem,eam rationem uariari pro temporis,loci,uicinorum<{, fofulorum uarietate,at<{; natu-* r& refbondebimus,<{uocirca, ut de e& rc con&itu&t, proprium ipfws ciuilis conieSiurce cfcquce facultas txperientia conftat,<& uniuerfa illa, at<{; gencr&lid difj>icit,<{uous<{; fmgulis in rebus y ueluti matcr'v\s fub ie&is uerfentur.ht Pl&to <{uidem>dum,et temporis fui,et gentium finitimarum ratioem babct, huius ReipubxuftodcSjpropugnatores<\ ; millc fatis futuros arbitratur.ln <{uem ratiombus Calenus inueftus eftydicensjliam opinionem Platonis , fi ad cetatcm noftram tramferetur,abfurd& forc.Qua in re Gale nus <{uidem,regni dhus prceft&nti&m^uod fu& cttatc

t ntnaximumfuit, fpeRabar.at Plato uidcatur <{uidem non ita fenfi]fe y ut rem aliter effe no poffe put&rct,

^JhTfxcuii ne<{, alv\s in rebus,<{u&s in uniucrfm tr&ftat,

r T*m»*c tmm dixit,<{uantum,et cetatisfuce ratio, ct generis uidelicetGrcecce conditio pofluUbatf<{mS tntm diter intelhgere pojsit,cum hanc Rempub.td*

utrf 4$ omnes morules pugndturdm effe ccrtum fit? ? ^ Quoi ig/wr P/tfto fcoc non dduertcm mimme cort uenire.Yorfdn^et cjuis dicat.Platonem umuscuiuscfe ciuimis bem inftituta multitudinem no debere ejje Humerofiorem^ux uno loco^unac^ urbe cotineaturi dd huius umen exemplum mu\t<z ali<z ciuitates dcbi tum 7 certum\#nodum y numcrumfy ciuium habebunt* QH£res,fi ita habet,nihdominus tamen ex locorum Uanetate ratio <J«o<}; uaria erit.Ac ucrifiimum quidt e>%diffmitum effc dcbcre felicis cuiusc^ cimatis y &(^f<«*4*

' tnultitudincm,vjmagnitudinem:ciuis autcm unicui^^^^t/) ttmerus yrjefiniendus fu,non niji explorata,& re-Mj' gioms^et incolarum natura dqudicari potcft . cuius re'i figriificationem cpandam di&um dlud d profefforibusnoftr<zlegishabet>Mif$itaiunt ad rubruttt, dtq* ad nigrum.quod quidcm y etfi Plato non cenfet f hxc tamen eft hriftotchs fcntentia f cuiu$ de uerita~ te minimi dubitatur .\n<{uit igitur Flato, egregiam adminiftrationcm in hanc fortttulam compofitam y cu iufmodi ciuitatemhanceflc diximus,defimt<t y (fm<t gnitudinis 7 <& multitudims ejjc.quod non pauloquidemfaciliuseft^id, quod panlo fu^erius diximus, oportcrc ficumafcatur ex cuftodibus deneus 7 eum ad

Jnferiorcm ordinem trdducr.contrdji alv\s cotingdt durcumfliHmydutdrgenteumgigncrc^ntcr cujio*.

ic s eu cMfMri.Qtit omriid \u $r<£ci$mtur>ut oes in hdc Repi^. ndti in umm rem ndturd mdgiftrd co fentidnt/fiquidcmuno in opere omnts y dc finguli inttr ft conutniuntiid duttm opus inttlligo y dd quod mturd <{uis{; comuutusMt<{ut fummdtim comprc henddmjrdtctptd hctc omnid y tt ddmonitionts y <{u<z dd hdrum Itgum obftrudtiontm faciunt , nt<{; non tlidrum ttidm e qu<z po#e<* commtmordbuntur , ut qua de uirorum y ac fccmindrum copuldtiont , dc yrocrtdndislibtrisdgunt^hdtc mg pnecepM diffi cdid rio funt y ntc <{u<e uiris huiufmodi , dut molcfta, ttut grduid fint , <{uin potius lcuia his , <{ui in hdc y <{Udm educdndi y dtfyinftituendi rdtionem prctfcri- * ffxmusjnuficd uidclicct y dt<{; gymnafticd adolcuerint.Jit <{uod admuficdm<{uidemdttinet y cduendum rim^rimist^^nt^uid frxttr confiitutum prioribus legibus modum innoutt. ndn<\; id y fx contingdt, ciui tdsipfdfdcile dtgrotdutrit y idc\; trit ckm omnibus. \ Nec minus proptere d intcrim dffcctus y driimi tran- <{uillitdte 7 & <{uietc rctincbitur y <{uous<\;infmudntc ~femdgis,mdgiscj;f)trriicit y dd ultimum rts dd le~ , gum corruptcldm y ct morum rtditrit • E# pr^eter s td nutriift{\um y quotcjuot his in \tgibus inftitutio* *ty4tyWibus\t uniutrfdlibus enutritifuermt y fuofte inge~ 1^^JM>*& Wfyluriws prmtdsleges opims deucnirc

foffe.quo itt generc cft>Kiurerip*rcntts y & corm j * maionbus natu 7 fenioribusfy tacere y atq ; reli<{u<z etit leges y qux in a&ione uerfantur .Quaobrcmfriuau hzc officia nibd attinebk y ta<l leges at<{ ; ftatuta de? fcrtbcre.nam uniuerftrum rcrum leges dl<e y fi re£ie <tti\ ; ordineferantur y ciuesc[uidemad has particulas f u ftonte moucbunt y ac facde cum unicuify ita con tlet pucrilis educationis y <3 naturdc y init\]<{ ; ratio y ut tota deinde uita <{uod fc<{uitur y & appetit fimile Jir, ttfy conforme illis y feu bonafuerint y feu maU. Ac cquidem y <{ui partialibus lcgibus mores formartC^^. inftituerit y omiftis veneralibus illis. 4uod ipfum^ ^ . > quiaem non paua legum conditorcs fecerunt 7 is fane mcdico fvnilisfit y <{uiccgrotos curat y <{uorum dijfoluta in abo y &f>otu y &uenere libido obftet y nec a\U projit cura y <{uia non cohibita intemjperantiii eorum y <{uic({uidadhibctur medicin<£ augebit y muU ti$icab\t<[ ; £gritudinc y votiusqfedabit. Proinde y & quiftuis partiales has lege$ y <&uelutijhgulares im-

iere conabitur y nun\ a corrigcndis his y emendatt [ discfa <{uiefcet>in <{uo uno ois nihdominuSy tyacquief <unt y & confidunt y <{uin ipfe <{uo<{ ; ea ratide putatfc pne <tttigiffe y a <{uo f>rofe£ib fcmultu abcfihoc <{ui de non in faucis legii conditoribus quorii ad nos ibx— ftom tuiit* e^pro^tu/wit^Qwi/^is hirfii

ReJJnt .corrigere(ut in<{uit ?Uto) enitctur y pcrin<te erit y dc fi unu cxhydrce capitibus dmputct inutile aui demid y dt<{; abfurdumfacicns y <{uando<{uidemper re liqud cdpitd uencnHnihdofecius emittdtur ergo neceffe legibus his y <{udt de uniuerfo genere praecipiunt inniti imprimis y <{ualcs a nobis nonnullce di&ce vlyL**~ funtjdicenturfy in poherum I«<j«it infuperPiato lerem y <tu<£ de templorum adificitioneje conftituen \is ordton]S denicfc de precibus,de facrif cv\s y de do ndr'v\sdgit y docet<{;,<{U£ omnid tyhumdndrum dnimumfubigunt y et Deum,dt<\i Angelos kudibus extollunt,coluntc{;yedmfcdicet legem ?rophet<£ y <{ui dj. uinum mandatum referdt drbitrio permitendam: auaftremhuiufmodi diuindm e(feuclit y et ouic<{uid eius in ciuitatibus repcntur, dcccptdndum audlitercun<U trdditum eft y <{uonidm hoc,uelut legitimis oF- * hus conftitutionibuslegibuscfcipfis commune eft. At audndoouidem in huius libri primordio de iuftitid auidnameffet Pldto dttentduit reouirerc, confutduit\i<{uicc{u\d dc lufctia celebriores fud cetdte opiniones dfferuerdntuc em ipfe pollicitus primum nd turdtn iuftitice in?<epub.okendere,ob id ipfum pojlmodum iuftitice ipfius in dli<{ud und dnimd naturdm explicabit,utfuerit m Repnfucf clarius expofitum, auemddmodu, Ji <{uisf :riptu aliayid exgiuifiimt$,dc

tenuifimis literis y & procut a nouis intcrudWo /ep*-

ratiSjMt legdmus pr£cif>idt } nosb ; idm dluddlibi m<t iufculiSygrdndiufculisq; literis fcriptum uidedmus, fdruocj; id d nobis fpdtio feiungdturinobis certe cott gruentms uidebitur y dc commodius gradiuf :ulis his charaEicribus primum uti y cjuibus fdciU perceptis, deinde minutulds illds nullo legemus negotio.itd res fe habetyCfrod ad iuftitidm Reipub.&alicuius unius animtfdttinet.Qud rdtioe etidm y ut di&um a nobis priws eft ^reg iuftitide ndturdm ordtione frofetjudtur 5 ccepir iltdm ipfam in moribus dc uitd iufta ciuiti tis dcfcribere qualis effet.Ac deinde y ut frimum itt ca d.ijj^utdtwne^ude de uitd y <& inftituto kcipub.inftnutde^ndiurd iuftitk mdriifeftd erit , iuftitidm ipfam perfe <{ua)is fit oftedere dggredetur: eddemc{; operd ciuitdtem ilUm fapientem effejortemfodc tc f>erdtdmoftendet.luec{uibus uirtutibus c{uatuor y c{u<t in hac Repub. inueniuntur y hic inue?tigdt><{u<zndnt fit uniuscuius(\;natura:in <{ua Reipwfc. fdrte finguU cnitedntAncepitfydfdfientid difyutdtionem y dc di~ xit neminemldtere Rempub.hdncfdf>ientid,<ff fcic ttd inftru&ifiimam nam,<& <{udcunq ; de re delibe~ tdt confiho ualety&prudentia in inftituendis legi^ bus dt<fe fdn£lionibus y qudrum nunc mentionemfdci mus.At optimd gubermtio 7 opimusc^ modus y etft

qtdtldmfcicntU omnino fit,non fbffuthus tdmen li cere eiufmodi optimam guberndtionem,dt<fc modum inbac RepHk.reperiri,propter opercri<rs <rrtes,exefli grdtidjrofttr dgriculturdm^utl arttm ttt\oni~ tam.t&ergo tlU <{uidemfa\)iens,dc iyfa^dt <{ua nuc .. tn&dturScientid.Ncq. quis,nifi immtjrito.dbnudt /(^.'WMcjcjetttwwffx cogmt/oHe p »« bnmani ptrfia, -"jMt cum hac adminiftratio ad tdmaxime accedat. Nec <{utri$fugtrt poteft, humanum nos fintm fcitntv\s ^ti^Um. conttmpldtiuisconfidtrdrtyCognofcc. Qwocir- ZZ^^^^tthacRtftubJuplicifcitntiarum gtntrt fayitns ^tllabitur^to cju.oi dd dgtndum0to <{uod ai «ignofctndum inftitutum efl.QH e tamtn ctrte fa~ pkntid inminimdhuius ciuitdtis parte confi^ttfm i$s <{uidcm philofof>his:cuius ndtur^ut prctftantif fm<£> funt ftmptr ddmodum ^duci^fi rtli<{uirum ar tium y dmfabrilium,dut <{uaejiudridrum profefforibus comparentur:<& fapitntia quidtm illd ip/o in tprinci ftReiyub.inefft dcbctytadtm'^ ciuitdti domimri* f^Si^ Prmci ¥ es <rgo huiusRtipubjdpitntts effc oporttt* 6ft+~t#.flAt({; itd nobis non ptrptrdm explicdtum tffe pttt*tous y <{uo in gtntrt fcitntia hdtc Reftub.dicatur f<t* $ienSy&<{ua in parte ipfius fapientU tonftetforti* W<00 tudo autem,<{u<e ad hanc Rcmpubfyeftit , eft rtihd

obferuathfonis cuiufdam ofiniois.at^ek*

^ionis^quafiddbibiti diligentii > ut omnihus M hominibus natura ad eam affeBisjata fit y Hf perm* nens^contra^ terrentia } ac oia allicicntia. Intelhgo autem per terribilia >lk } timorem ipfum,at<{; dolore\ . per dlecebras y concupifcentias omnes>et uoluptates. JLftautemperfticuum» fijta fopulus(ut defcripfmus fuprd )doceatur,atofc inftituatur, mufica f :dicet & gymnaftica,fore)Ut y nec timoribusnec cupiditatibus ab eorum animo fortitudinis opinio^fententiac^ di~ niJueatur:contrauer6 y fieducatifuerintaliter^ . illisfacde animo txcidet fortitudinis propofitumSjrf^v*^ Quod ipjum.ji uis,exemplo twi perfacile $\anu(\n*W^ quit ?lato)faciam$u\lones <{uidem nofti <{uadocu<[/^^^ < purpurco colore pannu adamufim infe&urifunty ut olor ipfe deleri ne<[ueat^eos ante oia cx tot diuerflS oloribus album dehgercquem deinde non modic4 opera ad recipiendum colorem praparant^ut goptinte puryureum recif iat : atfy ita demum comparatum colore tingunt furpureo : ac demum 7 quodit* infe£tumeft 7 ne<{;abfterfione , ne<L ablutione <{ua~ uis colorem perdere poteft . <jho d fi forte pannus nofuerit ita prceparatus, facde coloriffe a detcrgc tibus y aut ddui y aut deleriyotuerit.Quce ratio 7 &in cuflodibus eade ePt^fxnon ea,qua diximusinftitutiQC Mt^di^linaeducati^ quafi frtparati fuerint

c c

ncfy natura eorum al idipfum leledca . tunc enint ntdgnopere uerendum effet y ne forti$ y ac conftans 6pinio y quafi color ab eorum animofacilefugiat y atci;

Jieleatur.Ne^uidem eft<[uod fit dd detergendas, %y"^^txtirf>dnddscfc uirtutes potentius uoluptate ipfa, aut cupiditate y aut dolore 7 dUt vtetu. A t uero uirtus hctc fortitudinis y <[ua in ciuitdtis parte^uo in negotio emineat^ neminem Idtere \>uto:eam ficjuideni ntaxi-* nte eoru propriam effe y <{uoru natura y ut maximopere idoned dd cuftodiam delefta eft, tyio fane dd hanc fdrtem ddimplendam delegimus.eft enim(ut puto) MtM+ur. cldrum 7 nulldm ciuitdtem y dutfortem , dut timiddm ^^ici y itdut y uelin omnibu$eiu$partibu$ y dUt in qu*~ uis edrum exiftdtfortitudo , uel tintiditds : qudrwn neutrd y ne<fein diuitum genere y neq ; in generefabro l^^cu^ runx inuenidtur \uerum cuftodibus ipfis dU ipff fmt. a^Vfc, pecididres.Eii itdc^ a nobis exyofitum , & quid jiti h£cuirtu$ y <ff<{udm Reipub.partem fyeEtet : /wperfuntigitur du& in ciuitdte uirtutes exdmindnd<£ f Tem?erdntid y <&lu\%id:tum\; quidnam ippe fint, ct cui cmitdtis^drti dttributce dicendum. TEM P ER ANTT/VM certenonmaUin «bo,&potu % & uenere mediocritdtem qudndam dixc ' rimus:eum\ ; dppelldmus temperdtem^uiyer femo - r itrationtm htnc continuare poj?ir« Simile id fyofo

quoi ie Tmfcrdntid iicitur.cdm quiim effe dbfii ^ <^ ncntiam quandam anim<£ > & cohibitionem k uohpd iibus &cufiditAtibus.Dicimus injuf er, temp eutum hominem /eipjo p otentiorem effe^ fuiitfm ui£lorem.Quifermoinhunc fenfum accifiendus eftyUt^^^ cum pracifuarum in homine fdrtium altera p&ftd. M ¥ T'**' tiorfit,et nobilior intelle&us <[uidem iffe.altera ui- Iior, ij>Jtf / cilicet concupifcendi $ars:fi pr<e ftmtior j]|4prieM<«Ie<tf,imperct^HiIjori,<tctij/iori//i fubieftd fitydicimus tunc itfum jttiip/t dominari . E diuerfo t fi abie&iori farti melior illa /wttjcidtKr^^^Kt pro pter uitiofam educatioem,aut froptcr ahud <{uiduis . incommodum\itfum,tunc jtfcttp/iiwp^re;» effe.at^f^^l feruirc affirmemus<<\u<£ ratio utrcbic^ perpcttw eft. Hoc igttttr modo dubitdri non foteft^quitdtem no- ^r4W,5t/ioi,^<t/tjsiwper4re:e<tw^ «trttttew non m uno tantumgenere effc^uelut in frincipibuSyfed m uniuerfo etia popn/o.At nec in opere humano £fettum ^tttcg mum^dt^ ddeo humdnum dici poteft, qudcun^ ex uirtute dcquirdtur, nifi <\uod temferdtmfitfecusmfapientid.ifffortitudineresbdbet: r

dttioKS «trtMtit>«s necejse est fdrtes ali<juds RcipHD. ctfrerejCMwBrfctewperdMtMpernniMer/ts cMrr4t, <tc Hij/wn</4tHr:j?4tim§ ; ,4c primo cjuo^ temyorc m ^endd tft Qtnnibus in ip/<t edHc^tiow^cowtwiMMfc

tlitium arccndumAt<{; in hunc molum cjuli ipfa tf~ fet Tm^utU^udtenus Reipub.inefiet } di8:um e# W nobisireftat ut de quarta uirtute.cuius gratia ab initio inie&a qu&ftio eR y fermonem inftituamus. » JVSTITIA ita%eftinbacRepub&Prudma, qujc eddem iuftiti* ipfius a&us eft>nihil aliud^uam quod fuycrius diximus^cum de reghnine huius Reip. tgebdturSiquidem illic dicebdmusStngulostjuofq; in hdc ciuitate ofus unicu prctftare debere y ad cjuod tumipf m natura ^r^arauiffev. eamxy iuftitia effe y qu&oftimumftdtumciuitdtijdc perpetuum quidem exhiberet^udndiu in eddem exerceretur^dc tres & Us fuferiores^udrum p<r ulo ante difyutdtionem ter minduimuSyCiuitdtieidempraberet^uod totum no tiifi uno,& imperdntiumy&fubditorumjlebisut co fenfu ad obferuationem,reuerentiam<{; legum fieri foteft:tdnqh<£c fdne ([uidemfacultds fromifcue in fueris^in mulicribus y inferuis^in liberisjnagi$trati~ busfatypiudtiSydc demum in omnibus Reiyub. par tibus infit.quod ita intelligitur y fi unus<\uis<{; defti- Wtumfibi a natura opus ampleBatur, nec alienunt . , myi^ concupifcat.TLrit igitur hac Rcsfubita demum <J w^faft^ j\ conuentu y atc{;multitudine iuftorum conftiterit y 4um finguli propriS fibi y at<\; aftignata a£tio~

ticm ciucs exercem. Quo in gcncrc ciuilis <[uo$

fymtdscm^httiiituriftcmm^mtttibusm^ tatemtonimusjyfam<{uiieminiuftitidz caufamnon tlitercffc^uamfifinguliciuesflus undre agenid aggreiidntur,dc ex alia in aham fe transferant, tx dkokmunere inaliui,ac per multos ieincefs oriines , graiusfy udgentur . Q voi licet uiieri fofiit ciuitdtiminime nocere,fr<tfertim y quoi di eds artcs attinet , <{uce oyificumfunt , dtcL artifcum: wanifeftum tdmen e fl, in his <jko$ drtibus cam perwutationem Keipn!) . incommoiart : quemaimoium,fi <{udf\uartusndturd t iiel iiuiiv\s* «el rofcore tlatuSy dutcuiufuis generisalio imyulfu in militdrtm oriinem tranfire conetur , fw etytci iniignius quiiemeft)miltsin confularem^ cuftoium ip/brum itgnitatem afceniere contenidt:utrun% enim ciuitdtem magna afftcit iaBurd . li quoi etiam m tx ciuitdtibus nokris fdcile comfrobts. Qjufcos , omnibus txcofitis , iuPtitid quiifit j erfyicuum e/r, , WM . iffam'<t ; in uniuerfas huius ciuitatis ^artes effe iiffu-i'^ v 'W+ ftm.Cuius naturam,ut in ciuitaiibus effc^ntelligitur , pofl<j eft Pldto executus , ai edm fe rath tiem conuertit ferue&igdnidm , <w ip/<f m »mi-

• • • . • /"^ • • •

£ * ******

tion fit t [e di trdftdtum ciuilis wftitia refcnU"-*** .

£ inj

■» wm r — -»-*•-•--- l J ' J. I —

i«/iiti<e fimilis , <w /ecws .ji jir , fcene tjKidew : fi^^,^

JJt tjuiiem qu<t curi<{; fccundum mdgis y dc minus tan tummodbdifferunt 7 unius effe generis neccffe cR; ncchaEtmusinunoc[uic\e^<[uodfit aheri cotra^ rium.qua rationc in unica anima iuftitiam,et cequita temmhildifferre clarumeftab ea^quxin ciuitdtc fonitur.lnquit ad hac,huiusmodi ciuile effe iuftitia, ji ex tribus naturis illis fingula uidehcet y et cjua dif cimus,et <{ua irafcimur^ qua concupifcimus in offi ciofuofintyid^iffum^modo^ tempore debito ggantiex qua etiam ratioe hanc Rempub. ^onimus^ fajpientem 7 fortem y temf>eratam cffe.Quod fi hcetres l» g f naturce in una duadam anima reperianturAc perfTtt+^^Uianturynonaiterjnauitdte tuftitia ent, & jprude *fr/**^it 7 <jMm partibus illis ita affeftis,ut ratio ipfa impc ret y re\icjU(Z duce iracundia , & cupiditas ottewperent;cumneminemlateat f nonfotuiffe hasyartesin liuitate fingi,nifi in anima imenirentur.nam <[ua\it ter iuftitii in auitate ejjcintclligiti<r y mfi quatenus ti^l^/ 1 cw&k efcAc in naturali quide pfy/o/ophi* oftcn * fum e^duds ineffe nobis contrdrUs inter f z uircs % rdixonemjU} concufifcentidmjn duo uidelicet cwpi ditdtem } & irdcundidm . hoc fecundum manifeftunt thyCum ipjl ppe expewwwr cufiditdti irdcundidtrt rcpugndre,dt(fc im$erdre y ueluti inftrumetum <juoi~ dmfit^o cuf iditdtcm retundimus: ideofy iccidit

tton infre<{uenter,ut fiquttndo cufiditate praterrationem agitamur,at<{; diftrahimur,irafcamur<juide. Cumigitur res ita fe haheat } ac tres illa in amma ft cultates exiftant,<{ueadmodum in ciuitate nonfunt, nifiearatione,<{uaiffa in anima inueniuntur : erit quidemiuftitid,<& aquitas unius cuiufyiam animtt ita demum,fifingula illapartcs fuo 9 ac proprio munere ^rfungantur,<{uemadmodumin ciuitate diximus. t\cfic itafy omnes anima partes conftirahunt, utratio,tanqfapensdominetur:irafcendi uis ohfe ([uaturilliydt^fuh^ciatw^ac^ropio incitata ferKO re aduerfus contrarium cjuidlihet yugnet.Quafdnc concordid^ uelut confenfus una m anima per mufi cam,<& gymnafticdm conficitur.<{udndo<{uide gynt ndshcd ijffd irafcendi p«rte corrohorat,W fortitudi m inflruif.mujicd eaipfam,& difciflina cd$dce,<& . ntioni ohfecjucntemfdcit.dc illa dua <{uidem jwrtes, fxfic com$onentur,dt<{ i comenientjerti&, f<a /wpereft prfrti inftituenda conferent,dt<^ codftdbU tur . Qudmohrem eddem rdtione , eddcmfy fdrte, unum<{uemlihct hominem fdpientem uocamus,<{ut ciuitatemfimilitcr,<& temperatam&fortcm: id<\ it cumeum^uirdtionisjpraccftdpimd <{ua<^ ohferuat, ac retinetyfortem a^ellemusM uero,\uod[em f cr dixi, imelUgo in itf ifotmidinis tempore, igj o$

Jolore immmtntt ,wel uohftdtc :& itd ciuitdtisfor~

titudint diffiniuimus.ltidtm& homo ttidm ip/e /ifitnstfkjn quoptntsrdtionis pdrttm rtrum oiurn if/^^rfcitnMW^c^tensp^rtifeMsil/i worem gtrtntibMS y ut in ciuitdtt tfjtfcltt : nttynonhic temper*tus uir tftyfy i tfl ttmptrat* ciuitdti fimilis . ob idcfe quifcjuis ndturdm huius^uct inftituitur ciuitdtisfuerit djftcutus } mdx'me is uirtutt trit praditus , ftcut hctc quofy ciuitds ftudiofiftimd tft^ oytimd. Qwibus ommbus facilt tft colligi^non aliam tfftin ciuitdtt tfquitdtcmy&iujiitidmyalum in driimd.Hx <{uo ip/o ttidm vtrjbicuum tft y tadtm 7 & in ciuitatt imbn^rASprobd^in drmdini^uitatc^niimiiam^cjjc utrobic^ tnim illud iffumuitium ml.il tft aliud^uam fdr tium i^fdru \>trutrfumdominium y obft<[ui\mfy cjut^ cdmodumyfi in driima pars ir&^dut cuyiditdtis dofrixnium obtintdtAd^ non mdli fdnitati^dt(\; dtgritu JfihJh^i corpons compdrttur.tttrim, ficut yrofytrd cor V* foris ualctudo in humorum dCjuabilitdtt confiftit,dc ttaturdt in 'dlos ip/bs dominioicontra agritudo tft y ji illi ndturam fujptrtnt>dt(j;of>frimdnt. \td rts cjuofy m driima habtt.nam tius dtmum confftit fanitdSjfi jpmi rdtiomli totd drimd confyirtv.&gritudofx if- Irre//<jw^pitrteSi»iperent.fcoc modouirtus,fdriitas

quxdam tft x <$ fulchritudoiuhium utro^ dtfqrmitas

\u<zidm y dt\&gritudo.dc itd fdnefdnitds eft uni y ut uirtus y nec alid de cdufd prefcd ciuitas uttd eft : uitU nutem fic diuerfd f wr,er f>lurd y ut morbi ipji multi* flices y &udrij.0b idfamdle inflitutdt ciuitdtts y f\n~ gula etidm^lures <{uodam modo funt y <& diucrfe: qu<z tdmen ([udtuor generibus y ut poftmodum dice- . tur } comf)rehenduntur.Verddutem 7 dc rc£td *dmi-*^£^< ttiftrdtio duobus tdntum nominibus d^elUtur. ndmprm^^] uel unius gubernatione y regnumdicetur:dut flurium ^ cptimorum y ftdtus optimdtumdffelUbitur.hbfoluto itdcfc de uirtutum generibus fcrmone y earum y <{u<t inhdc ciuitdte exiftunt y refert fedd ed per/e<j«endd^ua de cuftodibus relicjud eut:<[uo uidelicet mo cu uxoribus congredi debednt y c\udliter liberos edn cdre y <[uo modo etiam genewe.hc dicamus cjuidem id neminem Utere f*ojfe y ut qudndocjuide cuftodu na turds in ciuitdte ferpetudri uolumus y nec id dliter g, utfibifimiles cumylurimumgcnercnthoc fjerinon fopit y fi cu quauis muliere comifcedtur y uerum tdntu Tnodo y fi cufimdis ndtura mulieribus fmdis^ edu~ cdtioms coniungdntur.nec id folum cuhodibus con uenit y fedreli<[\\isetidm y fuo cuic{ ; in gencrc.VLinc txoritur fdnt <[u<zftio y num muliercs i$<* fint fmilis imU-f&d tidtur<s y ac uelutcongrudntndtur* ciuium y uiro~

rum 7 fr*fertim\i cuftodum } dni^fdtum Mtw^

4 mafcuhrumgcnlo difcrepctfPriusfi dabkurfomi ni£ eadem mmcr^officitufc exflebunc, <\ux maribus 4«o$ itfisajlignatafuntjta ut&mditarcm facultatemyPhilofophiamfaac ^rinci^atum^eM^ua^ fimiliter ajjequi pofint: fin fecus, tum mulicres itf* nonnuWa ad munera habdes crunt t ad c\u<z uiri ipfi eruntpenitusinepti, cuiufmodi funt nutriendorum liberorum ?artcs$ariend{% \abor,W alia id genus* ^osucroeiufdemffecieiejfe^mulicres,&uiros % inhumanofineadipifcendoaffirni4mus;nec<{Mclin h # prout,aut magis,aut minus idtffum agat ^l^^^et^ubdcompluribusinrebus uir jedulitatc, £»w dc ddtgentia mulierem fuperettyuanq non adeo abfurdumfit,ali<iuando nonnullis in a&ionibus mulicrcs uins ddi^entiores effe,ut in mufica pra&tca uidere eBiideo^ferturymuficosmodulos tum dcmum ferfettos effefi a uiris cxcogitati,a mulieribus abfoluti,Wcofummatifmt)ltac{. cum um,ut diximus, <&mulieres fyecici eiufdem fmt:at% ea,<\u<£ naturt ffecie non differunt,ad eundem a&um in ciuitateft conuertant hnc credo manifejxum effe,eodemmufiere hac in Rep,<&uiros,<&mulieres uti, etfi fuaptc natura HU ad illud <[uiduis imbecdliores fint:<juate nus bene confultumfit, fi leuiora illis opera,acfacihora «fignentur , Ncc id in<[uirentibus dijficde eft

inueftigttuuiicmus cnim mulicrcs nonmllh in trtt husmtfculisnihil efjfe difttres, pneter $ iffe *i 5 j ets minus ualid&jninus'<{flerferentcs fint-.non tamc ixclufo,<{uinmulierum ali<{uot ali<{ua inarte uiris ipjis prafttntiores fmt } tc diltgentiores, ut m trte textorit y fartiora<]-,& alv\s nonnullisM uero <{uod mdittrcm trtem y indu^ritm<\ ptrticqent/iderc cfl cum in alv\s fluribusfum in bis y cju<£ nonntdiis in p*r tibus Kfrkdt habitant.Qut ratione colligiyote^ni hil tlicnum uideri ,fi{u<e mulieres ingenv\ <{uadam^ , ,^ $crftictcititc,ac pudentit mtximt dnaturt orn<t^ t(j ^ h t&fucrintyfaientes fmt inciuittte y & ^rinc^es^jr^y,^ Vcrm,<{uonitm id perraro cotingitjdeo efi 7 ({uoirt^ T leges nonnulU muhercs jjrohibuerunt ad facerdotiumjr&fertim pontificiam dignitatem froniouerii. C*tcrum0 induftione&fimditudine d brutis tni mtntibus duttarfrobabde e#, <{ucmadmodum inter cuftodes gregis canes famints > nihil d mtfculis,, quol ad cu&odiam attinet,tc pugnam, inimicitias<{} aduerfus lupos dtjferre,nifi quatenus funt imbecillio rcs: fic mulieres <{uo<^ cufhdes in ciuitate effe debe re y babittrttioneeius animalis,cui nos cuftode tntt tfiimilauimus.Ndiura «ero(|g id rtro )nonnun% Mmen tli<{uibus ad pugnam trmis,<{uibusf<xmina ct-* *cm x mtrcs injhuxit.ut defufbus cltru e&e* uero g

qubus plwr/ mht inhru&d funt ^ugndcU dninu\U f

funt certe eddcfere y & maribus,<&foemintbu$: quafi iiem^aod mtfculus ,f&wind dgere y 1$ exenere 'debcat. Enimuero in his noftris ciuitdtibus nuc perfyicerc non licet y <[udntd fit mulierum^udmc^ dtnpU fdcultds,eas cum tdntumodoai Uberorum procredtionem hibemusjdnl fint imperio mdritijiberis p* TicndiSyU&dndii y enmiendis y dddi&&:^ quidemliberdmdlis aliarum rcrum adminiftratio* ncm^curdmc^dbftuliuEddemum cdufa cft, curhis in ciuitdtibus nulU muliercs ftnt>dd aliquam humdndrumuirtutumparat<z,fed plantis fotius ftmiles y ^kiS rduc 5 fyd m & m °Uft<z uiris ip/ii.Qu* ctia cx rc t^u^^^otifiimum ^aufertas^ miferia his ciuitdtibus u$* «£^f* ^g mnt: ^ U Q(l muheres ibi uiris duplo plurcs fmt> ncc *li<[uid dd ncceffaria <[u<zrcndd conferdnt,nc(fc in il lis exercitdtx ftat^niji jperrdro admodum ali^uibus fc operibus adhibet:<{u<z certefcr^ non mft quando nccefsitascogit y fufcipiunt } ut ino$i<zfu<z opcmfe* Tdnt,cuiufmodi nendi,& tcxedi artificium efi. <[u<z omnia defc funt manifeftd.Et cum ojienfum ftt foeminds bellicdm artcm cum mdribus communcm hdberc y ac aliquas a\ias:comenit,ut ineis deligcndis nd <{uacunc±;remearumnaturasfte&:emus:eddem%

adhibcdmus ddigetiam in eis^ <\u&rend\sj& ern-

iiendis t tum»tuficd,tumgymndftic<t t <{um in uhh ■ #

ipfis prtfflitiwitfr Et/ic mulierum corpora^ua cu ui ns in gymnafio bellico exercetur denudanda eruc cum uirtus illis pro optimo ueftimento induceda J«\ Ac,wt primum mulieres oftendit fimul cumuiris ckftodes effe debere^undcybabitare&ucrfari&epit iari t cum mllus in bac Re$ub t cuRodibus dd b&bkan &um t uc\ eyulandum afignatus fit locus t in<{uit infuper necefitatem <}Kod ; uirum, mulierem cuftodes j dd mutua comixtionem impellere. Nec temere tame qutcuis ad arbitrium cogrefiio permittenda eft t ne<{i cum <{uocu<{; HoJKcrit,id<!; ex inkituto propojito. nos enim eum ahum bumanum <{uidem efe uolumus t nott qM«/itercMw^ comifceri cotmgdt: fed itd Venus iwftitudtur t ut ftamoptimt ad gcneratione t ac prop<igatione cufiodioe appofita fccertis \bufda t determi natiscfc t%ibus t fcilicet mori ({uofy depnito pro unius tuiufy rone.Hic aut mos t etji d rcli<{uis ciuitatu , ac fopulorulcgibus maxio ope difcreyart uidctur y id<{i tx uiauadauerboru fotius^at^ ffecie , mhilommui iois ccrte reliquis oibus in^citutis y ac cofuetudinibus «rpp4ret.Et nos <{uidem breui admodu differtationt dc hac re^Pkro fentidt exyonemus. Licendu itacfr eft boru cuftodum comifcendorum tempKS obferua-

jri deberc t dc cofxdmri^mdxime ad cQtinmiom^

te rpetuitatem fui generis:fimiliter<{:,<& coeunlt modus determinandus eft.<{uod ipfum tariari ex bel lis fuperuenientibitspoteftyttffcmultaaiiA interueni re ^offunt^ide congrediendi modo,uel advfciant^ uel detrahant.Et inter priuatos cjuidem in hac ciuitate , matrimonium ita contrahitur,ut non mfi jimiies coniugantur.ac boni bonis,ut hac ratione natura eorumoptima in liberis fobolefcat.Quts enint uenatorios canes,aut aues ad uenatione <jho<j ; amas defiderat,qui non idem curam cjudmmaximam prve fiet^uthorumgenerofamnaturacumgenerofa con iungatiut ex eo congrejfu,<{uod natum erit parcn* tum generofuatem refcratth t cjuantb mxgis in hac , Re pub.circa fr.ocreandos liberos cura b&c haben- Z^Hs"' <k ejl?Quocirca.<{ui huiufmodi curam in Rep«. gt- L ritjCommittere non debet,ut cjudibet temere dttas ad coitumadmittatur y <{uinflorida tatumjtf ftrma: <jua in muliere a uigefmo anno inctf>iens,acl qua^ dragefimum durat: in uiris uerb y d trigefmo usq> ai ({uin^tf ' cjuincjuaginta annos producatur .<{u& in utriscj; cetas libens frocrcandis attributa efi . Efl % c[uo<fc in his cuftodtbus,ac pro/e eorum(ut ipje cew-

i£*L*ri> unjet)c a nuptiarum habenda ratio y ut mutieres owmu,y ^ bus uiris communes fint^nulUe^ uni t&ntum propm, acfua aftgnetur,ita ut uno in contubernio cohabi*

te t,ut in his noftris tiuitatilus /T trifolef.et rurfum^ hberos omniumfore communes arbitmur , Quod uero ad uxorum communionem attinct,ita mihi fane inttlhgtndum uidetur,ut illee cum omnibus uiris ha * ? hitent,nullo,<{uod ad id fte£tat,difcrimine: non tamen,ut libera eis commixtio, coitus% fermittatuu - * Verum,cum orincifibus ncccfitas uidebitur fufp<?V* ciendce f )bolis,uidebunt ut publice apparcntur nupti&:tum\,hinc fyonfi, inde ftonfe conucniant,fi v - cripciafiant,acuotaDeonuncupabuntur,Deu opt. max.orabunt,utfuiillc mifereatur . hd h<ec cjuofy fracipicnt,ut poeta hymnos epithalamios 9 <{ualcs in iwp tijs celebran f >lent, confi cianf.ac deni<{, ex hu-

iufmodiuniuerforumciuiumconcurfuyuiri, ac mulie res ad nuptias feligentur. Tum deinde no fine artx, <t t$ ingenio iudices fortem agitabunt inter eos <\ui uxores dufturifunt. cuius fortis ea moderatio effe / dcbet,ut({u<ecun^cuiusuisuxor obucncrit, idcafitt^^. no arte fattum uideatur. fic itacy communes omni- JiW**** bus uidebuntur uxores.Ne<{ i tamenfors t nifi inter fi *" Ji +* r mi\es,at<{;uniusfteciciiniri debet,fic,ut optimam

mulierum fteciem ad optimum uirorum genus conferat,deteriorem <{uo<{, deteriorv.data opcra in primis,ut nullus id ciuium pcrcipiat , pratcr fenes^J iudiccs ipfos.Calemsautem commemmtt Ubrumft

hoc gtntrt forticnii co^ofu\fft,<[uod ipfum ttytlh tur o£togtnariu*<{uo tx operc comoda duo tgredie*

\ turjrius tft^ut id^uod putabatur dt mulitrum co~

muniont y ratum txiftimttur:ahtrum y ut optime ad frocrtatiotm prolis naturt obftrutntur .(? prcettr

t % }wn c <{uidtm modujojfunt adhuc alvj txcogitaru Mox mulitrts 7 in^uit y grauid# auiris ftiungtntur 43 cumpr<2gnantibusreli<{uis habitabiit y dontcf>t~

^^r^^f^trintJPoR^drtumauttmomni opere cautndum

^tSl!^^nt ulla fuamproltmuidtatjftd cdntinuo quod tiatu trit alio ad nutricts transftratur: ad nutricts quidtm,fi matresfufficienti non abundabunt UEtt* Hoc auttm jpropterea inftitutum tft , ut nati omnit comunes uidtantur:id<{; adeo^ut finguli quify uniutr fiillius generis natoscredat effe fuos^uicifiim^nati arbitrentur omnts illos parenttsfuos tjjc.quod ro~ tumad conciliandum amortmfit.Ntc in hac ciuitt* tt ulla trit alia ntctfiitudo^uam patrv: y & atioru^ fi

iMtftt i liorumfoat({;filiarum,& 'ntpotu 7 <&fratrum y at<fe fo rorum.Quo in gtntrt huiufmodi ciuitas uarios cognationis gradus cople£letur,in quibus unum ordi~ ntmfilpj conficiant , alium f>atres 7 alium aui> aliunt froauiiitaut cjui^infiliorumordinepatrum ordi*

' • • *ntmfuf^icianty^utnmntur^colm\;ea rtucrcn^ tia^Ua patribus afifys debita eft 4 Rurfum^ ord*

Me f att mus^uot<{uot fliorum graius cowpWh- J^A

tur amabit , eo /* :ilicet atr.ore, <jho folentfilv\ a Mrewrio«5 <Wigi. Proprere* fr* tru m , /ororw matrimonia , ac congreffus kgitimi funt : farentum ^Jm^ uero y & libe rorum inter fe cottgreffuSjlicet hinc ctndaturjllinc dtfctndatur,huiufmodi congrtffus tolerabiles no funt.nt dignitas illa paternajc reut rentia infolentt Venere cotaminctur^ fliaris ilk tultusamore uoluptario cofundatur.ac demu, ne , ji ieoofxtafucrit Uberoru erga paretcs obferuantia i rcueretiajpfa ctia Reff>. pem'r«s corrMp4r«r.qi«e c t in oi legu inflitutioc obfcruata e#,# licet intcr ft circahuiufcemodigraduudeterminatione differat, fmtfy& ipfa interfcinuice rationis diucrfa.Kf.ta* tum et no in yoftremis habendus efl a d Venerc dek £tus.<{ui.n.<£tate ad gencradu frafinita egrtjsifut riwr,wow indignu e&iw«eftg<friowe,<rw prattrta cti tnulierc congrtdi ad fubducendu f '.minis txcrtmtn tu UceatyCum nullu magis inter omniafuftrflua excrerioe indigeat.hc ?lato pmirrir id quidejfed e* tisfi^uinatifuerint.nullolocoynullo^ numero efft cenfet 7 nummetumq ; eis wterdicit.Verum, &id wo j mfi pro wrioe fanitatis concedi , ac mtnf vrari dc" i het.Superioresautem nuptia fwedubio repetutut tQtiesfluoties ufus t ac ntccfitas foMant procre.2-

F jj "

ihita hahito, & raritatis, 4$ fre<{ucnti£ rcfc;&it p ut Kcipuh.huius,at<y ciuitatis non excetf itur cfeterminata multitudo y froutetiamuiieresc:d co::ccptu f aut facdes,aut tardae funt. Huius wmhti i.'idlc Ziz^c & HS Oalenum habuit peranxiumnum , f .ilicet huiuf modi copulationes deberentitcrari.Hinc autc',,: ilU fuit anxietas,<{uod Platonis in hoc loco mcr.t&n «5 dffecutus eft.Naw nift renouarentur nuptix, fcd fui, guU fmgulis coniunt\de$ermanerent,nim.\.: m co munione ilU ccffaretur,communis'<{; amor de izsdio tollcretur,cffet'c{;longe maior pro fciffis confortibus,ad hon<t ac<{uirenda mutua ddigenth ip/ num, &cura y <{uam pro alv\s:ca\; rationefantilkris^otiui ddtm.niftratio,<{uam ciuilis nafceretur, <juod uiar.ife flum e# apud cum,<{ui inhac dif :'qlina ucrfaus fue rif,Eo crgo abfurdius cffct alicuiuni conccd:re,ut priuatim fihiad habitandum domum haberet. n&:& enim in hac RepKkpropriww jifri cfuicq obtinerc de bct,ac omnium rerum comunio perinde in hac Rep, *t<{; in membris corporis fe habet.Per has <{uo<{; ftias tatum tepus uir unu$<{uis liheris operam dahit^ quantu,ut plurimu t ad coceptufufficere diiudicahitz l 12 hoc mihi effe uidetur,<{uod de communionc, &ft\ liorum,<& uxorum Plato intellexit. Dcinde demonftrationibus probat communitatem

Uivfcemoii neceffdrkm cffe: 2&$| frwm hius Rciyib.legifldtoremin ciuitdtc conftituendd $e&4 re llere fotifimum,c{uod fit ciuitatis (ummum bo tiumnonfecus ac recellerek ciuitate debet><{uoi mrimum eft malum.hcnullum profefto e ft p erniciffiMS ciwiwri ea gubernatione^ud' pro w«4 flures efccit ciuitates:niM econtrario falutarius^uam id \uod Rcmvub.conucrtit, c onglutinat^ , unam fach.Ne<{; cjuenl Utere drbitror communicatmm, & cmolumcniuV ddmni ciuitdtem fokre coWigd- 7f ,<rt$ n«ire,Mr i\lis t & uiuendum oariter,® moriedufitSi itd fors rwIcrir:irjW$ M4!er,# U tms & doloris ccmmunitas.conm his in rebus difsidid, V qrnfi iibd/iewriowes ciMiwrero diffoluunt,dc pen- . tnuntd.tys enim gdudentibus,dh) 4o/efewnr:<jMin e«2 <pando% ex 4/iorww dolorc atv\ Mo/wpr4rcw dccifitnt.Quamobrem nontemere fertur commcrad, *rd ; commMmYrfriowej buiufmodi homimm inter fe tfjc fcruttlcs.lt fummatimut dicam y ciuitati mhd m gis officit y nihil magis fcrturbdt^uam cd uerbd, f\ inter ciues euulgdtd fuerint y meum mdelicet,& no mum.hcillddemumciuitds hoc fa£to confhtuta, «r niW unius fit^uin idem etiam jtr omnium, id, fi W*, t4le eft,ut uniuerfisfdcile congruatjr.ac certe ciui- Ui mitdjlligdtdfy&ucTA dicifot. Ciuitdtis enim

I ifl

firtlum di totdm ciuitdtem communio.non dla cft, quam mmbrorum ad corfus totum animalis yOuod dd dolorm fye&at y & uoluptatcm.namy & yoties mi digito dolor ePtytotum huic corpns codolet , totum<yafficituritdyUt<egrotum dicifofit.idem etiS i» gdudv\Sydcuoluptdtwusaccidit.Res igitur mft fe habet,ut defcriyf\mus y huiufmodi eSk ciuitds,cwus ciues proboSyty bonos effe uolumus. Et mdnifeftu) hinc etidmeft y communionemi\Umuxorum y dc p«* rorumeffe ^erneceffdridm.ndn^; mllum horum cufiodumfas erit aueoiam omniu y nifi affincm y at<t> pro f in<juum dpfcUare : immo auicuno; occurrerit y eum ij>fum>ut fdtrm, ucl duum y ucl mdtrem y ucl auiam uclftdtrem y uelfororem y dutfilium y dutfliam apui fe cxiftimdte debet,&in pdtres <\uide( ut diximus) td utentur reuerentidy auam lex in uniuerfum lata frafcripfit.Hoc etiam maximl ciuitati conducibile c&yUt finguU partcs in lcetitid , dolore ita cum miuerfd confentidnty ficut unius corporis particulx cum corooreNec difimilis eft uxorum y <& libcrori comunicdtio bonorum,dt<y opn m c6munioni: erdt'<[; <\uod dicebdmuSy nullum omnino Otorum fropridm hdbitdtionem obtinere t nc<k auicaudm feorfum , f :& mufduis<{;domumfudmhdbedtyinaud y & a\v\ habi-

Urc$ofint.f\militct etiam rtli<jui facidnt .MhJ(©

nilms ea[uidem y dut\tbcri^rofrtj y iut ttxores profri<e ocrmittendee erunt. ftc emm propri* , <3 ntdU trbondfterent.Quinettdm buiufmodi propricMS^-w^ fton mo(ut diximus ) dlieni mah caufa eft , naich rixas , atfy feditiones inter ciues : (jua maU ' frooter tecunias, propter liberos , propter uxores frequentid oriuntur.E' diuerfo re£t(,&ordinc diminiftrata ciuitas, inimicitias , amulationes , imi- &iam y $auocmtem y <& rtlicjua mala,qua has nofiras ciuitatesooprimercfo\ent,effugiet.\nhdc uero ciuitate nihil eft y ({uodfurtd y er rdpinee frobtbcantur, reliaudfyalia^uce bis Rebujfub . noftris yrobibcntur.EtiUi etiam ciues fumma dignitate,fumma profteritatefalices <juidemfunt,dc bcati, his omnibws malis \tber*,dt<{; tmmunes , <jtue noftrorum tewporum ciuitatibus ingrmnt.U^ totum per/e manifeftum cfl, fi t\ua\es nunc funt conuentus, cjuis exa&e contemolatusfuerit. Et poflg oftendit neceffarids cffc HUs communicdtiones,dc uxores cuftodum, m tninus <[uam uiros rp/bs cufiodia dttentds effe oportereftu domi,feuforis uidelicet bellt res regedd fit, qtieddmodumin cdntSausfamindt cu manbusiffis cu flbdice,et ip/k oper? pnefl2t:ttt ime&igdre incipir, 4 ^ ^ deceSme itd oueros miitia, dc pr<eli)s affuefaccrc ntillo §t&*cu\o trdionft fjrocinio,ac deince^ 1 '^

F iii)

expcrintcnto imbuantur y ut atys m drtibusfit y <[uu bits non dnte operi y dt<{; drtifcio d^lkdntur ryrones y <{Udmf\ntfre<{ucnti infye&ione eruditi . uerbi grdtid infabricdyifno jpducisdlvjs y fdtres y dumdrti \u& ddnt opcrdm y pr<tfentcsfilios ddhibent^ut fe ope Tdntes illi alicjuandiu intucantur y jpriusq ipfi <juic% ea in drte agdnt.Nec pdrui refert dn difcifuli d tencrh tnnis mis iffius fpe&dtorcs fuerint necne. <{uoi ipfum y fiin dtysdriibus cojprobabitur y <{Udntb maior tddem circd cuftodum libcros ddigentia effe debetf cum,&cu$iamuSy&cxfediatmaxime cos peritifii mos y do&\fiimos\;cfficiAddc etidm<{ubd committZ dofrtlioyfiliberi adfucrint, patres acrius multb^ *r<jj ardentius pugnabunt : cjucmadmodum in re/i- <juis ctiam animantibus cernitur y <{uoties*alicui eoric prafcnte pro/e decertare cotigerit. Ita tamen adfint pugnantibus patribus liberi,ut ob corum imfceallitatem, ac pufdlanimitatem mortis pcriculum no fubeantyfi paretibus adh<tfcrint:<{uin etiam proprer idjpoffcntparentesipfosin difcrime ducerc y uerum hoc in arbitrio fxt $arcntum y ac iudicio y cum ipfi maxime illorum naturam cognofcant 7 ut fi<{uem illorti tneticulofum y at<{; timidum norint y cum ad bellum txirc non commxttant:i!f e contra 7 <{ui firmiore y t$ ualidiorc animo eft $ucr % ad idqfum non cMienum,

Ji egredidtur,tum In pnWs, cum t<{uhdnii drtem txaRe eft affecutus.Et <{uod id puerorum <{uide eo ' f in ff>t£taculo curam.dt^ tutelam attinet, omne ftu~p» u v<i»4p diumnauandumeR y utwdelicetin equis mdturxoris****?** idm<£tatis,dtq;obfe<{uentiori$ ndtur* equitentydb'**** * ipfis yralium fteftent. Praterea dutem huic ciuitdti ferentur leges y <{U(tj<{uicun<{; in dcie defertorordinis fueritydut abiecerit arma y dut fimdem aliquam igno minid ex timore 7 uel ignauia a dmiferitjn opi/i cu m ordinem manudriorum eum tranfmittant.Quicuntfc ^ ctiam apud hoftes ca$tiuu$fuerit } idem hoftium arbi \^ f ('/hC trio relinc{uaturi:dfynonimuria y cum fe ille in ldijueos^ capiuitatem dederit , ut cerui fe in retU uecordid } at<feimf>rudentia coriv\ciunt.Lex itidemft renda eft alia^ne <{ui$ occifos in fugnd fyolietyidm^jff tnim plurimi exercitus hdc cdufd perieredicet tdmc mortuis etiam arma detrahant tantummodo^ jicjuis j tnodo indiguerit:utjpote 7 <{uid 7 utl glddiu$ } uel hdftd, \ *ut ruftd 7 aut inutilisfuerit.hd hac Plato his cufto ] dibus cocedit y \diu in caflris dgunt,ut fxnguli obU tum fxbi forte caftiuum ciue recifidt> fi ue\\nt y eum<fa trucident y <{ub fint reliqui drimofiores , fugndcio* res'<{; . ln<{uit frttered Pldto ex cuftodibu$,<{ui ft ^^/JL^ tgregit gefferint,eisfummos } dc flurimos in «w^jy?^ tdte honores hdberi debereucpo eorum dignitdttt

fdcris rebus oyerdnium effc y ordtionibusfy y itq ; ctr* minibuseffe cclebrdndosAtfy ex his,<juicun% m <*&~ficie Ptrenut pugndntes occidcrint y foReorum obi^ ^Ltum honorificcntiflime dcti&ipfis metio^memoridcfe habendd eh,dc commemordndd y tdn^ /pji in A nge~ los tcrrcftrcs, f xn&osfyty pwros trdnfmutdti fint t fgffi tum mdxime fim mortdlium cuftodes, 4$ mdla iJlis imminentid duertdnt y dt(\;uitid .Nccnon /epehendos effefds e& fingulari <[uoddm honorc y dc loco ntdximc ad dignitdtem ex$of\to\<\uorum <[uidem fe~ pulchrd y uelut ordculorumfedes erunt y in hisq ; ddo~ • rdbiturf xundu hos rcnerentid <jwocj ; illis exhibebi* tur y <[uifdto e uitd concefftrint y fuerintc^generc iiit€>et ciuilis difciplinglduddbdes.Ommbus dutem his explicdtis, in edm f \ confert inucftigdtionem y an hums Reipub.ciuesfds fit y dlium quempidm generis, tchngucefocietdte fibi conxun&um in feruitutem tedigere\& per genus quidem intelligo cogndtlo* tiis ordinem^dc fer\em^r<£tered etidm pdtridm. Ac illud <\u&rit y nu ex odio^uod fit utrincfc in bello cofldtumjuftum fit hos ciucs illorum domos incenderc p ttfyincidcre drbores-.quodquidem nemo in gems fuu ddmittcrc debet.ueluti non e# <equum y ut Graci *• ipfi dduerf usGrtcos itd bellum inftitudnt y ut dc fcrwfMte^rg^ in bello

ades comburi iecelit,aut excidiarborcsfaiufm<^^™* di enim Grcecorum tnter fe dijSidium Jeditio potins, ^uamiu^ubelluma^elUridebeti&feditiocluide^ ^

no nifi inter ciuesjdt ue\utfami\iarcs,at% domefiicosjmicoski malum inteftinum cxoritur.Quocirc* hctc cusl:odibus huius ciuitdtis lexim$ondtur,nc domos gnecorum deuaftet,<trborcs conciddnt, uWosuc in feruitutemredigant:<{uoserror<{uidem y non rebeUisndturdinfeditionemdgit^morbo potwj, quamndturdf>cruertuntur.<{u<t Platoms fentenm multorum opinioni contmid efl,<}Hi haBenus leges condiderunt. Com barbdros uero omnid iiU aVpo- jtJU fuUtionis,& udftdtionis generd exercere \icet:fic<^ <tyf^ c onclufd efl PUtonis opiwio de infatutione buius ciuitatis.itforumfymaximecufiodum y tum <{uo p«<fto inter cos^ualisfy reru coicatio jit.Ne$ «ero te fugc redebet y maximdmeorufdrtem,<{U£ de coioneff inftitutionefermuficd&gymndflicdm artem di- &afunt,omnibus in hdc Repnt .ordinibus couenire, licet tdmen no und fit gymndftica in oibus generibus formula . Ide defabulis <|ko$ ^utandu cft, <ju* £ WHhcS trrfdi]olet,4jfeaKS fcdicet comoucntibus,dc inducetibus impimis dd ead£tione,dd <{uei juis<{uis mtura maxime fdrdtus cft.Qudtn ddigenti* PUto non gfwguU ciuiu genera extcutus th;cu fitfadc

tx hisyCjwa dc euflodilv.s diffcmt y cinicm uttom ■tdrclicpos ctw.n ciuium grddus trdnfmittcrc .Efl igitur nunc ccnfc<{ucns,ut dctur gcncri fdficntum frooritjst <\ua[i fud diftutdtioi&hoc <{uidcm Fldto ipfcjVt inftitucrdt fcrfi cit.fic'<{; dicctur><{ud rdtionc natur* dd fapicntidm idonca dignofci f>ofiint><{M diligcntid dd cdm dcinccp cffingi y & formdri dchcdnt,tumydcni<{;<{uo modoidm pcrfc&i illi infdpicntidv.iriydtfyconfummdti ciuitdti imycrdrc dcbcdnt.tiic tdmcn huius compndi) frimo traBmi ntodum im^oncmus.

i A.

T VS S2CVW-

D V S»

[JVOrTlAK Q.v\dm y & <jk<c k pchii inftituituy ksfo

ficotingdt, tvsa fam cff* intelligitur y cum Rcgem fc*-

buerit Philofofhuyiuo^ un~ tummodo frcefidc feruatur* at&fcrmtncnt: ubi Platoni empropojitum dc corumnaturt differcrc y ideo hie nondicnolocodePhilofopho traStnrc txorditun.f&^fi tum'% faneipfum cffe dicit y <tui iffum pod eft ( cns uocant)fcirc cu^it/iufdem^ ntturZ d matcrk Jowgifiime fepautm cotempktur.cuius apidem totius fundamentum in ipfis PUtonis ucrbis confiftit . Eft 4Utemfcitunonindignum,<tuod fhdofophi nomen ipfx in frima y at<^; prcecipua eius notione y acci$itur froco y <[uifcientkscontcmvUtiuAS eft affe^uutus^^^jU^ iUis futuot c5tonib$,4«<m/»tropo^erion«W(*^^

tnalyticoru kriftotcllsemmerdt&funtXdrurndutt und cft y ut fofiit is eds dedcre^t<{; docere.htdocere (juide non uno modo contingit, ucrutamen duobus: quom dlterjr<tftdtiu>dt<{; egregioru ingcnioru pro frius y rombus<{; demonftrdtiuis innitituridlter uulgd ris <{uide illc y & cois , M)s ({uibufdd inducetibus probdbditer 7 dtfo\>erfuddentibus focticdfy induftrid£cedit.<juoeodemodo fi<{uis docere dggredietur^eu vfortct y &reru dgenddrum ufu^dfyfacuUdtc exco-

fitdndi 9 <{ud res d dinucniuntur^ua in fcietid aftiud ecldrdtcefuntyro fo^ulis 7 dc ciuitaiibus infiru&a tffeAd h<zc h Philofofhidfiude de eximv\s homxm moribus & uitd cotempUtur exorndtu,<{u<t ddmmifirdtio ciuitdtum } <& luftitid popwloru ehgitur. Ne<Jj diter Philofoyhus op*nsiffcfcrfici } *t<{; confumfndri hoc obtinebitjrius\ cotemyUtiuds f :ientids y i vcrerumdgenddrumdrtcsfimiddffe<{Mtus fuerit: tt uirtutes illds mordles,cum excogitddud etidmfd cultdteunacontukrit:impiimisc[; illdrum omnium fraftdntifiimds ctyleEtetur M ucro <{uod dd Regis <{uidem nomen dttinetjd dlumimf*rimisfignificdt f qui ciuitdtibus domindtur.dt({; yknum e>%dlius ojjicium>dt({;0$us,<{uo ciuitdtu adminiftrdtiom prtffft, 2*** his omnibusfimul y <{udsfuprd memorduimus drti* bus } tyuirMibus%ficiSM

tyfianuis nole ip/o is priwo intetligi uideatur,<{ui facultatcilUexcogitddieas res f <{uainter getes in xebusk; publicis a£titdtur,<&exercctur pr<epo//er:/« fcriores tamen ilUs uirtutes neceffe e/t,wr kabeat. Qmcirca uideri h<tc oia poffunt eiuf ie fenf is nomi tta ^fcilicet Philofo^hus^eXflegisator^t^Sacer^/^^^ dosfi<{uide f <&lingua nohraKrabica facerdotis no-htff* tnen jp eo intcrprctatur, cuiusoperatioibusfidesejl f **» t(% adhibeda.hic igitur^cui fides habeda e y< poter a&io ties cius,<{uibus ?hi\ofo\>hus eft y faccido$fm$\icitet tft. Num uerb\>r<£tcrea,an et in co propberw defide rari y <& regri debeat>eximi<x cofideratiois <{uide locus eft,<|He nos(fi Deus annuerit)infrima kuiusfcic tidt parte tra6tabimus:inter'mtamenfciri debet^fi ' itaforte fitjd <{uide no effe necef?itam 7 fed f & totnoditatis,<& melioris cuiuf ia fiatus gratia .Tw>po- • . f , ftea | de ?ki\c(oyko quidntc cffet diftmtu eft f ac co uenit y nu\lu effe in hacKef.iure atfynatura prwape, ac dominu f nifi phdofofhum-.confcntaneu eft , ut cos mores enumercs,<{uibus natura^atcfe ingenio ornatus effc debety <{u<£ ornamenta , at<{ ; infignia funt quidem i\\a Kegis iyfiuz natura\ia f <& proprw . Horum autem primum e#, <tr<j; pr<f cipwnm , ut ingcnij tlaritatefxt aptus a natura ad eas fcientias com* f>rehcndtndas f <$& conttmpUtionis tantum funt*

i& dutemmaxime continget y fi ab ipfd naturd <{uM fcrfciofumfit dignofcat:ac deinde idtpfum ab eo, quod cx dccidenti e# difcere f :idt.

PRO X I MVM c^utdcrijcfidtlSit memorii. tjo obliuiofus natura . Quod fihxcduo ingerit) bont non obtineat , uidetur illefanead difcendum minime dftofms: <[uando<{uidem cotinuo labore obruetWyUttandem vrxudio omneleftionem, difciplinam^ rcfyiat.

TERTI V M ctim acccdit ornamentum } ut mct iofe do£trinam } ac recpirat^nec^ ullam miuer-

pefdpentijtpartemnegligat.nam&qui fummojjere dli<{ui d concupierit eius^uod defidem omnes

» *J* mn ' no P* r . tes per/e<j«itKr y " fyecies: ut exewpli n^^O.f^J^lM" 1 utnl duidiores fmt omnia umi gencra /e- ^v^ru^Wo»* c «ebewenter requiruntfvnile efl er ini» m ef- *r faminatis,(<r mulierum amatonbus.

QJT A RT V M mftgnt*nuo% etf,wr «eri itfe v tor Jit,

inimicus } aduerfariuscfe mendacio.etenim cj«i itfnm,<{uod efi affeftat cognofccre eo modo^uo e/t* «ewwtew ddigitmecfc ueri amicus quiftiam mendi aum non odit.nullus igitur uir.cutufmodi eum tfft uolumus,menddcium dmole&etur. QJ I N T V M g erwrc pcrncccffarium eft , « t ^oxcdsuolu^tdttiexbortcdundm djticun^ ali.

fy* in

qtd in rt mdgnd uoluptdte cdpti funt y eorum dnimus

d reliquis omnibus deleEtdtionibus duertitur:id<[; in j>hilofof>his y <[uorum dmmus dd nihil dliudfludtn do- £trindminc\indt.

SEXT V M'Q^V E hoc etiam ddditur y ne ullius qu&ftus cufidus fit>ndm y & ip/Je pecwm* per fe cuft ditdtesquoddmmodofunt, tfik omnes db his uiris funtomninoalien<e.

SEPTIM VM eft y ut pdtftdniiSy pf r fyicdcisfa at% dcutdt \it rdtiocindtionis.ndm <[ui uniuerfd cognofcere Ubordt,nus$fe pdtitur cognitione rerunt defi ci y iit pot uis illd cognofcedi ferre:dt<fc is quidc incomfdrabilis eft dd contemftandum uirtutis.nec^ tnim^uic^meritohuicrdtiodndnti dnimce comp*tdbitur.

A D H AE C ForttWo <{uoq ; in hoc oftduunt , tobtinebitlocum.ndmfinefortitudine rdtiones illdi debiles y non demonftrdtiudS,in <[uibus eum educari contigit.nec contemneret y nec{; refelteret.<[uod <{ui~ dem magis etiam yerfyicuum eft in his y <{ui m w>(?ris ciuitatibus educdtifunt.

Part 3

N O N A dem<{; uirtus y ut per fe ip/e mouedtur dl id y <\uodcun<\ue bonUyhoneftum^uidebitur, tum Inftitidtytum dlidrum ftecie uirtutum y dc demum hoc modo continget 7 fidnimd itfd concufifcens touni

fe credatration\ y ic excogitatimlkdde eum infu* per outorem perfe Sium cjfe debere ? itafane\ut eks oratione fua in do&rina ai id otnne, <{uod rmxime defderai fceliciter perueniat . a d b&c comprehendat breulter&facili msdimin ratione( termmum <{uem uocant).Htc ita^ in&rumeta animi funt^uibus mrhiihfmodiinftru&us effe debet.Virtus aute mresfy corporis in iftistf cuFtodihs cjedem ponun tur,utfint uti^prmjejalubrisqj con&tutionis, cot pore* $ te mpcrat urx.Sic eyiidt cui ab ineunte oeta re b<zc omnia affuerint.cui^ euenent,utin ea^uam f oir defcnbit inftitutionc, doCus , formatus^ fueritjrofettoisadimperandumhuicReipu erit idoneus. Ex <j«o e/?e uidetur id^od rah admodum huiufmodi homines,dijftcile>'% inuentu fwt : <{ua ipfa caufa, Res <{uo{ } oublica huwfcemodi non obuia paf fim,at%frc<{uens, fed inuentu rarifima. N E QJV E fitfummpere alienum, fiyds hic addubitet,dicat'{ ; non poffe talem ciuitatem exitfere, nifi,dum<{ualesfu$erius defcri$mus,homines tales inuenientur.nec fane eos inueniri,nifi in hac ciuitate monbus dlis educatifuerint. Quamobrem coU leclumcffe uidetur ,<{uod rationibus fieri poffe t nobis oftenlebatur,nunc prorfus effe nun\ poffe. A D I D autem non incommode dicipoteh , noti

ejje diffentdneunt 7 ut nomlliperfe y dcndturdli <{ut* damdffe&ionehis^uos iperfcripfimus y moribus in~ ftruttifint. dd hoc etidm y ndtur<t ipjiws iH#mftw,fe-» gmali^uamcommunmfiuamcute nonulU gcn<* tcs y uel popw?ws eligit y accipiant ♦ prcetered ctiam y ut proprid fc religionc aftringant y <{u<z kgibus tamert humdnisnonfudiftimilis^ic\;no incongruum eft; ut proceffu temporis in fapientcs euddant y ueluti ttiamhac<ztatenoftra y hac noftra kgc res habet. Er^o, fi contigerituiros itd moribus y uirtutibus^; im^wftospotetfri^rft^ authoritdte uakrc , <tydn\ incerto,infinitof y nobis tempore idaccid&t: fic uti<{} talis Refyub <{ualem defcri$f\mus y at<{; qu&rimus exi ftcrc poterit.

TVM uerb, fmulat<{; ab ilfo oftenfum e#, fi <{ua\i do talis Reftub. contingat, opcrtere cius admini^ ftrdtorcs faficntcs effc : inueftigare incifit, <{vam f ob caufam e<z , <{Udlcs nunc cxtdnt ciuitatcs , nihil ^Tf^ 4 ^ philofophorum , & fapientum opent adiuuenturJ^ rf Dicitfy idipfum duabus de caufis accidcrc , ^ w4r ^ w ^2^ altera efyex co c{ubd hde ciuitates nolunt ueris pbilofophis, fapcntibuscfe crcdcre , ne<{; admonitd eorumrefyicere:uideatur<{;illis inter fapientes ip/os, & ciuitdtum(c{udlcs nunc funt)ciues fimik <{uid~

dam intercefcrefiuodt inter pritum gubcmdtorcm

fcicntk nduigdtorice peritum,nbi<j; edm drtcm profitcntem,at<koffercntemj mllo tamen,qui artis ipfw cupidus fit receptum^ imperitos alios nau~ tds,<{ui drtem <[uidem primum ipfdm doceri deberc^ ucl pofjc negdnt:deinde } dt<{;drti ipfitdntum duthoritdtis,dut digriitdtisddbiberiuolit,ut eius duthor^ *t<{ ; profeffor reliquorum ndutdrum fit princeps. Quin etidm intereos, fi forte <{uis drtem ipfdm df firmdUerit doceri debercji omnes gnucs funt,dt<k inimici,eridui\ ; eumexpellunt:isdutem totius nduis guberndculis ddmouetur,dc prcee^%<{ui dbillisomni bus de nauigaridi rdtiorie non d\fcrepatM\ ;> uel wuitis reliquis riduigdtoribus nonnun$,uel alto quouis pd&o,ut pmcipdtus,& iniri,<& drripi folent. Sic\ ;i cum is nduis totius guberndtor, mdgiher\ ; effe&ui fit, inter illos fimilis erroris , dt<{ ; impcrititf uiros^ mn\ herirec^ons,guberndtoris'<{ ; officio difcefiif fe dduertetur,imm6 in eius odium <{udndo<{ ; deucnient.Simile <{uidcmfdpientibus,cum hdrum ciuiu tumhabitdtoribus dccidit.Necfe in comparationc illorum fapierites,aliter% medici ad cegrotos habet^ <jui necfc medicinam arteni fandndi effe putdnt,et cd ijpfd de cdufd medicos reftuMt:ipfisc). djfeuerdntibusfdnitdtem rcftituipojjejpfos Idpidibus uulnera-

tc dttcntdnt.Qutre cuwfy medici aftio nulU £ cre

f citur y tc /T nem fuum hahetjonec totumfe agrotus fdei medici committat:<{uin $otius,<{ui aduerpt efl ualetudine.ad medicorum fore$(ut m<{uit)neceffaribfe confert.?ar,in<{uam cR , fhilofofboruto ad eos t <{vinunc funt^ciues cfyautio.lt hctc frior caufa efi,<{uamohrem his temfcnhus fa^ientes nulli reliquisciuihusufuifintMterauero^uoniatn ex his t qui fe ad fhdofochiam conferut flurimijauci funt, 4t<j ; perwerji admodum.<{uod iffum accidit } fi<{ua ex his uirtutihus quctfuperiusfunt uerofapenii attriiutcedefecerit.nefyidmirum ,f vctfertim cum rarb inueniri po/?ir,<jHi harum ommum nnmerum implcue rit:ac fi <{uando takm inueniri contingat , non fit *deb$romotum,uthancfcientiam } hoc eft pMoJo-

fhiam perfecle affe<{uatur AlU fi<{uidem omnes enu meratct urtutes magna cx t art€ fiilojof hi<t officiunt y dlorumm<txime } <{uinoftrisin ciuitaithus nati funtiidemfyfatiunturfiuod flurimi ctgrqti,<{uihus piorhusiffecxqptimiscihis aggrauatur, cum ^'^ ^ tur^id^uod feminarvjs egregiarum tlwtarumjLJr^ acciditj^uctycum m locum inadunt minime fihi con-jL^xJ^ orucntemyec alimentumnaturctfuct apum fufficit«r,m fefimum p lanurum g e « MS degenerat. Siwi- ]e ergo eft in his vrohis , generofiscy ingerivp , fi in noftris ciuitdtihus cd«cetHr,et inftituatur iufta, Ic-

ptbn*$ eruditione.nihilenim dliud cdufd fo mixifnorum mdlorum ipfo in ciuiutibus-.quandoauidem, Wi;Pgr*,torpefcmq ;m tura,ne% fifdlus,dc debdis animus,magnum aliquid&grandc adoriatur, tr<£}ertm<y,<{ui temperatiam non obtinuerit. Taliqtxgenerefunt nohrarum ciuitatu Principes ,fcfi quidem dli,at{ } fimulati^ui honcfa omnia,ut fcienttamtf re\\<{ua id genus uitu$crent,ciuiles\; difciplmas,<iuot<{uotfunt,ddmn4nt,turpia omnia extoU lunt^uorum dominium Reipub .peft/e«t //?/««,««fdeRpraapud affda* fcienti*,& eruditionis, lumniscj; dhus extinai. Er genus <{uidem hoc,fi exdfctnddgdueris,hominum,inhis ciuiutibusfre<{uen tfmum occurrct^uorim^uicun^fceuitidm cudftrtt,huncDcofropitioufumfHif]i,diuina<i ; cuu iu tbtternopaRitutd^dtk poteaione dici potefl. Quotquot dutem in ftudiumphilofopkiafe dabunt, Mcfuperioribus illisuirtutibus confummabutur.eos manifeftum eftnon tantum ciuiutibus effe inutiles, VerumetiamfafientUipjinoparum obejfe-.utpotel - <mfre<iuentifimeaccidat,ut talesuiriaduo\u$u- ■ tes,&tnrpidomnid,ddrdfinds,dd fuudesuou fe inclmtionc conferant. <{uando<iuidem mllam ip/i ferfe uirtutem obtinent,<jua eos ab huiufmodi inboneftis rebus contineat . $cd ne^ fermonibusfunt

nerdces^uihus^dum ciuilus duferuntfudjtfy rafiut, idincutiendumtimoremutuntur.Sic itafy ffci/o/bfhide opproir/o funt y nefynonmaximev\s officiunt, qui ad eam iffam jparati fim^tc^ idonei : uelut h<tc woftrd dtate accidit ferfreque nter. Qucd , fiforte contingat Phdofophumin huiufmodi ciuitatibusue* rumrferfe&unufc educari^einon ahfxmilis erit^ui interferasra^aces^atq; fanguinariasmcr^traxit: <jui ecjuidem } ut non cogitur imitus effe,cum illisferoafiimis hefti\s nocens } ita in tuto /p/e t:o e&> <{uominusfontes illtfferrtiniliumirruantAti fy ad di~ perfum uit<t inftitutumfe rcferet.nemfe^ut m /b/itudine uiuat fvtius^c ficfnflratus fit pr<xfiatia uir tutis fu<e y at% fcrfcfiione^uam certcm ca ciuitate, <ju#a nobis ratwmhus defcriftd eft,nancifci$o~ tuiffet.

T V M , ex <juo frohauit ratioriibus, cuius Thilofofhus natura effe debcat y cuifimf>lex Vhdofophi m>tncn conueniatjdicitc^ nulla uia effe y cpta ]\efy<falud effe fofiityriifiuiris huwfcemodiimferdtibus&cfte dit caufam } ob <[uam talis Reffanuentu difficilis fit^ tum quomodo contingat^naturam hanc Philofofhi rociuam effe per accidens:fecjuitur nunc locus iffe, in cjuo difyutandv.m fit de eruditione huius gaieris hominu inter reli^ua^ua in ciuitate funt. Hoc aut

G inj

genus pincqm e&, <[uorum non pore# Inlri rdtto, #te<j ; erudiendi y nc $ cducandi,nifi finis ipfe in apcr~ to fityob duem humano generi adminiftrationc borU apusftv.ducmcertenobis imprimis y & inueftigdri, . p fciri oporterc par eh.fic erimgf fmguloru <Jkoum%duibus crudiri duif faatfy inftitui debet , jertno fieri fotcrit.Nam incognito ftne y haud dua\ c[u% rei neTefiitas, du& ad finem perducit cognofcetur. Cuius rei inueftigatio y etft ad primam huius fcienti& fartemmaxime yertinebat y nihilominus abfonum no fit 7 ea de re hic a\i<\uid differere. fic igitur dicamus f Hominem,duum res duadam fit naturalis , ncceffarium effe fnem babere, gratia cuius eftifiduident auicduid naturaliter eft, fuum habeatfi nem y ut eft in naturali fcientid expofitum : imprimis<\; id homini ipfm conuenitjUt reli<\uis rebus preftantior eft y at<y nobtlior .Cum'<\; bomini 9 uelut a nccefitate infitumfit ut in ciuitate uiuat y ideo dua ratione ciuitatis pars efl du<zdamjr<eftitutufibi finem babct : we<J;<Jwen| fallerc foteft, fnem hunc y cum certe unius rei fn t unum duofyeffe ofortcrcfwe fyecie id intelligatur f ita ut afmgulis percipiatur, ficut in illo uidere eft fine y dui numero unus efl: fme ratione,ucl t ut Greeci * h uocat ana\ogia y dua gradus duofdam babet.lift dui- \us prius duiddam eft^pofterws dignitateSiue at-

tnht'me,& refte&u <{uo<ldm y ac rcUtionc multorum d d unumiuelutifi complures perfc&ioncs unins a\icuiusgrdtidfint y <&nonnull<£oh nonnulks alids. fic enim res multa undfiunt <Jho ddmodoydliocjuin hu tnmpnes flures effentJ.t fi humna perfe&ones Uc rdtione plnres jinr,poj?mr|; uniuerfein fingulis (^uihus^inuenirixonfe^uens erit y ut unuf<{uis<{; fui grdtidfit:effent\;inciuitdtcedrdtione non plnres ordines uno y id <{uodfortdffe no poreft /Feri.Si nero, uelomneSyUelfluresnondhomnihuSifed db d\i<[u* tdntumfdrte dc<\uiri$ofiintjnreli<{uisuero deficict ttdturd y <{uumeis fudrum ferfeSiionum finem tieg<t«erir:r««c pofterins hoc genus dptum eft^wji tlieno Jowiwio/«tijci,priMS Mud,& excellentius dd dominandum <{uidem 4$tum t & idoneum.lftorum ji- ^«iiewmrerfe rdtio y dt<{;dignit4S ftmilis eft gnr- <IiI>HS perfe#iottHm,<jH<e humnyia in animd infunt «efori cum dlitefint dliarum cdufeuht Hero^H* poffunt de humdnofine a morwIioHS confiderari penitMs/TttiwejJeoporrer^ttos <{uidem hdc in prfrre id expowewHS^Hod noftr* rempefore propakrHW

Wixiwejir. j D I C I M V S ergo jTwew(Hr <prHnd<tmferr opi- fa* nio}nihil effe d\iud y <{um nr HMHftnis^ infui corfo-

tUteU fummum eonftituat lonum> Huiufmodi ntor* tdlium fiquis in unum conuentus fat.necefsitatis quidem gratia ille cogetur.necfc illis aliuseft fnis fro$ofitus,quam necefiitatis. A L 1 1 autem ita exi^hnant^neminem quidemfibi deeffe debere y *cresfu<£ uit£ necefjarias neglige- "'h ^fiJ e J ucni ^tdmen pnem iWuPtrioremjc maiore, <{uam f fi necefsitatem tantummodbfye£iaret y owo habere .

in rebus natur<z permultis yerfticere eft. Vifus fi<luidem non homini ad necejsitdtem^uerum ad pne fxdiumGontrarium de ta&u eft^nefy enim ullum eft nnbnanSy(juodfenfus eius exyers fit.Praterea taniz qui de humanofine in hunc modu arbitratifunt,dif~

v* W f l ^ mt znter f e ^dximeWpote cum ex his afy in di- Xv+w uitidSydltj in gloria,alq in uolupates humanaru rerS fine conferunt.Hx cjuibus <[ui uoluptates afferutjnter febifaria diuiduntur nonnulli.n exhisipfis cor foreas uolu$tates,fenforias\fine effe autumauerut: quifanefupori illiprim* fententice proxime accede fe uidetur.Aheri i intelligedi deleEtatioe falicitate CQ&ituemt.?r<zter hos et oes alijfummu bonu in im (erio coftitueruntjta fane y ut atysim^aret^atfy dna~ retur:tum<i; dele£labilia oia reru otum genera>tu di * miamju glori<t,cu reliquoru etiam ? <jua ipfi a$ud fe totgni effe exiftimatfibi uendicentleges uero no-

ftr<e><[U£his tjpibus uiget, ic ci re <[uid f mtidt,Dcu$ fciwerujdfolaprophetidfciri hx^mj jge$ infyexeris/fdcile df>pdrebit } duf>licem hunc effc fine. dlterum fauide ex reru 4 m&terid hberdtdrutu fcientid effe:dlterum in rerum humdndru dEtioe exi fiere y cjui ip/e dd mores>de cjuibus leges ipfeddmo*nent $ertinct\fic\; idem 7 &legi>&f>hilofophice gtvere 7 at<{; trd&dtione propOjirii eritiob idty non defuntfiuiofwdtifuerintjeges ex dnticpd fdpicntia ftf,^^ emdndffc.Oibus ergo ex fugioribus fententijsfdcde S^fATfS^ fofiit colligijponu^dc mdluyUtile y dt<\; nociuuu,honc **f/#*', , /?w,t«rpe effe no exfuppofitioe, f zd ex ndturd certu quiddd.^Hidem^uic^uiddd j£ #h4 f 6^

0 pulchru > & bonum cfacjuicquid dut d finc intcr^) J^j^J. cluditydut duertityWdlum^ t«rpe,Mec dliud uidetur cffe <{uod ece rehgioes dgut>curdntfoin his\; noftr4 U mprimisicjuin et non fduci ex his^ regioes nofirds incolut idyfum de noftrd lege fentiut.A t ueroTheo logi noftri><{vi lo<[uentu{ut uocdt) fe£td imitdntur 9 fl cx itfd religionis conteplationc duEtifmt crederc f < <juod id^cjuodDcus uult nulld hdbet yrafixdm^dc dc termindtdm ndturd-.et fic mhil efje y c{uod non dd di- & uintm uoluntdtem , & drbitrium rcdigdtur . At co modo y ne% honeftum <{uicq y ne<{; tnrpe nifi ex pofitione,dt<kdrbitrio<{uoddm dicifoterit: dmpliusfo

eo modo f riis humanus mllus er\t y riif\ foU po/itioe. Id auteaddut~t.ifunt y ut crederent y conantes y ca y <\u& in lege Deo afignari,at<[; attribuiuidcrant,defen-

Jft derc,at%feruare,ut <\uod de eo dicitur foffe omnia f

we ^ c omnia y uoluntatem%futent diuinam ad omnid

1 pmma igitur hoc modo fofibilid fmt&epfimc dutemjoletidemin contemplatione legis euenire y ut uidelicet frimum <f H<eom$Deo afcribuntur enumerenudeinde frudeat,ut in re ipfa ea omnia cowprobentur,ac reftondeantjraterulkm huiufmodi attributorum fofitionis confuf\onem y & offendiculum. "Enimuerb nonfine maxima perplexitdte dubium i/lud diffoluentjd'% etidm, f\,<ju<e imaginantur,f\bia-

' *ff m g u »t,ex eorumfententia, in lege clara,manife ftacfceffent.Sed ipfi ex hdc ofinione in errorem,at^ halluanationem maximam inciderunt,maximeq; ab

- humana natura adhorrentem:<{uin etiam abfurdum. mderi foj$it,legem aliquam ea de re commemorart. It de humano <{uidemfine y <{ua hominis eft beatitudo y eafunt uulgares^magiscfc trita opiniones : <{u<t ijftapertiusfalfafunt^ut id ulterius declaretur. Fbdofofhorum uerbfententiastunc exe<{uendi locus erit,cum ad id,quod inter fe difceftant, rationi bus mdagddm pruenerimus. efl enim corum inttr

fc controucrfu,dc ptrtc drim<£,<{ua rdtioncm cohiinet.Nunc igitur ad cumfermoncm,unde digrefii fumus rcuertdmur,dec{; uerofine dijferdmus, f\ tdme fnus d ndturdli philofopho id,<{uod conueniet,rejj)etierimuSydc receperimus; fic tdndem enim ddipij cemur fdcdius,<{uod ex hdc ijpfd f :ientid elici potcft. Sic ergo dicimus,huius drtisciuilis profefforem c« hdturdli phdofopho,hdc in ({uoefiione fentire.ndm, & de fine(cju<£ ndturdlis corporis pfeftio ,feu dttus ift)itfe ndturalis phdofofhus difyutdt, cdm\; ipftm ihp pcrfeEtionihus com^drdt^ tyconfert, fi plures in io dnimaduertdt ine[fe.Enimuero,cum ex humMis*$££ ferfettionibus nihil p/<we ndturd,nifi pr<f panttioes HtjftA^i cxhibedt,ucl principd <{u&ddm,dd illds fdciVe dffc~t££££Z cjuendds, ftc igitur cum dlds,nec per/e#e nec integre ndturd praftet, ft non,<&uolutds,& elcftia <immi,dt<{; ddigentid ddhibedtur.ex cofcienti* ciuilti f>rofejfornon db re defne humdho pertrd&at, fcdt cet ({Adtcnus eleftio,confiiium{; dnimi,dt<{; uoluntds ium ipfum finem cfficiunt. Itt/wper, cum in ndturx fciehtid iam ftt probdtumdbunde,homincm iyfum ex corporc conftdre,&rdnimd:edmc\ieffe coryoris ai ttnimdmrdtionem, <{ux nutcridt dd formdm:dt<fc c tontrario animxad cor$us,<{udlem formee ad md-

tcrum:itfdm<b mdtcmm cffcfonm grdtk ,/orwS

, prrfte red grdtU aftionum ah et $rouenientiunt y at<j;

h^Z^jfy igitur perfettio y humanusf y

WfS pnis y ex illius dttionihus ope rihusfy dependet* Inw bi({;f<ttispr<etered demonftrdtum y d£iionum humd^ ndrunonnulUs y &hominihustyrehus c<zteris y tum fimplicihus.tum compfitis comunes efje, <^us fdrie quidem ex commuriihusformis neceffarium e# p roduchnonnulUs ueroyroyrids y qu<zfine controuerfid propnjsex formis y fme um y f\ue plurihus infunt. Awpfms^ illic monftrdtum, fimplicid corponr^Koi bdhent cum homine comunt y id potentia etf,4c mo^

*"* . \ menticuiufidmddhoc } ueli\ludinc\inatis

te inclindtio ex tdli potentU coortd y dt% in hac for iridindu£td y necfo drixmx eft y necfe /pjws aninut dEtio^ nesAllic etUm nunc expofitn eft^uomodo nec ffd^ ri6homoid } quodhahctcum coryorihus compofitis commune y fit itfd driimd:funt\;td\U corpord hifdridm diuifd y nempe dut in fUntdrum genus y dut in driimantium. $tirf>e$dutem y herhce y pUnt<t uegetdti udm y nutritiudm y generdtiuam^ uim driimtianimd* tid uero y f mtiendi y tyimdginddi fdcdtdtes cum ho~ mne commuriicdt An concupifcentU t erojdrtim cH hoiriine conueniunt } partimaheo /p/o difcrepdnt. Homini ueronemo dmhigit uim rdtionis neceffario prQpri^fJje;wno/i/saMtewpote»tww in duodi*

ifiiijn mionem fcilicet y <{um d£tiuam y feu pr*&rcam.et in contemplatiuam^udm fcientice effe diait* lllic infuper oftenfum eft y formds ilUs communes dl has f>rof>rias y ac prtfcipwtfs eam feruare rdtionem y dC froprtionem^udm mdterid dd formdm&homincm (juidem ob propridmformamfudm ejfe. Simili^ tercfc de undqudfy re dicedum y ex propriafomd jwt ejfe id^uoi eR y ex propritfs <t&ioes exire. Vc-^TjJ^ rummmuero y cum y <& bonumgf malum dli^ud in rc ^jthfirJ^ itd inuenidntur y ut in eodem a£tionis genere confifidnt y cjuemddmoiumipfd in pulfatione chordarant f ims,& bonus/J malus dignofcituriiffiscfc attiois Uas in homine y at<{: uituperiutfrojpride quidc aftiois n non alterius cuius^ intelligitur Sick humanusftnis, hiiminac[; fxlicitas in hoc tota uerfatur y ut optratio nes £$r«£)in eo ipfofmt mxximoge bon<t y <& profc#: dty ideo deft nita e$xfAicitds y ut dnimz a£tu$ fit J4 tioalis y cu uirtute coiunciusAt qiionit ronalis xtuofy animz $mes y ut ibide monftratu eft y funt duce y idar co y & uirtutes non una funt ftecie , nec i$f<z perfcEtiones etiam.Et rationxle quidein iffam bipartitZ tffe ibidem ofienfum eft^wippc in a£iiua y feu pr*<fti cam(utpaul6 anu diccbamus)&in contempUtiuam: confequensergo y eft per/e#iones if>fas y alia$ conttylatiMS ([uo^alids attiuas 7 feu patticas tjft.

ycrm,cumconcuftfcibilis,feu cupiditdsjdrs etia itfdfitdnim*,uidetufplUinhominc exatdri, concupifcerejrout ipfd contcmpUtiud pracipt, ac ci raaxime adbtretiex <[uo fec[uitur ctim partem iU Um cupiditdtis , d d rdtiondlem ob bdnc cdufdm atti nerc.QuocircdverfeEtioncs iffds trium generum tffe dppdrebit, uidelicet contempUtiuds , prttered mordles uirtutes,W$ohremo drtcs itfas effe&riceS) feuoperdrids.quaetiaipfccum bifdria diuidantur.Alterum enimeft genus earum,<fide,ut munus fuum in poyofita materia exequantur nulU re alid indiget,<{uam fcientia,<& cognitione prxceptorum miuerfi artis.Mterum,<{uod ad agendumalia 4uaddmuirtutedduentitid,& conictturd prater hac uniuerfalia prxcepta indiget,ut fingula eUboretur, atfy efficUntur ipfa ex arte, additis prceterea temforis,loci, aliorum^ fmdium circunftantv\s.Quocirca htc plane inte\le&us,feu rationis pars ab aU ttra omnino differt,et fic utrobi^ differcntes uirtu^ tes.Quatuor ergo prfe&ionut^umutum^geneu funtjcdicet contcmpUndi t excogitdndiin ai tibus, <rt$ in eifdem^uod excogitatum efl c pere exredne-

e as ttfis

tds ipps wniuerfas in fingulis imeniri jprfr fit, fiue in aliquibus tantum:at fingulis <[uidem mortalihus uni uerfie comprehendi non $offunt,ucrum poffunt earum nonnulleein alic{uo,& illo cjuidem diuino hominum genere imieniri.Verum ex moralibus uirtutibus nonnullte poffunt effe dmnibus communesjntcr quas eft temperantia:<^<[uidempropterca,hominum gcnera ex uirtutum generibus digerenda funt,ut inferius,minus\- perfe&umjpr&ftantioris gratia fit. nm <{ua rationc uirtutum ordo in unico homine li-itfJLfm. fiinfiusciXatfydiftofituSyeadcinmultis quofy ho-t*!?"*fC** minibus difyonetur.quod cjuidemei rationi conftn-£~ft rJk ' taneum cft,<{u<£ homines multos omnibus uirtutibus frceditos ad melioremhumanitatis conditione,coire , in unum coegit . Nam fi finguli adipifci potuiffent uriiuerfasuirtutes,non folm o$orteret,ut unufyuiscy i in feitfo , & imperantem haberet,<& obfecpentem^fjfft^ conditionem,<& uelut dominum,ty feruum : fed , ipfanaturaalicjuidfuf>eruacaneumfecijfet 7 cum ocs ^"* ni ad dominandum parati,ap ticfe effent : id cjuod fane effe necjuit » neceffe enim eh dominum non carere feruo,c[uidominmadmittat, atc^ obfecjuatur .Et per feEthncs ece un\uerf<e,utuno in homine aggregentur,id admodum difficile eft t nec nifi portcwto cjuodamjrodigiofyfiuQQntmgit «erd fre^ewti^iwe,

ut dliud dd alids uirtutcs gtms homimm dptum ftt, *t<{; aftiret-.idfyfdcile pdttbit, fi in fmgulorum nd~ turdm intuedmur.

P0STEAQJ7AM ({uiAUmin* ptrfc&ioJi nes,c{uid dnimi uirtutes effcnt di&nmtft, dedaratft ttidm ei%dids dlidrum grdtid uirtutes&uideri, <& cffc,ddeb ut und afferri po/?/f,rfJ <{ua c<eter<£ omnes, f ut dd finem dirigantur y nc-{;ob dliam <{uacun<{; rtmi [tntjpfa dute illd propter feipfam, non vropttr aha: e<rtf ; perfeftio fumtu himinis , dt<{; fuprtMdfxlicitds y de qua nobis provofita e# inqiufitio . D/<re«dum er<ro imprimis eft , Artifick ob necefiitatem «owfs. pnnMtnuentdfuijlejropterinamm fcil<cet,<{U£ in ftdtu humano int&ntc comode tdmen homo cu trd illds y dut uiuere , aut agcre pofiit , nihiloftcius <{uam non potutrunt infinitd prope dnimantid fmc f>ropri]$<{uib''fddm,erhabitibus & affe&ibus natu'rdlibus,necnon opcribus reperiri:c{uemadmodumji vur£ ilU fexxngulareSy & fauos firuentibus apibus,<& texentibus ardnei$,familidresfunt . Er wero illd tyeculdndi pars,uidetur equidcm ex ndtur£ difciplind intuentibuSyhomini non ineffe propter ntctfiitdttm , fed mtlioris cuiufdam conditionis , dt<fe ■ «uguftioris ftatus gratid : & quidem , <{uod in ipf o efl huiufmodi 7 ut propter exctlltntidm , dt<fe di-

gnitdtem inftt , prafantuts haud dulie e# , at<y dignius his omnibus<{uce necefitas, indigen* ^ tia inuenerunt . Pars igitur rationis,<{u<e effeftrix, uel my artifcx efl , ob fteculandi comtnoditatem e# admuenta i id , <{uod res ipfa manifeftifsimc comprobat . Quisenim nefcit artes huiufmodi y opificia caufa ojperum,in quibus uerfantur y cffc adinuenta f /p/iq. opera,ob rerum uarietatem tfeA homo /pje <{ua ratione his in artibus ucrfatur , <juafi fe alieno addicit , at<\ 3 quibus fuffeditat necejTa-t^^!*" ria , /] reuera domini funt : npn autem frooter £ ^ M ahud <{uis iurc dominus eh , <{uam propter eum ani~ mi affetlum , <{uo melior , ac prceftantior exiflit eo , <{uiferuitutem admifit . AjjfeflHS «ero ille , ^ho ^m/s pr«*/fa t inter cxteros maxime , e<t p*rs efl anU m& ,<{uacontem^atur y at<{- fteculatur.Ne^ *//"ter <{uam hac rationis pars contcmplatiud <iU ter/ </ft/W dominetur eadem in anima , Dow/««s tyotjserit^qHidcad fcientias fteculatiuas pardtusilli , chihs in fuo ortu natura fatisfaEtum eft y ut artifici) cuiufdam tantumodd aptitudinem fortitus , fit:& huiufmodi <{uidem uiri natura feruifunt y ac do minatuialienoobnoxvj.eadem efl iftdrum inter ftTZJJ^ dn'm£f>artiu ratio,<{ucedomini y at<{; ferui inter ip/©7*f*; J QHtfwg dubitdripofitfiud dt reomnes ilU drtes^^^

H g

f-t<tinagenAirtali<{Ud,dut fddenid uerfdntur y dl undm(\uaddmdrtem,ue\ut principem, ciuje adminiftrmdie Reipub.drs ei%redigantur y cnm prius ofttn fumfit y hancipfamarttmad(jf>ecuUndum txcogitdtdmeffe.ScientUigiturfteciiUtricesdd agendu fraparat y iu uant\-. Ne<]; ulla inter has ipfas y &artts f lu&aguntjefficiunt^dijfirentia e>%quam quodilU tjfeEtrices arttsinferiores fuperioribus ilhs infer* ■ uiuntjn fuo adminihrando propofito: fbeculatiuat uero fcietice illis etiam artibus authoritatcm ac cfo-

tniniumpr&ftantytidexkumSjfinemfuumadiuuan tts y ac difyonentes,ueluti in reli.\uis artibus princi-

f ibus^ut inferioribus uim tribuunt y ducendo ai

fwm cuiuscyfinem.uelut agricultura <[uidem prm-

J^^T^P 5 »^ prcecipua ad particularemfibi fubieStam ft

habet.Sic igiturfyeculatiuarum f :ientiarum y tyar-

tiumeffec~iriciume<jedm effe mdentur partes-.nect;

ulU y ni[texdignitate y &igrtobilitate differetia tf-

fet.ln <\ua fenttntia non pauci noftris temporibus

philofophi permanent y qui in his rebus contempUn-

dis 'tuiter y atc^ ociofe utrfatifunt fint ullo naturalis

ftrti rtf\>e£tu y ac artifi ciofe doctrinae cofideratio-

ne. Nos autem dicimus fcientias fteculatrices con -

templari quidem, idfy imprimis de natura philofo-

$ktam,<&dt diuinis rtbus( <luaMttaphyhca. uocXt).

Nccfaneill<e,([u<t contcmf>Untur y 4i ^ rdt ' mm ^y^^ tliquam^ut a£tum referuntur.nec uoluntas opic\ *4 *i)K^^f ta conftituendaproficit,dutuakt:^ ^^hHfJ^^ cft,ei pr<zfertim,<[ui in his /pjis fcienti^s exercitatus^^J^ fitSi igitur nihil nos adfubicfti earum fcientiarum {xdtum^dt^fubftantiamconferamus y confe<iucnsc^ J

tdsiyfds non effe adagendumfdratas y dut openmdum prtcipuejed nec^ hominem p er eas ipps yrimo f ropojito ah] cuipam mferuireiinfunt illatamen ho mirii^ro^termelius^at^^r^antius quiddam, cum alioqui ineffe cdsfruftra } aut temere y ej]et ferdbfurdumSed ne effe cjuidem hoc $a£io poffent y tyex his qutdem^uae nunc di£iurifumus>id manifcftius apptf rebit.Eft certe erivm in frima philofophid ftatutum, rcs omnes bifariam^artitas effe y ut alid fenfu y alicc inttlle£tu com^rehenderenturiidq^ quod intelleciu fcrcifitur^rincif)ium(luoddam efjc ei re/, <{ua fenfi hus efi fubic£id: finem^j&formamj&caufam efft- £tricem,& y f\<{uid eius in fcicniys fyeculdtiuis agitatur,in /pjo genere intelligcndi continerv propof\tum'% hominis 0 dt<fc inftitutum^udtenus eft ipf r re$ tidturalisad ilUm intclligibilium rcrum ndturam, quodd f>otcfl,dfcendere laboret y & contcndatxofy intelligifote^eandemeffcrdtionem huius naturac Mmana mtclligibilis } ad eaM in hominc funt^tuu

T T

H i/j

mto£ 7 tu corporis,<{uc£ c ipfius naturafmpUcher intelligibilisadefyuzfenfibdiscfr. lade fmiliter tft ro y <(3 proportio ipfius naturce intelligibilis, <\uatenus uolutate acquifita eft,ad reliquas res uoluntarias oinoSic igitur dominatur quide rebus uoluntary y queadmodu& ipfa natura intelligibilis ipfifenfibilijebusq; ex uolutate noRra pendenubus princifia,<{uibus Ment,prceftat:<{ueadmodum y ct ipfa intelligibilis natura ipji fenfibili ejfentia y ac confiftcntia prceflat y no tamcita y ut illa intelligibilis huic fen fili inferuiat.probatU iam eft ueru^uod ita cofeques fit y &uelut neceffario f ibf :<{uatur Scientice ergo ffic £ulatiu<e non parum adagcndu iuuat y ac neceffarice funt ipfis rebus agendis eo modo y <{uo di£tum e#,mr-

turamwtelligibdemeffenecejfariam ipfi fenfibili: huius'% ipfms partis y <pce ad intelligedum parata e#, pincipatus y in re\i<{uas omms partes Reipubl . nihd cmnino differt y ab intelligibdis natura dominatu quofenfdibusrebusimperat.lx di&is ergo uideri fote>%artes ipfas a&iuas , fme uires , 0" facultatcs quadam ftnt, fiue opificia <{udcdam principa\ia y ac *tysprcefefta y fiuefubminiftrdntia y & *h)s y illas <{uidem omnesob contempiatiuas fcientias txcogitatas effe.atfyinucntas.Nonnulli tamen dthisagendimibus contmia fenfetunt hisfiuat

de fteculandi fcienip funt op/Wi : eorumfy fententiam oino deftruunt y cucredant i$fi <{uic<{uid in his artibus intelle£lu tra£tatur 7 no pntcipwo,tfc primoyropofito adfua operd dirigi>ucl proprer illa inueniriyfed taliu oium intentioem effe 7 res refte difcernere 7 <& cognofcere:£f oyeraiioes 7 ac ofera(jeu operata 7 ut aiut)<{ua ex huiujcemodi artibus prowetiiunt 7 no ex primo \>ro$of\to 7 jed 7 ue\uti <{uid confcquens fint:ut in motu c&leftw corporu perfticuu efi. lta<{- hac rone artes itfa of>erarice 7 feu afiiua tjjcnt oino uirtutes.<[$({uide maxime de dlis artibusjufjpicadu efet 7 <{uce rbne amphus ututur:& 'Jppter illos hd htus acqfitos exhuiufcemodi artibus 7 indi£li funt 7 ut credat a\i<{ui 7 eos 7 <{»i in ali<{ua una haru artiu uerfati funty ita demu cffe&os effe 7 ut fibi yerfuadct reru fc omnium notitiamamylexoseffe.lt certequidemid uidemus in fua arte medicis acciderc.Quanq ucrum fro/e&o eft 7 in illis /p/is artibusfi<{uid eft intelleEtui! . ^ referendum y idprceci£u£ ad a£tionem,& op«s ipfum^ iirigi ; in eis<{: 7 fi contingat ali<{uid contcm^Wy^ illud <{uidem non nififer accidensfiet.Si igitur idiffum finem artis cfft ccnftituamus , is ip/e/ims *Iteriwspro/e#ogener/s erir:*rc nomcn <{uidem 7 <{uo Artes a^ellabuntur 7 a<{uiuocu crit 7 <{ualc hoc in noic l^ufica 7 <{uiddmeRJiciturcmm quando^ dc arte

H iiij

ipf <><JK<e in tBu } a t\- opere quo dam cxtcriorc co«pftir.nefy no de ea cjuandofaquce contem^Utur^atc^ freculatur.

V I RT VTES ctid num excogitatiu^atc^ wKentiuce manifefiiBime oh contcmvlatiuas extitifie ui~ identur? fic[uidem ipf t funt proprer artcs illas a gendijUelfrecpentius, uel vrceftantius.Artcsautem iftce (ut iamfupra diximus)funt p rop tcr fteculationem rerum inflitutceineminem enim latet excogitatiuas illas ad ratioem artium diuidi.TLt queadmodum una quceda ars abfolute frinceys reliquarum artium exi fiityipfa autem eft Reiv.adminifirandce:ita etiam rc yeritur uirtus qucedam excogitatiua princevs^y il la cjuide eft,<jud dlius ^rincivis artis aStiones in materias inueniuntur>& diriguntur. A D hce c y uirtutes morales uidentur <{uo<J; proprer intelligibilium fteculationem effe.idfyprimb ex eo, quod in fcientia naturali dedaratum fuit, prcecUrc oftenditur.nempe concuvifcentiam, atfy avvetitum induo diuidi genera , quorum altcrum cx imaginatione y alterum ex cogitatione^rationc emanat, Qu£ igitur concupfcentia imaginaria efl , iwprofria omnino e# homini ,fcd animantibus, quatems funt tantumanimatia 7 fro^ria quidem e&Poflerior mem^uam cogitationc^ ratioc inatione agi di-

ximus})omini$rofc&ofropriaeft y & fud y ne<{> cwig afy^uam homini talis attribuitur. Nefyuirtutcs mo rales <[uic\ a\iudfunt y <[uam y ut h<tc yars cocupifces, qu& in nobis e& id cupat, <[uod ip/i cogitatio y at<[; rdtio fieri debere iudicauerit\necnon y ty mod\m y <t$ tem$us y atc{; locum itfaftatuerit y $r<zfixerit. flanum quidem e$c y ac mariifeftum , opws huiufmodi a nulla alia animi yarte yrocedere^uam ah ifja con templatiua.Quocirca h#c ptfrs concu$ifcibdis y fi dignitatem y ac uirtutem aratione accipit y ratio prof:ereaif>fa } digniute,ty uirtute infignior apparettt >\>r<tftantior'<{; y at<fc e\e£tior.hdc uero in ^arte non yauca cum homine animantia fartici$ant y ut in «etecundia Leo:<jw<* certe afft&io humana eft , <[uate~ xenus a ratione y Wcogitatione y feu oyinione exiftit. nenim propter cjuod unuquodfy u\e0 illud magis \ut diunt)?orrb his uirtutibus homo inftruftus quo~ lam modo ad inferuiendum afys uidebitur. exewp/i <rrdtia y ]uftitiai$fanonnifi$ro$ter a&iones exer- ;etwr:Temperdtttitf 5 ok «otwpwtes, <{u<z honefta y i& xgregia aEta im$ediunt\Yortiiudo y $ro$ter resfor^ 9tidabdes y ac moleftantes:Liberalitas$rof)ter opes, t$ pecwnws reperitw\A t «ero f :ient\a illa contem* platiua non injiruithominem y utalv\s fub\]chtur y <(J /er«Mt,ne^pwto^wengboc krere.SHperiores pr^c-

WpypitcreAomncs ilJce uirtutes multo magisad materict

%Q-A n^paturct fye£idnt:ncc poffunt jine corpore ip/o,jine<J; 5/»*iyu? inf\rumentis,dc rebus exterioribus conjiftere . cjuis enim Uberalis nummis non indiget^dd iyfa libeulitatis officia cxcc[ucn datQt.is item iuftus , '^sdern ad iuftitict ipfius muneret non utiturtfortis <jkoc| ; wigo- TC y <Lcrobore corporis indiget . SCIENTIAE auiemffecuUtricesfuntmixi- \ Kx j^ d materice confortio \iberce y at%fo\utce y itd certe, *. fifa^ut cjuoc]uomodo eas perpetuas effe oyortere crediy& tur.ty ch quidem iam alibi oftenfumja yrceftantiffima effe^uce longifsime d materia abfunt . Veruvt enim genus boc moralium uirtutum in comparatio* tie facultatis ftecuUndi^dtcjtferfeEtionisflcht pritnordium eft <{uoddam y ac gradus neceffarius ddfii ttempbtincndum y fwc <jho obtineri non foteft-.tyol hoc mulm uidetur y huiufccmodi perfeftiowew efft finem remotum y cum fit remotce illi fcrfeStioni proxima.Exhis ergo y cjuce diximus y cUrum effe potefy humanas uirtutes qudtuor generibus contineri y <jui~ bus certe finisjropter cjuem funt y eh ip/i cotttcwtfldtio.htuero anmojales uirtutes fint ob attiuas ^jTfJfi^as artes y an e diuerfo y an f>ars uirtutum iUarum ***** A^fropter artcs , rurfumc^ p<trs drtium propter «irt«- *• tes , koc fiidm imefiigatione indigmm non fit.

Vcrum ncmo amhigit , <[uin uirtus ilU inter omncs q tnoralcs princep? y fit neceffario ui excogitatiu<£( fcu induftri(z)fr'mcipiadiun£ta: etfi uirtus HU prmceps 7 eam hahcat rationem ad uim excogitandiprin ciyem^uam potcmia , feu u[s ipfa cxcogitandi ad artem $rinci£em 7 erit profe£lo,& illa propter ih<m artem prinapem: idem^ fi et in reliqiiis artihus non hahentihus aliauod genus huius uirtutis . hac enim ratione,& refycftufe hahehitad ilUsartesfra£licas,ueluti prayaramentum , yr&ludium: licet * per eas HU accjuiratur y id cjuide nonfit nifaut eiuf~ rnodi artis a£iio perfe£lior>&laudahdior redda~ tur ♦ £7 hoc ex fefc fatis perfticuum cft.At uero utrumcun^ fit,feu HU artcs proprer uirtutcs , fen a*m> uirtutesyrofter arte$ y utra<fe fimul contempUtiu&^vtffy facultatis gratia funt . Qupd^ dc ratione^ac com-^^f"* paratione iftarum perfeBionum humanarum inter fe diximus,conftat citra ullam controuerfum apud Peripateticos.At cjuoniam hac fteculandi yars non ineft nohis flatim a uitde initio in fua ultima perfeftione, & a&u, immo potcntia nohis ineft : <27 in mturalif :ientia iam declaratum eft , or.nia , <jw*cun^ hahent fu<* effentidt mixtam y adiun8;anu{; potcnti*m } ea tum[ummt$erfici 7 cum citra fotentiam

HUm ftmtus aftus ilk fyncertis reperimr. Yiufmoti

uerb,& ferfcftioncm,& aftum adfcifcere , r.oBri quidem arbitryc officy eft. fi quidem iditfum e/eftione maxime,&uolupt4te comparatur, <{uod na* tura minime nobis [uaftonte elargiri uakt. tiac igi tur perfc£tio,ad <{uam totis uiribus contendimustf aim <{ua vniti maxime f>erficimur,<{uidnam fit quarendum ejhutrumfcilicetftt alicjuid fcietiarm /]?eculatiuarum,an i]5 aliqua dignitas prceftantior per illas:<fjfi nihil dlarum fit.utrum illud in ncbis ipto exiftat,an <{uod extra nos per feitfum conflet. A D ({uamfane quceftionem affumendum e#, qubd quiputatfteculatricesfcientias illas quidematcrnas&nobis aStu ineffe.bumiditatis uerb cuiufdam fuerihs caligine immerghqui fic ergo ofinatur, «idetur<{uidcmitfeacci$ere eas itfas quodammodo babcre effe in porenr/*, fiue fuerint ilkformafefarat*,<{uas Plato pojuit : fiue hoc <{ualecun<{ } efi,fit intclleausagens^autqumisaJius dignitate ifto i«ferior ^lanum^ effe potefl,humanamferfe8ionem bocmodo,etfinonuoluntateac<{uiri,cum iam ipfd ante uoluntatem inf\tbomini,uo\untatem tamen mhdominus habere in eius prfe&ionis definitione locum:<{ua fa&o definitioncm <f«o$ ipfa fummarum farum% perfeHiomm ingrcditur,fecundum <{uem

molum yrdudvM ingrediturdefi nitionem hii.ft L ji dicatur c\uidcm id y quod uolutate nos adipifcimur f * f zilicet <{uod acquirimus de perfe&ionibus dlis ulti^ mis^uantum natura nobis comparare concefiit>tale perfe&ionem nos acquirerc ea ratione y ac refteftui froptcrquemfumus cjuicc[uid fumus: fcire quidem debcs y <±ubd fi huiufcemo^di habitus ad uoluntatem rt fcratur y cam\; admittat y <ditcr hic y <[uam itlic uoluntatemaccipidcbereicumiffd uoiunus non ingre* didtur in rdtionem, feu mturdm eius y cjuod fub$Un~ tiam noftram y atc^effenthm yr&Ptat y facit tamen ipfa uoluntasad eam ratiocm^ua intclleEtus agcns eftnobisperfe£lio.Tiisuerb y <{ut fyeculatiuas fcicn-* tias non aternas effe$utant y uerum cenfent eas efft fmmam y ac ultimm $erfe£tionem y uidebitur certc . ipfammct $erfe£tiorie humanam uoluntate fraftare* ET uerby<{ui illas iyfas fcientias fyeculatnces <zter~ nas effe non credunt y fed humdnam perfeftione efft iognitionem intelligentiarum jeparatarua materia^ ijs quidem duplex perfettionis genus ftatuedum c/L Hempe, ut&frima, ultima fu:& \>rima cjuidcm % feipfam adipifcaturfecunda ucrb tdiumento <\uoda f atfyaliend ope comparetur . fed qui hoc extyififii f :ire cuj)it y ad naturje fcientiam fe conferre oporrer # RcdeamusigimHndefumusdigre^rocedamus^

\ntrd&dtionccorunty<fi&¥Uto ic prwdpts eruditione differuit. ?Uto itdc^ genus hoc hominum, utfunt fcientes,tyintelligctes uulgo im$erito> dtq ; rudi compdrdt:dicit'<buulgus fimile effe his,<[uid

^&>^P ue . ns m $ ecu ^M^nm^ cgrefifunt.ni-

ngreffufunt imagines omniumgenerumdnimdntiam y fcuf}dtucc: d tcrgo ttidm earum ch ignis , itu , ut cx illis fxdtuis mhil nliud quam umbras in concduo fyeluncje reprtefentdtds ex dduerfo illi cernere f>ofiint:& ccrte rerum omnium nihil pnefer umbram percipere poterunt, <qu& fe dlis dduerfd in fyeluncd obtulit y o\>in&batur\; ^rdetered res uerds db umbris nihil omnino differentcs cffe y dt(\{id de mdgo ipfo dittum.Sdftentes uero funt y c{ui illo ex dntro egrefii in uero lumine y dt<fe fulgore uerfdtifunt y uere resipfts dd folis fylendo~ rem y dtcfc lucem infpicientes . Tum quemddmodum ■ nemoftdtimquameftdfteluncdilU cgrcjfus y fi fe uerolumini 7 dtfyfoli offerdt y foflit eum infuetum f^\endoremfuPiinerc,dt(\{intueri^ fic homines hu\ufcemod\ y c[uifunt dd fajpientiam pardti fc hdbe~ bunt y fi protinus conentur dggredi dd contem* fUndd cd 7 <[u& intelleftu a materid <zgrc abftra*

hmtur,fimpVicid^mf^yvdntur.Verumfedulo ddn* ^Zy^^a dtt eft operd,ut //// fenfm rebus intuendis luminibus Awvn*, dfluefem:primtm'] i lun l .t,aliarum\; (lelkrum u- ^f**^"^ di]s committdntur,ty tdndem,uelut per gradus ad folis tntuitum compdrentur,res<{; tdndvff cldrifimc diiudicent.eodcm^modo pduldtim philofophi iwflituendt y dt<\; cffmgcndifunr.ab fcjsk eruditionisprimordium ducendum^ucefacilcipfiperdifcere poffunt.Qum\; Pkto inueilig.taiffet^.tce illis primum f rientid ytaximc dccommodatd erdt, eam certc numerorum notitiam effe uoluit . Ndtn illt , idm ftmul cm cuftodum hberis, k pueritid mufica,dt<{; gymmt ] fiicd inslkui fmt. Atfy gymndhicd ipfd dd corpus certemagisdttinet y mufiCd uero, quce illis traditur, ed quidcm cft^itcefabulis utitur.^ua certe non potett tdntum ejftcere , «t poftit intelleftum faen~ tidrum contempldtiudrum alicui praftdre , eJ7 t rd- , dere Hcec dutem numcrdndif :itntid inter contem plandi -fdcultdtes omnino enumerdri debet, es\ doEtnnaru certe omniumfdciVttma: <&huius rdtiomsfunt dlU mathemdtiCce dtfciplmce, illce auc funt, Arithmeticdfieometrid, Aftrologid, Mitficdfyinter hds dut etidmipptsfdcilitdte eft foithmeticd prm-

cepSyCummdxmimdafit.dt^hberddmdterid.c^,^ . A ergo itfarXrithmctica illisreligs failior^dcnads'^^^^

1 i

res magis communicans: f xunh mcm loco Geontetria,deinde hftronomiajoftremo uero loco M«fica fucedit.Ne^uerofallerequeni debet,eas ipfas fcientiasante omnia afapientibuUifci debere,exer Jj,- c ! u ^ onis ^ tc li «ff«tf'ttionis caufa .nam earum intcl ^•^rtttfu "giw'M» w plunmum no f int intenta, <J propofit* a ^»>^rC natura,® ideo trafiatur in eis de infinito.Tandem earum intelligibilia funt omnino imDerfecla,cum no infuisproprysfubiettis deprehendantur,fed imagi natione quadam,ac fi&ione concipiutur.Ob id^ £ifariam Plato rerum inteWeStu vartitus eft,ac priore fam ualidum ipfum,atc[ ; potetem, intelligentiam «p fdlatearumrerum^uauerafunt :fecundum uero cognitionem nominat^ua eft fimulachrorum,imaginurn^ rerum exiftentiumintelligentia(feu intcU lettus) :atc{; ea ipfa notitia f cientias illas mathemati cas complettiturjutatptfe fimilem <{uandam ra~ tionem effe intelleCtui rcrum cumfenfu.nam,auemadmodnm exfenfilibus nonnulla per fuam ejfentiam nonnulla per fimulachra(feu f>hantafmata)& /J>ecies a^rehenduntur.mdtorum fi<{uide umbras, atcu fxmuUchu, fwe colores affecjuimur fenfu tantumodo.eademc{uidemeftin intelligibilius ratio.Porro, cum ipfarum mathematicarum fcibilia(ut diximus) fmt infnita^earumcli fubietia <j«o$ ignota,de gfcus

dem plmus contemphtur Philofophusfyuimct** fhyficus nuncupatur):idcirco Flato eas hninore di~ gnitate cenfct>ad fr*ftandam humanam per/e#ionem.<{uamcdeterasf^eculandifcientias: dicitcfc cd~ rum principU incognita ejjr, fines etiamnum mcogutoSydtfy confequcnter^uce inter $rincipia,(tffi ~ nemintercedut effc ignota.Cum igitur mathematicce fcientU non frimo propojito,nec per fcadhu tnanam ycrfeStionem excogitat* fint y ut naturalis^

fu$ernatura\isfcientia\<[uaril hoc in genere etit tnathematicx ilta interfe differunt.ut in his uiderc e# mathematicis y a <[uibus du& HU^hyfica fcilicer^ ^ Vmetaphyfica fcientia y a\i<jua frincifia ad fuam C Q~^7*^.* templatione mutuantur>ucluti h<tc diuina fcietia ^^^^; aftronomianumerummotuuacciyitjiec folvm h<£C[>»~ differentia in illarm generibus deprehenditur y fe& ttiam in yartibus unius y <& eiufdemfcienm. Mani~ feftiftime igitur jpoffct colligi ex hoc, maximam iU larum difciflinarumutilitatem, amplifiimumcfc atcfc &ignifiimum$ro$ofitum^on effe ad cxercitaixone, adajptationemfy inte\le£tus>ad duas illas ultimas fcii tias adipif :endas. Ne<]- etiam dici yote&Jnarum mi thematicarumfcieniiarum inftitutum 7 ad opns , aut g&ionem effe y quari^ in fingularibus earum infyU iienti uideatur ab his al'i<\u'\d agi. id <iuod ex uu\gd

mnfdUciinGeontetrid^Viificd oyindntur \ cum t& res,de<\uibusv\syf\scurd <{U£ddm in&itutd eft, *t<\,trdEtdtio,f\nt, 13 ndtur<£,<$ <trti communes. Tridngului n*n{; ce^ikterusiexem^li cduft ) <\uod ncceffjdriotres\incdshdbet,exduobus centris cir- <u\orum <£<{udlium exeuntes:<{udrum du<£ y <{u<£ fuprd bafim cxiftunt cocurrunt infuper fun&wm interje- .cdntemutm^ circulum.id quidem nc{ ; lignco, ne^ anco>nec cuiuf iis dlterius mdteria circuio propri«>» xR,m<{,drtifi'cidlicuir.<{uin commune e& omnino hoc wfum,& ndturdlibus ) & drtifciahbus. hd h<£C fmguU <\u<£dd eorum,<{u£ dNdthcmdticis tr*£tdntur,in mxteria pojit* effe uidetur. Si igitur hcec ifft ab iliis dfciflinis itd trd&drentur, ut <\u<z matenx. incffent,horwn <[udtuor recjuircrcntur caufe , fcilixct efficiens,findlis,mdteridlis, formalts. Cum ergo -fir mamfeftifiimum difciplinds eas deformd MMtumodo <\ucerere, mdnifeftum igitur eft fmguld, <{u<t traEtdnt huiufcemodi fcientids, fi in op«s mnfeut indigerc tunc,dum in dElionem ueniunt , dlid <{u*~ ddm ulteriori notitid,<{Udm , <\u<£ db his difciflinis trdditdeft .f\c[uifyidmenim ligneum fit trUngulum <£ audlium Uterum confeEturus, dd id,<{uod wq* lietur non fufficiet id , <{uod db Euclide in clemen* utormfuorum$rincipQdemiQne trUnguli X ' '

I /

lateri e # o&efum,nif\ ad ii ars <{uo%fabrilis ligna* ria adhibeatur . nec^ de hoc ambiget tp/sg , <{ui iti his fcientip exercitatus fuerit, cumper fe illis fii manifeftiflimum . At<{; nis in hunc modum difceptatis , apparet eos 5 cjui huiufmodi fcientias mathe* • maticas profe<{uuntur , primum cjuidem ac proprium propofxtum habere, confuetudinem : <jw<wg adhdnc ttiam accedat ( ut in<{uit ille ) cognitio ({Ucedant rerum neceffariarum his operibus, <{u<z <{uis<{; fxbi fropofuit y atqtfequutus e# . N<wr, cum fmt cu- 4^*4*? fiodes 9 cognitione non parum immemorum y i^^toCZc^u ntenfurarum indigent ! id\; propter ordines ho^*^ ntinum ad pugnam inftruendos , at<{; aciei figu * rasyty fomas idoneas y necnon menfuras, at<fc ntodos ponendorum cafirorum . Indigent etiamnum temporum , menfxum y dierum<{; cognitio* ne nauigatorcs , nec per def >rta tantum loca y at$ folitudinem iter facientes y uerum etiam hi f <jw Camelis prafe&i funt ♦ Mufica pr<£ terea ea % <JK£ in agendo uerfatur y eis e# perneceffaria ; cum ob aUa 7 tum <\uod ipfi eam in ciuitate infti~ tuerunt.

H AEC igitur e Platonis fententia y de inftituU dorumillorumprimordio:<{u<z idcirco illitalis eft p ~

ifioniamars logica rge illw mn cr*r.f U ^H^^

tftprdcccptioriibusy®ulis nunc trdditd y metms <fl db cd iftorum difciplindm } dtc{; eruditionem incif i: mox<{; y ut erit trdditd y dd Arithmeticdm tranfire^ dcinccp^ ad GcometridmJAuficdm y Perj]>e#i«S, dd edm^drtem^uje de rdtionc yonderuni difierit, *d Phyficdm^o^remoc^ dd Metdphyficdm. Eniniuerb y cum inter fe ucteres diu y multum\ ; dubitductint y utrumLogicdm^rius y dn Viathematicas drtes dggredi oporteretiex hiscfe nonmlli Diale&icani excogitdtdarbitrentur y ut y ty roboraret intellcRuy &db errore retrahcret y id<\; itd in interionbus dc re conditisfcienti)s y <[UStraEiare ipp cogitur, cuiuf* modifunt y <& de ndturdjfjfde his,<{U£ naturam trtfcendunt.Ne^; ViathemdticdC fcienti<z ob fdcuitdte, & fcrfticuitatem DialeRica egerent, imprimis c\i non fmt ddmodum cuni niatcria confuf<e y at<{; muo^ lutt.Sed hocfxita eft0nonfit fanc logicd dd artes nidthcmaticas ddiyifcendas ncceffarid y fi tdmeri foftedsacquijitds dcceddt , erit illd fine dubio di pr&ftdntiam hominis y dc meliorcm <\udnddm conditioncmAtyCumdd dottrindmhuiujcemodi homiriu riihil non egregium y dt<[; exccllens penjwm mus y w3 tritprofettbdienumeosadifyutdndi drte incipere.Pldtouerbhos inftitui debere cenfuit facultate mficd } utdecimHm } &fextum dnmm 7 dut decimu,

^/Vpriwwwrfrt^ermtrwe^ M ettVw prius | prrfw?5, aui iam di&ifuntjtnoribusfurgati fwt. Tum etiam c tjacflri c xcrcit&ticc ad uigefmum ufa annum utatur,at<U iam inde fuferiore feruato ordine ad Phdofophiam addif zldamfe conferant .ante <{uam at&te Flato eos fafienti&m attentarc mimme fermittit, frofterea <{ui dem <{uod eorum opimo,dt$ iudicium nondumfitadtantamremidoneum^nec ratio <{uiiem firm& } & conft&ns . A ccedit &d h&c , <jho d <jui fr<ematur& dt&te fabulis , #<J ; figmentis cnutriti funtfoeticisjlli legum conftitutioncs cjuantum foffuntfugill&nt,at<U abrogant,® it& maxime dum afuduulgus ratioibus fuis infringere leges y at<ufl:&tuta fertcntabunt.Nefyiut inc\uit dle)ftr fabulas il- Us y &f£i&s y <{uibus funtimbutiyor&tioesaliter afficiuntur y <\ <{ui y <{uos frius ^&retes effe futauerat y &dul tus y ac i&m grandior,va\idior\fo\um futatiuos mte\ligit y & fe non legitimum illis,fedfalfo crcditum fi\ium y alios'<uf\bi ef.e farentes ueros .fujuidem <{uis cumtuncnonautumet cxuturum fi\v\ animum t otnnemfy reucretiam y <{uam antea habuerat erga falfos Hlos f&renteSyit& ut eo rcs redeat y ut f\erun<u ab i/Io ifli contenantur y W negligantur: Similiter <{uo<y his accidere fo\et y <{ui a faretibus antc m&turt ata- Um difciflmis huiufmodi committmtmnam <jute in

illis fokrtid tR,dt<\$ikrtd$ , tcges rdtionibus ftds dudere cuviunt,® 'ueluti dilacerarc^ut ludemes catulifolent eorum y <[ui adfe trofin<{udnt ueftes dila,cerdre.ld <juod etiam tu in hisfacde pfoityopfcis effe mmdducrtes,<{ui in his noftris Rcbuftu.uerfdntur: quibus ipjis nihil certe danofius effe poreft . Ar «ero Vldtonic<£ Rcipub.fdpientcsfuturijidm inde ex quo fdpientidm erut aggrefhjWam fercurrere^dt^ perfrgere fcientidm non intermittcnt adauintum& tricefimum us<y annum:<&tum deinde rei militdris, 42 bellicx ddminiftratio eis committetur, ia\ con- . timatis annis <[uindecim,ut tdndem auincjudgendrij tdmagiftratum Rei^pwt . adminikrdtionem <tpti fintydtfy imterent.dd auod mums cu per atdtis imbecillitdtem erunt inutilcsjn bcdtoru(ut inauitPld- '■ to)infulds trdnfmittdntur.lntelligit autem ( ut oviwor)per infulds y contcmtldtioncmforma honi>auod iyfum ucre effe creddtur.auodfi aliauis forte crede- 7et refcriri humanum bonumpcrfe exiftens, necm tdidrum uirtutum ufum eius ipfius contempldtionem impedire:provtered(mcd auidem fententid ) Pldto ijo ververdm uokerit>utPhilofof>hi illi ad boni illiut cuiusq confiderdtioncm in extrema f ul state f rgregentur.Quin etiam inquit,c&teios auofdam diesa i ciuibus reli<{uis defigmtos hdbere tkbertficr <Jhq$,

corum conce\elrenturu\rtutes^t\ resgeR<£,ti ijs fdcrdfidnt^onoresc^ hdbedntur,<[Udlcs dpud ru+ fticos ddcmonibus jprxftdrifolet.Iddem eftmu\icru y qu& dd honorcs,dt% ddmim^rdtioemf^Bafunt^ tducitio^tyreuercntid^cultusfccum idm dixerimus f tnulieribus cum uiris omnid efficiorumgencrd comtnunicdtd effe.Plato dutem huius ciuitatis adminiftrdtionem oftimam cxi^imat^etidmfi fluresflum mus^huiufmodi Philofofhi in hdc Rcfub.fotcntidm ttdBifucrmtMdec utPlato explicuit , modum ipje cxdmindt^uo pofiit facil\ime t atfy optime h#c Res- 'fubxonftitui.frius ficpiidem ip/e huius Reipw./?*tum itd denify optimtm f>r<edixerdt 7 ji fdfiens cinf- ModifiliusfueritRegis:ue\forteim£crium ilH alqs utiombus defcrri debere > fiue propf er fludi] , <*r<j ; ingcrii] mdgnitudinem ,feu qubd mukitudir.e, at({ ; dignitdtc cognatorum foWedt^uel glorid, pbfrf\atc%buiufmodia\\sinter cmnes fraftet.Quod ft contingit hoc modo Rewfubl. conftitui > id agdtur imprimis > ut <jui in ciuitdte decem <wnos continuos plws minus exegcrint , in dgros trdnfmittdntur: iftorum dutcm pli] omni dcligentid cd educdtionc^um iefcriffmus , \nftitudn~ tur . Hoc cnim modo hac y dc <[ud nitimur ciw- -tts ccyfiime , fdcillimecfc , optime cxorietun

ttectudubites } <{uinmodus hicaPlatonc contmt* tnordtus 9 qof>timus cxiftdt.Ciuitds nihilominus hdcc foteRdlio modo condi,fed non nifi logifiimo temforis tra&uifcilicet fi dcciddt^ut his ciuitatibus magno fucceffu tcmyoris dc diuturno,Regcs fint opti- Wi><{ui non ciuitdtes iftdsfubinde mutdre^dt<{; corri gere defindnty quousfy tdndem ad optimum genus Reipub.rt 5 ferducdtur.Quxipfd immutdtio utroc{ ; iftorumgenerumfiet:ndnc{; , 13 populi c£ionibus y 4fy conf mudine,<tfi$f num certe ofmione comwtdta\erit^tumfdcilior 9 tum difficilior, prout temforum proceffu leges uniuscuiusfy temporis rdtiont hdbitd diucrfe ferentur,uidelicct ali^dum aperfc- &ioneReiyikmultmdberunt)d\i<z y dum froprius Reipub.ferfe&t dccedcntAtc{;(ut fummdtim rem coyrchenddm) fdcilius cft dd probdtds a£tiones hac temyeftate inducere^udmad ofmionesfrobdSydtfr optimds.cuius rei tibifacillimefidu <{u<t nunc extant ferpenfis.Quod ipfum non fugiee cum } <jui fapientiam omnibus fartibus obtinucrit:& , f roprered<jK6<i non re&as ofiniones hdbednt >edsi re&ofcruertiydcruuRefyub.dutcm, <ju<* operitws tdntum p<z&dnLfdccrdotide denominari folenucuiufmodi olim d Pcrfis dnti<{uis ( ut fertur )ufur$ata 4m . H*c autem omnid funt^u* circa Rcifub.m-

flituthnem,& quafi ortum frxeUrifimc fcilicct,tc dc eius ordineje^ conftitutione legum ?Uto differuit,<{ua,<{uam$otuimusbreMfiime a nobis funt

tx^iicata.Ktc^ fuyereffe tandem uidetur adhuc , ut de ciuitaiibus non fcrfeftis <{uidem illis , fed aberrantibus k ueritate dicamus, <{uo pdfto fcdicet dignofci debeat,ac quomodo ferfetta illa in iftas dtgeneretjtiefynoni&dtinterfe^uoy&tto commuten rwr.Ne^ wero eorum 7 <\ui ferfettamillam Retnfub. fteftant parum interch f :ire, <{ua ratioe fram iftc incifiant&procedantadfummam usfy infanicm, ^ ^ <{uam\ i idfaci\e,<0 \ oftimi fieri contingat. etcrim^^^ ptedico <{uidem fatis effe debere uidctur, ita ucneni^iiftt^ notitiamferccf iffe,uteius natura agnofcat,&itd uenenum cffe intelligat,ut ab eo caueri $ofiit,etiam ftnihdde apparando il!o,<ir$ comfonendoj&uten^ doun\fuerit follicitus.Ne<{; alia ctrte Pbilo/bpfjQ debet effe infanarum,& trrantium ciuitatum curt 9 ^ ^ <{udmut,& illas cognofcat > & <{ua mala ferfe-^ i\<x ciuitati ab eis euenirefoleant, intcllige r.Q«ocirca in hoc tanmm ?lato elaborauit , Mr fgnifi~ caret,monammodo pnefttns illa Refjwb . in ifta$ frauas , & uiixofas uerteretur : amf>lius'<{; , &<* terfe <{uam fermntationis rdtionem habtrtnt ,

^uam inttr jefe fimilitudinem > <r$ utrieutem^

quid^ eis omnibus foleat tccidere . <j«i certc noftri fermonisfinis erit y ut Tertium inde tr&Ratum fdrtis huius ingrt dimut.

T V S T E K* T I V g,

t\ M V E R O;

po&g ut/o/«itPl4to/erwo* nem,<jKe <Je optim* confxitutione RcipntiK^itMerdt, refertfe ad id,<[uod ex ed cjuam nunc tra&amus fcietiafvpererdt . newpe de ciuimihus aherranubus dif-

ferere mgrcdittir } <{Mrum fimplicid tantumo do gencu commemordtjum <{uo $a£to inttrfe commutdntur } tum (tudntum fmt optimo Reip«. fldtui fvni- /f s,<jiMMtHm<j; fihi inuice m.nec^ no docet t <{ui mdximeflatus oftima conftituta ciuitati aduerf mtur.ac, tum oRendit^uanam ciuitatis adminiftratio inter optimam hanc^omftiflimamyUitiof^imam^ illant Reipub.mftitutioncm intcrcedat , ut folent medi4 Hu&daminterduas txmmimts incmtrtm ttianjt

w x yittr nonnulld dlid contrdrid interueriiut pfwrrf weid y dtfy diuerfd 7 exem$li grdtid y d\bo nigrum opponitur^ inter wtru<j; flura generd interie&d ordine <{uodam y dt<{; rdtioncjrout dlbo dlid^ alid nigro frofwrd funt , dc mdgisfyecic coniun&d : itd fdne confe<{uesuidebitur^duorum cxtremorumjtydt maxim^inuicemo^ofxtdfunt^nulldmum trlfpiutdtionem effe. nifx trdnjmutdtio illd fcr medi* \ffd ordine , dt<{; ftric inceddt, itd ut frimum ad froximum,deinde<{;dd id><{uod illud iyfumconfequhurjubindecfe dd relicjud deinccfs,donec ddextre wum alterum feruenidtur. idfy Idtius exflicabimui tum.cum dd uerbd Pldtonis deuentum erit : comp*rabimusq; eos inter f \<{ui hdrum ciuitdtu cui<{; pr<£fe&ifunt\dt<{;et\dm<iudm<{uisty ad~ iniriihrdtione cdfidt y ex^endemus : cofymodo funtr ptam rerum neceffariarum^ua hdc in fdrte P/*fopis uerbd continent collegerimus>dcfinguld horum ifforum exfldndbimus^t Pldto <{uiaem coftitutio- ~ (l/u^ ^ e5 f^liceSyCjuibus in Uniuerfum ciuitdtes condun- Mttoi Ur >* ^f orm * tu WH # cenfuit.Frimdm <{uo% "^jfck ° mnim oftitndm illam,de <{ud adhuc uerbd a nobis ^^fd&d funtyProximd huic 4mfcmo/tfm,Terfi2,^fx> ntinum domimtu continetur 7 Qudmm fotentia cer feflwtfft^ ddmodti cfl.

Quinto.e o\> pofrrewa loco en tyramcd domindhdi Quhd fi optimum genus illud Reipufc. w potentid ri g\mj& ddminiftrdtionem optimdtum diuidas y fic L\ frincydtuum cjuidem fex uidebuntur effe generdi . { Etenim <[ui kdncoptimam ciuitdtis gubernadoneni ^o^hS^ui nd£tus y <[uin<{; his in&rumetis ydrdtus.ty orndtus jit***^n^ qut funt fdpientid intelligetidi, facultds confummd ^/^U/it tif?imd y &cxd&ifiimd y oyuletitid qudntum fdtis efy 7*^ fentetid y feu imagindtiud uis y omni in rc opritfW,perfeuerdndideni];firmitds y dt<fc<oftdnt'w^ etii Heceffe efi y ut in corpore nihil fit <j5 illidd ufunijtfy cotinudtione uirtutis y <& dStionum obfxt. Qui igitur itd inhru&us eft $\dne y dt<fe orndtus y Rex eft , eius<g+tJf* A ' etidtn ddminiftrdtio regid.Quodforte y fi htcfupe* riord ortidmentdydtc^ inftrumentd no in uno alicjuo^ iierunt itt coetu 7 ac multitudine <[uddam certd y itd ui tlicjuis unus ddjinem rerum fdfietidm pnefter, aliui cxa&am intelligentiam eius^uod ad finem maxU ml confert.alius fatis op/s, fatis^facultatutti cxhi* tfh»nkiii bedt y com\ciendi dlius y dt% fentiendi y feu imagina* ^ di prxftantiam habeat y facultatem y uim<\; perjewer*di } con(idntiamq;rebus agitandis adhibeat aliquis *lius,fimul(][; fefe omnes inuicem adiuuet y ut ifta ad~ miniftratio rerUof>tima y at<i;tuteld exoriatur: talis ferte frincifatusgencsdele&os quof iam erit,uoca~

bitur\;o^tmdtum^fcgrcg\omm ciuium dintmiftrdtio.Prccteredetidmhdcin Rep. contingere pote#,wt prinaps fit dlicjiiis unus^ui «s<£ <t d dignitd~ temregimnon peruenerit, fed tdntiim fe lcgibus txercuerit,<\udsprimus inftituerit legifldtor.perfri cdcitdtem%coriv\ciendi,dt<\i intelligendi ddhibuerit y dd id etidm ex legibus eliciendum y c\uod rion db illo conditore legisfdtis diferte expreffum e# , po* tifiimum\; in contraEtibusjeu fanftionibuSyCdufisfy ' pkdtis^ iuribuSyCuius certgfcietide genus eft ed,

£ fyce dpud nos drs iudicdndi nuncupdturunfupcr etit

^f^tLC 1 ^ hdbebit ad verpetudndd inftitutd fdcultdtcm y & tir " fotetidmfis rex legum appellabitur. Ne$ idftrt contingit 7 ut duo fcilicet iflanouifiimdin cjuempfit . unum cocurrdnt:<[uin potius in diutrfisftmper funt HU du<z fdcultdtes 7 continudndif :dicet,<ff iudican» di.Neceffarib uni cum alterd rerum dominium coto muriicabnur . id y c{uodnosin copluribusMahomcttdnorum regnis intucmur. V E R V'M , cum prtetcr c<ztem ddminiftmio ^dr»*4U. (judeddmrerumfit uoluptuoft p/<we,<it<j; illccebris

*^Etdtione omnid , & uoluptatc metiuntur, eorum^ firiis propofuus deleEtdtio tdntum e#: cui gubernd*

m twwy jifa homimm

necefiitatc cogente fmu! coeuntium conftat , im gcnera o£to Rerumpub . effe&aerunt. deprtflantiftim autem abundc diSium effe uidetur. N tes

mis aucs ualentyty bus producuntur. Ar<£ honor quidem uerus homini i maximt abhomine contingit >ei fcilicet ,<jwi cum j/,frru<v*vC ferfeftionis alicuius opinione po\Uat y a\tcrius ani~ mum y iudicium\;quodSmodo obnoxium habct 5 at<$ s obfc<{ucns.?r<£tcr hoc alterum ctiam honorisgcnu$ , tmum quidcmfatis reperitur y at<{; uulgare:cumfci~ licet honor ipfe non akerius obf ^uio tali y aut iudiaoproficifcitur y acnifiob remitnerationem quandxm y ucl honoris y ucl muneris cumfcunc^ , aut wrrlitatis , adhibito ^uodammodb paritatis <z<[uili~ briOyUel faltem quantim fieri poteft; AE^wiMS ipja in eo genere defiderari ntaxim? folet . <{ui honor circunforaneus y attfc in publico frequens di^ d pore# . Necj- illud primum honoris gcnus fit /^SL^ proprer cxceffum rerum illarum , <{u\bu$ honot W^^nH dcbctur . Quod genus honoris ambitiofa huU* 144 *^ fotiflimum cxpetendum eft : <3 ideo quofdam, , | quafi ordines y gradus^ ciuium retmct . nec^ minu j mum hoc itf > ofttinuim Rcm$ubli % imitatur : a <jk$

tdtrie hd&enus difcreydt hacetiam in fdrtefiubd itt illd uirtutem honor confec{nitur y <& res eds,qu<z fine

^M*0>v> ^iWigm^ fehonos fj^ 7 perfe&* Rei$ubJitpro\>ofitus } mum4nnexu$uir~ ^/^j^'twt/,<ttc|- comes.ttdec uerb dmbitiofa honorem pkne

^^p^^f er f c ^f m c ^/ e #* tMr >3M honorhis ex rebus emd~ i^^o^/ Mt y <{U£ jprima ftecie y tyuelut uno dffe&u fcortore di [ gn<£ cenfebuntur. f mt dutem e<z potifsmum , opes,

generis cUritds,dele£tdtionis etia a\e<z y copid for~ tundtyitd ut non pl<me neccffarid defint,fed tdntunt f iftetat^udntum necefiitdti fatis eft y fortunarum, j dut alvjs ope ferdt.Uis rebus idm diRis y uidetur td~

f(*vr *h fs^ ttien nemini magis deberi honorem^uam <{ui domi~

tiiuM y dc$otentiam,dcui£ioriamfem)per defxderart iMtfc M: ui detur,nun<[ud m\ ; a\v\s fubv\Ci.<[u<z fanc omnid fco- ! Hofe yrimo digna effe cenjentur i&qui huiufmodi

dotibus ornati funt,alios magnitudine quaddm dni~ m antecellere uidentur y dc magni mmt afud homi* tits hdbetur y eb \>r<£fertim 7 fi ddddturfdcultds qu<e* dam dominandiydc robur y punieridify0 remunera* \ di.fytfceftefacultdSy&potentidcum robore cor-

fofiSytum animi etiam ui y at\; neruis cjuibufdam cort fiftit y exterioribus<^ alvjs <juibifdam comodis.Quo^ circa y qui tales( ut diximus)erunt,ciuitatibus iftius* \ tnodi maxime regtdis 4pti enwr, tantum ^fcoworij

confe<{uentur,c{uantumfuperiorumrerum, <{u<t fconori k piuribus tribuuntur,babuerint:ita ut qui non uidebitur tanto honore dignus^ut fit unus uniuerforum princeps,pofiirnihi!ominus pro merito dominpj particulam accipere,ut alicfua in re dominetur,in ali <{ua uero alia alv\ fit obnoxius. Propter <{uod de Almanfore hbuhamari flio memorice traditum e#, c« ■ concihabula,^ nuptias folitumfre<{uentare:&aicbatyCjuicun^fe principemfidelium profi tetur prcecipiat mihi,ut illifubipar, uilifiimumfy me habeam, <2 putem: fic enim honoratior inter illos ero . nemo enim poteft animam bonorare,mfi eam demittat,& fubv\ciat.

IAM ueroinhoc ciuitatis genere non poftremus cR locus ueilibus nitidis,ac fflendidis,<{uales byRin<ffunt,y purpurece,Regibus ufurpatce prcpterea: nefy etiam parum eft in aurea confidetem cathedr* confpici . Sunt enim hcec certe . <{uce primo intuim ypeciem <\s.adamuirtutis,aut fcientia prcefeferre uideantur: fuperioracfeilU omnia <{ualiacun<{iOrnameta,in <\uecun<{-fucrint congefta,huicmaxime dominium deferri debebit.idfaji prceterea uelutfacultatem,at<{; artem habuerit in diuidedis honoribus difpartiendiscii benefi ci\s <£<{ualitatis obferuandce, <{u<e 1 itf* i» hac Repub.iuftiti* exiflir ♦ $ane <{uidem hic

Part 4

mlitiofde ciuitdtis ftdtus , p&ter o^timos illo! T

duosdiximusjrzftdntifiimusuidehitur. ineo enittt Usshnti. iudtcium^oiidme^dt^contm^Utio ei«s, <J«oi

^f^Mr f rim a W Tentta # rmo ^ a fy^ tu fc cim * llCHl f *n*a^UirMis?r4eferdt y dut iStitms honehs , # p«I-

chnz. Necwow hoc ipfo i» fat^Ki «erj«»f nr C4S,M priwis<iaio»esfe<lMiiiiftnr,^K« glorUm i» pofter«w,tf c Mew efficidnt , Ht eor«w ne$ mors , »e$ «ita fne tanore ejfe poj?it.Ergo fcic eiw«« wIikw concurfus ambitiofus qiidem erir , botfor%_rfPp<rte»tior:<{Ki tdmen perwro i» popnlo r«<fi, ci i»Ke»/efKr,iaeo^ non eft i« prowptK incmere i» fircife ciuitdtem,eft tdmen dpud nos cpdew ilU fre-

<jHe»ti/?iw<<» r N V N C uero de uitiofd HU , <\um ^uojdm krt* ^ !»WflM«iWHS,ta cp pri»cipes cerr e fn»t eiKfwocit, «t de p<& -onecijpu fflis ftt c«r* , ©/«pw f m certinecefitdsrfus^ »# pofolet, »on «t «h«M <jh*<W jWf«»pr««w prfrjimoni* ( fe« illiberdlitdte) SdWBfttf jEt op«w certe,* ut etidmdimidrm duogenir*fmt,ut dlterum ndtun ippftt , «tite- , r«w confrt«tio«e,#«f«.N4t«r<t tjw&w opes dict ' / iT polUt, aue necefitdti hmtn* , «4 i»<%»«*

4we»w,t«w *<ies «<i h4tit4»d«w,4li^ e<tr<M<f<f,

quibus commodius m*i 9 dt\ ; bedtius ♦ \nhrument* etidm drtium,<{ude homini fubfidio funt. Materi<t f f ttiam y ex quibus confciuntur illa i Opes uero, qu& non naturd 7 fed exufu > & impofitione qudddm inueniuntur y nummi , aut qu<tcunc{ ; nice eorum ufwydntur.<[u<z,etfi necefiitatihumans propne no ofituldntur y ob id enim ubify in ufti non funt,ciuhdtibustameneoconferunt,ut commodius conuentus fidntjrircaq; res agendas y atc{ ; communicanda$ mo^ duSydtq-mediufdciliusddhibeatur: proptere^ numi iffi f uelut fignd ({udtdam rerum omnium precium y &ualoremrepr<ffentdnt y utcum<{ui$ alifyam rent dffe£tdt/iu$<{; ualorem cognouerit^uod quibus nunt mis ematjCognofcere fit in promptu. ha^ uelut cont & ^ munis omnium menfurd rerum numifma efl, qua \\\<t inter fe commutenturjdtcfedUenentur: eafy rationc f uelut anima oyum oium exi&imetur in $rimi$ y cu wi- &ui humano ad cuiufuis generis comercid utilis riu* tnus fit.efi enim cjuafi rerum oiumfacultate potewt^iiw* cfyrehendens&facillime cu <{uibufui$ rebus ipemttrf™*' tabilis . lllorum igitur hominum prwceps e#, ept** re\i([uis eft ditior y &fntentior:cui y fi accedat,ut rrftione gubernandi calledt y qua fcilicet re£iei\Us y <{ui^ hus iomimturfdcultdtes mpidt 7 ferm\ h pofeSt9

dubiumnon eft,<{uinuliin ciuititt iominus tffc htAt.

< itoJU-l N T E R c&ttTA uero necefftrU , <{uibus diuitidt Ly&p ac<{uiruntur, funt miximt Agric>AturA,<&locA p*/" cuA,At<fa uenAtio: d:inde mercAturA,<& flipendu, & reliquA id gews.<& is,in\, (tAtus ^udtPtuirius dicitur.CAupt Autem,ob <{um hoc genus miximl etiAiti ^i^^Aucorum domimtiA^elletur,e^udd,cumiffi op« »uty A Q X ilentUm <{u<itrAnt,Atc^ diuitiAS,neteffe e# eos pAucos cffe,mnorem uero ciuium ^ATtem pawperwre prew/, ut yofrerius Amplius cxplicAbitur . f y? O P V L A R I S uero ciuitAtis ftAtus ille cs% in <{uo omnes,cum fmt liber^unicu'^ pe»ej fefit ™' uitdt y <& inititutifui Arbitrium , ac rej eius perje- • <{ucnddt , a d <{uAm Animus , uoluntAs\; inclintbit. , proprere<i$ in \)Ac Republi . cowprekencfefKr uelut , fummA qumdnm omnium infotutorum, propojirorumfy, <{ua in fuperioribus illis cxifhtnt : «rpore, cum in bic f\nt , <{ui Ambitione ducAntur : aU) , <{ui re yecuniAM,At<{i<{Udt?tu:A\v\,<{u\ tynnnidem fibi,et frincip&tum poyofuerint . nec eft <{uo minus intet iftosfit,<{uif>ropriA uirtute Ad <{uoddAm oytimum uitdt genus cxcitetur , eo$ <kle#ernr . Exor/ewtur itA% bAc in ciuitAtt omnium Artium , omnium

offiaorum,kabituumc); gcncra . Itfane ineptanon crit,ut ex ea oriri pofiit opima illa , £T p erfe BifiimaReftub.nefynonquceuisexreliciuis ak,s admimftrationisforma.ac uidetvr nullum hic effe dominium,nif\ in illos,c\ui fua ftonte infcrukndt.feu ohcdiendi conditione fufcefcrunt , aut propfer primas Ieges.Ne^ enim uenfimile cit hac in ciuitatc licere omnia,cum certe in tanta licentia cohiheri non poffxnt ccedessafinte'c[i mutuce : cum frcefertim eorum fcelerum nolwpws qucedam no paucis mortalium innata fit.lrgo duhium non es*\,c[uin hic quofy priwtf qi&dam inftituta ciues ohferuent:<{ucefunt,ut <{uem quis in frincifto, ftatim j cdicet \ eft condita ciuitas y locum fihi delegcrit ad habitandum 9 cum cum rc licjitis commoditatihusjiecfc non frcedia^agros^ct aliaad ui&um,& alimenta attinentia^uce occuparit,iure retincatSecunda ditofyinftituta funt,du<e in (ommercvjs cm$tionum,ty uenditionum contra&ibusferuetur.Foffunt etiam tertia accederc,ad mores com$onendos,<& regendos~,fimiliac^eius generis informanda.Neminem autem ignorare arbitror 7 ]»ppu* t hoc in pofulariftatu ante oia rem cuiuscfc proprww,/J^.aM. dtcyfamiliarem curare,adeb ut id unumfit huius ge-^*Ut* neris ciuitatis propojirnro, fcilicet Lomefticd P m ^^^\ (urare } ci0d «ero proprcr domefticd . ideo cft^^*

Kjij '

Htre &conomkd:contrd dutem rts fe halct in optrnta illd Repwfun pop«Jari itdc^ Repnt . hherum cft unicui^uatenus fofk rem fuamjty diuitias pr<£cipue<lU(£rzre>dugerc y dtfytrd£larc • Eiujmodi igi- A^. i ■ tur certe funt tioftrce tempeftatis ciuitates , f :i\icct ^M^h popttwresr^Mifcws is mdxime y dcfdcillime domiMtur^ bnGrtf^- quifud ofcra unicui^ id,quod cocujpifcit>& quo de~ fy^yfclt&atur afferre jpofityfimul^ tucri.Vulgus autem r fr hdnc Rempwfc. intcrcatcras a\v\ dominari putant, «rpore in <{ud unufyuisq; prima fyecic pater Jitertatcm fihi deberi. Ne$ remere credi porefi hdnc effc frimam dc prtc fuam omnium ciuitdtum^uce urgc te nccefitdtc ort<zfuntSi<[uidmmortaUs^o&\(]$ fxhi neccffarium efl na£tifunt,tuc demum dc «olwptate>& delitts cogitant:ut non male i nccefitatc fhwLtfi ^pftftatushuiufmodi fopularis frofc&us uidcdtur. «'trffibw* 4$ concurfus <[uidcmta\is hominum per accidens, & cafu quidem fa&us uidebhur . Im^cnum iffum quo<{; ([uafxfortuitum cft.cum nullo unofnc propojiro ipji congregdti fint.Eoc rempore fimditcr a$u& flurcs Rcgum Mahomcttdnorum funt eiufmodi foo- : minum congrcgdtioncs^u<z oeconotma, porwsg ci- «iwris fycciem refcrdnt:tamctfiex omnibus legibus cdm rctincnt^Ude frimd illd inftitutd fufcrius di&A ferudtNe<fc dubium cftflum opes hms Rcipwfc» pts

auidem printf r<e Jwr,<rc dmchicdi : propte r qHod «e- ^ cejfe cft ali^Mndo^t ex fro^n]sfaculmihus &do ' mehicis iam accumulatis alicpid exfendere y uelut ai mditesmercede conducendos:ob <^.od^tributa y et indt&iones imyonentur. Tdndem m duo homiriu ge tiera ciuitas dihinguitur^altefu ut olebs tominetur^ tlterumvrimates, Quales olim ciuitates in?er[u ertfnt^odie^ durant ayud nos non difimdes illtsjn auibus p/efcs iffa imbeciliior fotentioribus pro pr<eda p/t,dHo«scji mterdnw ea wio!cnti4,imnr/<i<fc t}r<c tiidem inducat , cptemadmodum hac tem$e$ate0 hac noftrd Repnb.oriri «icietHr.Cre/cit dutem atud wlguSyUt plnniwHm <tmor nummi, prafcrtim <{uum ill<e primeelegesfwtafud eos,£T itfa popwkres, ut fcilicct <pis%§cnte fe vroRevub .bello exfonat, 4$ pugnet:c\uo p<t<5to ncfy cogentur ipjt fuas facul- Utcs ad bellum gerendv.m infumere , <jH<e lex haud fahie tam diu cJHr«tit,<JH<?w diu i^uibus eft iwpof\ta y neceflitate i!!<t,<jH<ecos in ciuitatcmcoegit,eti& copel/cwtHr «iflu fi bi ui } at^raoto accjuircre .Quod fiforte ferociumjiclcorruftam&uitiofameducd' tioriem KoJnpMtes obrcfferint,fient continuo imbel ltsj& effaminaiv.ac priwcipes quidem eoru ad bc\U •gtrcnda tributa illis iwponere cogentur :<fbus iwpo

titndiSj fi no i!Ii <e<j«iwtc utdmur^os^ w futycm

K m

*uiednt y hdui iubie ii popwfo grMe, # intolerahi-

leuiiebitur y \tdutconf\\iuminedt ipfe exigeniorH frincipum y ty cotra illi diuerfus populww ui y at<\; wiuria nitenio tyranniiem quaidm inftitudnt : propteredfy uiieri pofiit h&c ciuitds tyr&nnica Reipub. ntdxime diuerfa . Pecunide uero ciuiles y <\u<z primo in gente huiufmoii exiRunt y non Reiyubl . gratid, fei fdmilidris y ac priudta yotius funtitranfferuntur erixm in iomos primdtutn . proptere* hdc temyeftdte aimimftratio fdceriotum eft were tyrdnnicd. EaSienus igitur ie popw/dri Ptd tu y dtcfc his y <[u<£ illum confecjuuntur , iiEtum fit.

TYRANNIS autemReftubli.rc uerd e&, cuius omnes ciues edniem cuum y iiemq ; fro$ofitum y c[uoi Witfe tyrdnnus y hdbent:cjuod quiiem riihihliud eft , qudmut fuum /pjiws tyrdn~ tii finem fibi deftindtum dffecjudtur . tale dutem W rft cufiditas per uim } dc tjrdnnidem folum dommari y aut glor'u£ y aut o$uleti<x y aut uoluptatis, aut omniu iftorum funulManifeftum autem eft huiufcemodi ci ues riihil aliud curare y nulhim\; alium confe&ari fi nem^uam ut tyrdnno obedidnt y tyim$erdtd eiusfa cidnt^nihil admodum feruis difiimiles y immouero ferui fotiusicjuoru conuentus omnibus in rebus md~

y\mdm optint* ciuitdtihahet difiimiUtuiinemMlic cnim in ferfeftd fcilicet ciuitdte , hoc uel puhlicum fay/CA eft f>rof)ofitum,ut ex omnihus ciuitatihustatum fihi quisfyfalicitatisuendicety^ natuu di-

gnitatiSydtcfc uirtutis pof eft a cdpere, cuius cp.afi exe fla omnes artes^omniac^ frohe,&hene inftituta regna imitamxft enim his c{uo<{,con?citutumjuh\ic<z /n^U> #A utilitati confulere in artihus y exemfli graiia in Vie^n^kT ^h(C dicina.hn non eftmedicopropofitmyrincipiu cu~*^k*& rare <zgritudines y non feiffum tantummodotln artt guhernandi , an no fracifua guhernatori ipji curd th^de utEtorumfalute nofua tantum ipfiusiCcntrk uerbintyrannoeft.yro fe enim tantum elahorans nullam ciuihus aut honorum>aut honi cuius^ pdrficulam im\>endit:<{uin potius ea imperare no defiftit, cpdt non illiSjfed <{ua fihi maxime ufuifintj:is non aliautens ratione <{uam feruis. Nefycerte amhigi poteft hunc Reipnt/i • fiatum omnigencre inicjuitatis y &iniumaffluere.nec{^enim y ut in hac ciuitdte fit y uniufcuiu$$artes y at<{;ftudiafrofrium magis , <{uam yuhlicum com^endium fe<{ui dehent, immb iditfum maximc : id'% ex fefe fatis clarum

IN hac certctyrannidefingularum domoru cura^ «c ciwm Idhores^ificum etidm 7 tfaXiorum unius

tdntum domusjyrdnnic* f :ilicet fozlicitdti > & pcrfeStionilaborat, fupa g cjubd hahet ctidunuscjuiscfc froprium fibiad optimam f u conditionem projpo/itum Similiter in illa perfeEtd omnium ciuium,atcfc f generum propofitum eftjtf yroyriu cuiusfa® 'ccrte nk&tpn *d uniuscjutfi domini) bettitudincm commune.Qui irTwJxifin re tyrannicce Reipub. perfe&a cjuodammodb eft jfiWVh^ fmilis.enimuerbtametfiinutrafyomniaciuium gcherd ad unum cjuiddam cotendantydtcj; connitatur; tttrobicfc tdmen differentid eft.nam in optima illa,fin guld, 43 ciuium, <sf drtifi cum gencra preeftitutu fibi, «cfro$rium y congruum\ifinem(i\lc dutem cft fud cuiuicj; beatitudo)pcrfecjuuntur.?r*tcred tdmenycU acci ddtjUt illud iftorum propofitum Regis fummum honum refyiciat,uidebitur effe ciuium illc finis proprer regisfcehcitdte cjucefitus, f r$ uicifim;& Rcx, CS7* fopulus iuudbunt ad communcm cjudndam beatitudinem confe<juendam:in cjuo,& populusRcgi ad H' u*f£F mtn & m faxntiam illi fine dubio famdiare uti- »rP»t^elisei%acRexuicifsim^ofulodd pcrfectionem pofj^fffuli ipfius gplurimumferuiet-.nifigubcrndrc , *c re- * lirnngcre id malis in rege,inferuire.Atucrb in tyrdnnidc res longe alia eh.nihil enim tyunnus populi caufdyfedfuaipfiusomnidfa&itat.Nefyab h*c fmili-

■tudine dmerjfum cd 7 cjut inter tyrdnniam hanc ci-

uitdtcm,® facerdotum gulerndtionem intercedit: r A

tucam tnnfmvtatio.id quod nmc noftris in ciuitdiihus cfl fre^uetatm.atc^ ddebfdccrdotq profe/?io tyrannicisflagiiv\s deformatur. AD HAEC tyrdnnus nonnullos hahe&t confcios i <& adiutores oportct, ut pofle* horum ope inuitis ciuibus dominetur.i] tamen, quos uelut tyrantiifocios diximuSydccidit nonnunq , ut dominatione tyrannica non utantur , ne% fruantur , interlumc^ contra y utro<^ tamenmodorum in uniuerfum ciuitas tyunica a^ellatur . Kam etfi contingdt illos tyrannidem arrqtre^ius^ digmtate cxer. cere,ednonuno modo,ne<{ia<luahter utenwr,fed erit&difiimilitudoyi&inaciualitds pro modo.dt^ rdtioe uniuf :uius% eorum domin^ue I p tgjfc, Ql°4 certe gems multorum tynnnidis cum dlias fdcdlitnum inuentu fxtytumfre^uentifimu e in ip/is tyr2 ffaj ^ wdisinitv\s:&hoc $d&o certe exercentilli injw^ A ' fooukres tyrdnnidem . <p»g ficri etiam potefl, > ut ciues ipji nonmn\ cum tyranno con/j?irent , i/hs\ ; duxilientur dd tyrannidem, non in fejed in alios , exteros'^ popwlos conftituendam . Qud in re diftinSti etiam inter fe giradihus erunt , & di-

wrfis infignimw dignmtihs , «r <{uispngtnio

fru&entid y dut <{udcun<fcaYid rt d& falutcm puMf~ cam^tyrdnnidistutelampolkbit. Tyrannus autem ipfe erit dc princeps ihorum omnium, <{ui intcr omnes fuperioribus illis dotibus <t$ inhrumentis fr&ftabit . hcEtenus dutem de tyrannidc y & cius jpartibus,

< C I V T T A T E S uer\<[Ude uoluptatibus &cupi- Htatibus de&itdt funt y in <{uibus potifiimum ciucs dd fenfuumobkdiamenta&ilkcehas^^ cibijum fotus y tum ueneris \>erfe<{uuntur,non aliter quamciuitatcs ui,at<fcnecefiitate effett* ciuibus conftant,res fibi tantum necefarias jproyoncntibus: qu<z his maxime rebus c\u<£runtur , aut dgriculturd, aut uenatione y aut rayto.ty agricultura quidem tnag/s e# homini naturalis, ad acquirenda nccefjarid. Verum iam fatis dittum effe uideaturad fingulara wwaui *ft* rm ciuitatumnotitiam, iuxta primum y & praci kCarrf^ um $ro$ofitum huius fcientide y <{uarum omnium ^tfUjUt fnf uarietas diuerfitati morum animi rfyondet.Numcrusetiam y atfycaufaabhisipfi$moribus <{uos dfixims ducitur. nan<{; yars ipfd irafcendi honorem K $ <[uidem y dt<{; amplitudinem ambit : <|w<£ ipfa y fi ni-

• #n * tnid e$t y in tyrannicam uiolentiam conuertim*

* lam uero uoluf>tdtum y & o$um hbido eius funt pa rtiSyCjuam concupfccntlam dicimus.Hx il[a anima ui

imbitiofa ciuitas y ic tyrannis educitur t tx hac «o- , ^ |«pMriM$,f^wJe^Mrf^rws/#4tKs:pop«/<iris<««-» tem uideturytafi ex dtuerfiSyConfufis'^ moribus atcfc 4feaio«iOMSfxpriwi,fc/'s/n/icer,^«i fmgulis <{ui~ks$ « «atMr« hnprcftifmt , C de/jt/erio <Jko^w rei c«i«|ii&et,tft<fc coiirionis. Qmq^ fi anim* partes /M rffe WMicewfeptfMreMtMr.jfo/HeretMr^Ktno

ft?hrfupori t dignioriindi^nm

caufa efftt,c{uemadmodum a nonnullis exiftimatum ^ 1 * e#:r«nc </icen4w/brer, ownes hominum cocurfus libera,& popKMri ciuitatc cotineri debereAtuero, ^ fi reUuas oes animce vartes iracundite more gerere UM hf*< ^({uumeffet^mmummortahum^aut mbitiojct cl ^Lj^ t ^2 mtates t aut t-jrannkdt. Si concup.fccntu ^mctfs.tf hH ^ r ^ fetjtffet cJmo^ opriwKW,komm;iw congregationes^^^^^ uut audt&u^aut Ho/«pMte obtineri. At enim , cum ittTu$»Js£ naturali pbiro/opf:i«,rHW «t hac ciuili t rtm ofttndi^" ~.fnAl~ tt musaliterommnofehabere : «rionew^ em effe f t*fl~*r* quae iure reliauis anim* partibus Jow:netnr:eo^ ef- tUA f^ ' ficitur t ut res i\a phlica , cni e« ciew ratio domtM* tur t of>tima fit .

P O S T o V A l M «Htew jtng«Mr»m iiiarum ci uitatumfinesexpfuimus t nunc aWnienojiw ejje «rrkror *</ e«, <{uct?lato de mutua earum imer jc tranfmntationt^necnon com^aratione edifetit.At

fwriutyiim htnds interfe confert y deinde pfore?, quousfytdndemomncsinuicem com^aret .fmditcr quocfein hdrum ciuitdtum prmcipihusfd&itduit y fd licet inter duos priwcipr s ilkrum dudrum y poftremb interiffos omnes convpdret.Cu id f\t in Refcnsp. ms nifeftius y c{udm in iyfis morihus y ueluti iuftitid ip/i: qu& in ciuitdte ftne mdnifeftior th 7 <\ukm in und ' artimd y fimiliterfaty miufthid. DICENDVM igitur rft ciuitdtem iltdm optr- , ntdm,fifidndo contingdt conftitui y tdmetfi difficile, (k urr n ifci 0 j- ec i us corrumpiydtfy defmere oforttrt « <jnicetenim gi^nittir,«r in fhyficis prohdtum eft, ttc^etidmrdtionihus commonftrarum y id corriijpticrniohnoxium effe neceffe eR. Nec dubiueffe poteft, quin eius Re/pw . intentus y ex ip/b generc iffi Jomindnte proficif :dtur:<\udndo f :ilicet ipfum corrum~ fi y dc degenerdre mixto inter fe 7 confufo<y duro y & trgento contigerit.QMndo<{uidem y fi Reipwt. foriusprincipesnon diligentem operdm ddhihucrint, utfwiiles uiri>& foemin* commifcedntur y ndfcetur tx ed negligentid proles udrid <[uidem y dc difiimilis inter fe,&fuorum etidmpdrentum. <pde iffd y f\ non tx genere cuftodum tolldturjrdnsferdturcyin dliud genus y ex ed fine duhio mdlifemper exorientur, <[ui d toto fui mhituti genere^dc ^cej^tioe^ud imhuti

fuerint y difcehnt.Viuficdm defticlcnt y gymna&ict una utantur y cjua pars ; l\a irafcendi proprrd maxtmc roboretur 9 & coaugefcat 7 cupiditas etiam yromoued tur.Hoc certe hominum geyus* jicjuado inter imyerantes oriatur^at^generi eorum opr/wo inferatur> attrahctunufcjuis^ iftorum alium fimile jjti, acue~ lut comparcmfloribusfyfiiiSytanq contagine incjui-* nabitieritfy totum ipfum gcms cencum,at<\; fcrreu^ omni cura proftnfumad rem augendam , diuuiascj; congercndas.Nlterum uerb <td uirtutes.cjuas /tipri commemorauimus 7 maxime aftirabitj ac conabitur* eafymorum inter fe diPcraEtio^cum alicjuatifter dti raucritjn medium alicjuid delabetur y ac dcfluet ♦ I<f dutem crit^uod inter optimam adminifmtionem, &cjudtftuariummteruenit. Siccj-opes comparabut, fegioncsfubigcnty&territoriafuh adv\cieti h&c<{< i$fiinufm$ro$mm re$oriut+ Ex his fr<eterea,ftce ipji cuhodcs accjuifierint , illis id impartientyCjuantitmfatis e# a d ui&um , & neceffaria c<ztera ^xllis ipji> hacin yarte haud fecui atk feruis abutentes,cjuos in amicos clim^liberoi habucrant:dominkrtii[; rerum Ui cjuadam , # bel* lica fotcntia , <& ipfa etiam gloride.dtc^ dignitd-> tis cupiditate arrifiunt.cjuo p*#o fane media uide^ bitur cffeftd ciuitas inter <{u*{baria,lubi]>aucornft

Jominmo,& optimm , perfeaifimdmci; HUm. nam aua rationc gchus illud ciuium t auod cum dlti bellorum&periculorum efl particeps,nibil ex omni $t*ftti,nihil ex omni arte emolumenti requirat , cimtatis optinue quoddam ftccimen etf . At enim auatenus principes ipfi non ex oftimh,6ua\es antea defcnpfimusfunt,wrm iam non obfcure ad iracUix domimum,® tyrannicam poteftatem declinanv.eb cert e hac de caufa non proba pUne\ nec bene ih>% tuta cmitas^uo magis mixta fiodSmodo cx bona, mala^Kt^hxc efldia potentia, inauam primum (ut Plato cenfet)tan$ in proximam ea optima de- »^J emat J® ^ rm ^fquidem bonons,ac domi- *t»3i ^ cu P ldlta * m *xwinteromnes aff&us proborii ^ ahoaui <& egregmum animos occupat: ob id\ non nullorum eruditorum uirorum fententia cft, Glorice amorem id effe^uod maxime in dominio amicorum expetitur,^. primum eligi pofl fapientiam . E/l emm honor uelut <{u&dam umbrajffi fapientict cohwn£ta,ac comes^ropemodum^proximaiob due ho norem probtet ad illud dominandi genus couertantur.lt :proptereafane raro, qmcun^funt uirtuubi s }r*dui t ji diu in mrtutibus iffisfiabdesfint.poffun umbn xcarere,fam*\. fxbi conaliandce cupiditate. ' Qupdfxhonom cupxditas uscfr ad tyrannidis coc«-

fifcentia abundaucritjunc no minus hdtc ciuitdsjn ^ <{Ud optww genus exiftit, diftabit a uera dominadi facuhate^uamdepYauatUy&uitiofum illudgenus, ?\ • <{uod tyranni dominiu acceptat,uel cjuod in eo » iat«r, cjtti ita fe habeat. Simile quofy eft uno in homine negotiu ,fcdicet degenerattois alicuius^ui optimx Re/pHp. fimilis eft. ld'% e# <{uod Plato fentit de opf tW Reip«l> ,per>»Ht<itiowe,«eotoH etiam optimi uiri y ide$Philofophi:<{uiipfe nonnun\ex PhdofophofipfiySn ambitiofusfit^ambitiofe ciuitatifmdis } <{ui aui-*f**fi/ll2. demfolicitatem ipfam in honore confiftcrc contendity&afferit.

AG ( taliscerte(inqujt)({uifummuminhonore 6onum coflituit , a uide gymnafticam fcqnitur, <&pr<zdasnondifiimdesrapina amat t neghgit muficam, dominium atfy tyrannidem concupifcit.nce^ tamen ed/e dominari debere arbitratur y <{uod } uel di&o } ucl nutui audientesfarereuelityuerm propter fuam in rebus bellicis excellentiam» SVBIVNGITVR pnetere*, eum ipfum^dm iuuenis erit, pecunias contempturum:<{uarum amor proceffu temporis.at^ per/e&e atatis fubinde fe inferet.nam } ut cum perfe&e ,ac integrae naturoe no fit,exitu ip/b tandem rei nihil erit auara difiimdis, cum ab optimo cuftode iam abcrit tantum certe t ut

k mufxcdrum ferfudfionum obfe<{uio fit diuerfu$,dt<{i remotus:<{uibus fx dnimd iam inde afuo exortu adh&ferit^er totdm uitdmfme dubio uirtutem pcrfe- ^etur^tdlisigitureh honoris, & gloriz *J/er- *Y*ft*][f(l tor. A r<£ <{uo pafto ex o\>timo y & perfefto uiro tdtis i-j ^J^f^fxci po/?it,cj«ceri pote^ Tuncmxxime certe, cum tenerd <{uis atdte optimi dlio<{ui ipdtrisfilius y in m*U inhitutd ciuitdte educdtus f\t:in<{ud fdter ({uidem ipfenullis munerihus y mllisofficp\s pr^e/Je uelit. Qucmadmodm folent uiri boni^at^ integri fc gerere in mtti inftitutis ciuitdtibus <& pni uis.Film ipfc,<{Mnqit*dffeftopdtre,mMcm dudidtde uiro fuo con<[uerentem y tdn\ igndUo , tylanguido, nuU lius\; intcr msgndtcs numtri^ yroytereasfc ipfam ctidmfine dignitdte y fme ulld honoris fyecie dbie- £tdmuiuere:ad hdtc molefte ferentcm , fyinrc *ccumuldndd nimis fit rcmiffus,nim\s% negligens. fic igiturfHinmmdterddmonet, tanqndtusfvdb ho~ mine parum hummi ingeni) p*rt icrpe, fdrum^ acri ad rem i gloridm<[^dmm (iwmo:nonnulld\ ; alid fuggerit , <{i ict foltnt mnlieres contemnendis uiris fuisufurpdreAdde^ ,/oo]'$> dt<{> /mprimis coniunEtlfiimi <jm$ ex domefticis,dt<{; familid* ribus cddem illl dffirmdnt:dc fi <{uem uiderint m {*trcm itfws inirium c\uUo% % dut ^etuUntcm } m r<-

tinent e m iniufte pecunias y ddulefceritifiHo fdtcmat ium uindiSiam omni ratione commendant 7 ut procacts dli> 13 iniufti dent pcenas : cjua iniurice , cuius diithoresfuerunt y comparat<£ duflce efjc uideantur: 13 hortantur etiam , ne ulla in re ftt non ualidior, from$tior<{; ptftre. Qubd prceterea , fi accedat , ut uideat in ea ciuitate eos y <[ui utuntur f>roprio y ty priuato offiCio y humdeshaberi y 13 uelut infani effent f omnino inhonoratos effe:contra y cjui y wc<j- iure dominentur, nec^ fuum exequantur officium , laudari ab oibus y 13 prwc/pes inter c&terosflrimty uocitd~ riConfequcns ergo certe erit y ut 13 adolefces filius feruet probam i\lam y <{um ex educatione y admoni* tionccj- paterna cofecjuutus e# naturam, rationalem uirtutem f :ilicet: defuper hanc iraf cendi y 13 concu~ pifcendi uis accref :at>uelut in <[ua aliena inftitutiot femjper fromotus fit . At<£ ita a diuerfis in duo iflafuperiora diuerfa etiam di&ra£tus y in medium <p\ddamdeducetur y fci\icet y <[uod inter eximiam uoluptatum cupiditatem y 13maximum uirtutis dmo~ rem y mtercedat:<[uo modofeoino ad hac pdrte mcdia y uidelicet ad ambitionis y 13honoris amore trasft rct y at% impellet. Ift.n. quofy in axa p*rs h<zc y ut fa~ f itts diximuSymaxim froyima ci^ua ad uirtute ducitiex (juo nccefje eft 9 ut iheflglorififit auidiox^ct

mdgm dggrcdidtur^dt^ cfficidt.Ylic igitur modus cfty&uclut norma dcfigndndi adolcfccntis y <[ui finc rcru glorid.&honoribus dcmctitur.ac cxpojitd mtio y <[ud fc ab optima naturd 7 "&perfcttifiimd difwngit. cjiidc omnid ctiam funt in ciuitdtc ambitiofd fvni lid, ftmditcrcfc ipfd ab optimd ciuitdtc dcgcncrdt. Qut omnia y ut k ?Utonc dc dmbitiofd , # optimt Rcpub. dccfc optimoj&dmbitiofo uiro diEtd funr y ui dcrc eft in dnti<[ud ilU Pirabum Re/pK. ddminiPtrd tionc y <[u<t haud dubie optimdm Platonis KcmpubL imitariputdbdt:tufc<[uutd cftmox y il j iu$ ipfius M«hdui<t tcmporibus y in dmbitiofxm commutdtio , qu<t ddhuc per infuUs noftrds durdrc uidttur. P O S T hdcc dutcm Pldto dc tranfmutationc huius ciuitdtis inquirit y in <[udna!m ipfdciuitds fomainjn quod hominumgcnus uir dmbitiofus trdnfcdt. Tum dcmum in hdnc ucnitfcntcntiam y ut fapifiimz *mbitiofx Rcftub.in domindtioncm pducorum conucrtdturin <[ud ipfd(utiam diximus ) diuitcs funt dli, jpcncs <[uos rcrum e# adminiftra tio y riihil'<[; pdupcrcs f K J*LJ n eo ^ omini ° communicdnt. In hunc modum fit y Cu i mSS^^ tyf u tm ? 0Yls diUturno in ambitiofd ciui- ^^tdtcprincipesfimdcsuixcrint y &<[udfi fcnfunt ali~ ftcm inducrint cius utilitdtis><[u<2 dpecuni/js,at<[;di~ uit ijs pcrcipitur^ dcmum pulcbro } &honcfto ut&t

fr£tofuer\ntjta\; recefferint a uirtute longiusmo intcrie&o gradu priore amhitionis^d extremumc^ illi neyhario bonore pe cuniasydiuitiasc^; celebrabut. Tortaffe\;,<{uoddicit?\ato uerum iduidebitur,ft diligentius ciuitatesambitiofasycrfcrutabimur, # ueht tranfmutationis earum normam: genus tamen hoc,auod paucorum dominationis eft>ide certe abicttifiimwn efl,# uilifiimum>ne<y diu confiftere potefl,!eni <{uacu<{; caufa,fwe intcrna,fiue externa fit t corruf>tubdc.lrrorc\;in eo iffo frimus es%nt non ei fotifimm dominium deferatur,<{uijl$utio$i\me\ct conjiftere in eo diutifiime po/?it,«eru enim foldt bic ftcttanturdiuitiawonaliterccrte^neq; minus abf \irde\qyam fi<{uis ditiores deligendos nauibus g«» bernatores ueht } nc<{; a dmittendum nautam fcritifii tnum,<{uiuerenautafit:ficctiamin hoc frincifatu taufere non ferunt } ob cgeftatem.W <{ueadmodunt qui buiufcemodi nautam elcgerit^crniciem^ac exiriwro nauiyue &oribus<\; ommbus quaiet : ita , de iffa,ac RepM. res fe habet.hd h*c,ciuitas huiufmo- t*b t»m S non una pl<me, fed uelut bifartita intcnucs i & m^Ti cpukntos uidebitur.nan<{; diuites illiycum congrc* ty-^A gandis o^ibuSytum auare ctiamjQ fordide contine- u+rf dis pttwperes af ? auertunt><& remanent ipj» diuitcs. E adbuc ciuitas btsc $ef!ime affefta , <{uod adgt-

L iij

teium bellu nullo moio Uonea efr y cm olno princi w^r ^ 1 ** WttS de duobus neceff e fit-.aut tnim multis uti tU^^&^^f^ fairton pot : eos enim armms non farUjimmo g plurimum fomidabut <{ua ratione ctia hac ciuitas paucoru dominv\ appellaturAdde etia, $ nc% plures milites mercedc y utpote auari y &tenav ccs coducent y fed uel ut ipfmetfint mdkes,uel tpforum qpauci.quod fi accidat y neceffc erit ,utfugiat in frdtjs.Quod certe ataduerterc m multis populis U cct y <{uiauiete y & pacate uixcrint , fi<{uado ipfis cum fauperiore gentc bellu cooriatur.l^ in cade Rcp.

trrornSminimus y quamfupcriusuituperauit y ut idc uaria officia y uarias\; artcs homo cxerceat: ut idem y <3tcrraco\at y ac pecunias y opcs\ ; accumulct . Qua etiain ciuitate Principes nafci tales maloru , omnm eft grauipimu.mnc\ cnim illi regimcn ipfum ciuita tis pcruertcrc def&cnt,at<{ ; ad id potfmum copararc y <{uod y Wuoluptati fibi fit y &<{udeM.hcex lcgibus<{uidehuicciuitati tmpofitis ilia cft y ut nuU ftrfimifi 15 impcriofintfubditifaccrdotcs: praterea oibus f^hJ^ llcut m h *rogarc y oibus<\ s data ab alijs 4^ pofiidcre legitimum k y fmi\es<\ ; eius gcneris leges. <{u& caufa cb y ut multi in h<t c ciuitatc mendici con uerfentur y ^paupcrcs y diuitUs certe<{uafi infefos

fiimulis perpctMo moUfti&i diuitcs mmcro auidem

multo fduciorc s funt.Qua m rc calemfunt huius ci uitatis incomoda y <\u<z in examine af>u permixti fuci inferunt y comedcntes <\uide mel y at ncfy cclligentes quic^nefy a dferentcs:jic^ ab i)sdefucis no alio mor bo totu examen afum afficitur^ h&c ciuitas a proiigis^maUficis.ne^ enim dubiu efl,<jwiw in illa ci ^l^ ^i uitatc y ubi mendici cop luresfwt,ibi>& fures fafj* Utms0 oxs gencris f zeleru authorcs:frof>terca tam iyfam infinitis fropemalorumgenevbus affligi.At^tac mi^MiMSjmiw/litMjerror^wtf ou $aucorudominationeconfequuntur> in ambitiofa ciui~ tatc mms| cfyarent.quocirca ca ip/Vr ciuitdti optiW fropior eft y h<z c uero ab eade remotior^ro magnitn dine y dt<{;uarietate crroruy^ui in iffa confyiciuntur ♦ Hisita^ expoJitis,<jw<e de ciuitatis ambitiofx in hac fo ftrema tranf\tu y de% y <& genere y ty numcro erroru y <{ui in hoc $aucoru$rinci$atuaccidut y k fcquitur>ut dc uiro cius ipjins yaucorum dominatioii pmili diftutetur.tum in <[ua fotifsimum ciuitatc jit, tum,aut <{uo modo y aut in <{uam tranfmutetur. AMBiTlOSVS ita%fater y fifiliu imitatore fuihd* hcat y acfortt tifilio cotigtrit y ut pdwper cfficiatur a caluniatoribusfcilicet delatus y at<{; dccufatus y ex bel lica a\i([vd expe Jitioe,«eI magiftratu <juopi2 £ ipsu *'&4>fK<k ntctfiitate codftus ad hcru fe>& <[uM

coferd t>pdu$crtdte multb minus fdtl^morte confti- *h«iLtftoj;ucn$ } ddcbut dcyofita omni dmbitioc y de congere- *4 frcm^^da tantim fecunia cogitet>ut fierifolct: in huc t5- ^ffti»^ cupdus cfficitur,'

tumc{; omnino fmdis eft qu&ftuofz ciuitati, <{uem~ ddmodum^uem fupra dcfcripfimus ambitiofum , jitnilem cffc ambitiofe ciuitati diximus\cft<{; y <& auarior^^drcior y nc({;illisuoluftdtihus ciudibus nifi mceffdfqSyindulgcnsiqua ccrte^ uir tutenonfrofcifcitur^uic^uid ex cupiditdtc diminuitjn dliam cufiditdtem tranfmittetur^uam tnaxime jpcrf :<{uitur.ut cft dmor $ecuni<t , auari~ tit-Zrgo uiri towo/, [i a <jw* alienaru rcrti ac~ quifitioe prohibc hutur, no amflius fed uoluptatibus tninime neccf$afv\s cotinebunt.Ea demu in hdc farte rerufumma cR 9 ut dudritid( ficut d\£tum cft ) fit cor ru$tioni,dt<fc intcrituifcrfdcile cxpofitd . Ac,w hrc uiusdicatur y dmbitiofusillemdnife{{ein uirum koluft dtibus deditum trdnfit , fiue «olwp tdtem intclligds fccunidrum oble£ldmentum } fcu dlias cuiufmodi gcneris vdccebras.Quod idcm de ciuitdte ambi* tiofa intelligendu } ut eandem ratione hdbedt ad moluftatem^udm ambitiofus homo dd uoluparmfunt nim eiufdem generis ciuitas <{u<zftuaria , # uo\u$~ ^mS- Wo/i.Ncc d\id fane mio cft,^* hd&ems( ut uidi*

WHs)ror Ubefdftduit Rcgc 5,wr Jir pro exeplo mwk£ ( eorum pnnapdtusMuos coniurdtos uocdt.WdntkJf »j pr/wuw legitimdm cmtdtem imitdti , f di« coruml^ f tnnceps uxxiv.mox regmntc cius filio dmbitiofe fe^z^..^ dediderunt,itd tdmen,ut pecunice emm ddmijccrc^A^A^fk tur cupiditds-.tum dcmum rcs totd cetdte nepotis m uoluptdmm ciuitdtem db ipjtd ut cl nullo uoluptdtumgenere dbhineretuncoc^pdSio ciuitds ipfd fun . ditus tempore fuo delcretur y cum co temporc infeftf illi dommdtiOydtc^ inimicd effet,<{uce legitimce Re ip. ^ lcgdli ePi fimilisMic eft igitur modus y <{uo uir dmbitiof us in lucrijdt^ pecunice cupidum tufit: bacfy cft differentid y <{u<£ inter illos ordines y <& dtgmtdtes intercedit.nec enim obfcuru effe poreft, quaftudrium mbitiofo uihorem ejje y dt<{; dcteriorcm y <{uod ipfum ad grddum t dt<{iOrdmemiftorum dttinct . <{uocirc* hic loaiseft mdxime idoncus in<$uircndi } (judmndm in Reropwfc. ex feipf t y <{uceftudrid ciuitds tunfedt* PLA TO dutcm hdnc ippm, in popuUrl fldtum^ fermutdricenfer.de uirumcpceftudrium in cum^i p iYnm /^ fu popuUri ndturdc fimilis pcmutdri.TLo dute modo^wji^hcecipfdptpermutdtio y fcdicet<{uod y cuminpduco^^^> rum dominio cpceftus pccunidrius folus fit y <{ui ntdxi tne dcfidcreturjdco coguntur frimum lcgcs iwponere^ude huic propojtro «rilcs jtnr . Qm dc cduft

frtmm e oru inftitutum ed,ut cuihbet adolefceti fit liberu res fuas,atq ; pecunias in <{uauis cupiditatcm, tut hbidine infumere-.eoc^ fdflo ad id tande deueni tur,utillorufacultatesoes diftrahantur.fi eri enim

k t»rriP° n P^ f ' Mt m c ' uttate f im l Z u ^ u P nwo kono w vJi & °^ eS c fU° cat<e f m -0dd temperantiamfa&de leges ffJtA* COn ^ m P er *H U * nece ? ltA ^\ proxima codSyrkf[^ mur k*>* mtute °' tt0 «° jfc A t wer6 cw, ^&fumptus,&uoluptateshbcrdefint t neceffe eft no f.aucos etiam,ex generofijsimis quibusfy , paupercs ficri:<& cu eorum multitudo <[uotidie in hac ciuitatc *ugeatur,$arcos Mo$,& auaros maximo in odio,ma ximafy inuidia^at^deteftatioc apud eos effe par e/r, quoniam ipfi paupertatis t at<{; indigentice eoru cauft Junt.Hinc certe mult^ac uarU i kac ciuitate leges exorientur in<\uit : Vdiuites <[uidem certe,ut <{ui fmer accumuUtione rei nihil aliud curent, fcipfos tnolles flus nimio^ delicatos efficient . Multiplicdtisuerohuiufcemodipaupcribus in ciuitate,ut fo~ lent interexamina apumfuci nonnun^frequetiores ^ txoriri,dufe diuitibus copardnt, fiue in re militari, ^/vfl^ Me m Aome&icis^urbanisfy negotvis^ua coione ci^ ■Ct A^ytW" cogutur ipjj obireitucfe ualidiores,robuftio~ Ji res h> ° r '» re delicatis dlis agmf :ut,necno illo s c uitu *X * prdtes t dwitem eo mo&effe^fm pobofum pK-

tSf,©* dc Accoru.Udty ReJJ\ hmoi hdui difiimMs eft am titktudinariocorfori&morhoforfuodriimia <[MCj-

ex c5 extrinfccus incurrete in morbos incidir.jic <Jew,£T tac cin/Ms, ji<jw2r habed t aha aduerfariam, )r<xfcrtim$oyuUrej^({uos fupra diximusfuci popwdri ciuitati dduerfus fuos opc feretSimufy in diui~ tes illos coiurabutyUt eos^uitd^fortunis fyoliet, cut in exiliu f>ellant y dut redigat inferuitutem. Nec fecus uero g corpws ipfum infejc } <juaf\ difiidentibus fartibus & Ubordre y & comutdri fotiita cjuocfe hac ciuitas inteftino malo agitata^dc fecu ipfa difcordk fericlitarifane y ac trafire in popMkre porerir.QKO<f tum accidetydupaupcres cotra diuites coniuran eos ip/os fubigent y cx^uibus^drtimnccabut^artim in txilium mittent:non alitcr \ in his,<[U(X nunc ftant ciuitatibuSydduerfus opalenros pwperiores armari atc^ congrcgari ui demus.lu demu igitur conftituto in ciuitatc p* «peru iwpio^eo res redierir, ut oes fint f^pui^ tx <£({uo hberi y riimid(fclibertdte oibus oia lioitd fwt. '^X*cuiufmodi certe imperiu cafu quoda, &fortina coti Mefcirwr^in <\uo oia fwt hominugencra cofufa y nemo dignitatCyduthonorc pr<*fter,fex oibus tquabilis, (^^^ nrpore qud,nec dignitds ulU,necfrobitds cxcellat. 4^/*^ Nec cftftatus hicpofuUris ucrficolorifallio } at<\; dt p 1, f\£to difiimilis, ^uelutf^ccioffm

**>L*vC w**titcmmfrms 9 &muUcres % 13 pweri Jefe £tc n Jbfurtti tur:lt *hmc cpocfe popul&rem ftatum multifomem faipju* m ? T i m ^ & uarium pimafyecic non fauci pwlcber \ rimum effe arbitranturM riihil eft profe#o- priw* fwi«sReipwkj]?ec/es^^ *<ieo cor-

rwpriom,* r<£ wrermciom ofctfoxi*, fi non uirtute ali qua y aut honore fulciatur } ut in his frcefcntibus ci«itatibus ac frioribus etiam popK^riks ferfyicm cft. Ex quo tamen gencre oytima Rcftu.cxoritur y &rcli<[u& nihilominus. in co nan% in fotcntia reperumtur y cum in hac Repwt. otfwes animi morcs reperiStur.uidetur enim frimas ciuitatcs y <[uas natura protulit,necefiitatcm ippm onio cocgiffciflatimcfcfunt fo^uUrcsconfecuu y ex<[uibusuelut fontibus reli- <[u<z omncs in fuo gcncrc emanarunt y ac y uclut corriuat&funt.proptcreaq-, Plato dicebat hoc ciuitatis genus fapientibus cura cffc dcbcre y ut cx <{uo genus cptimnm.ac ciuitati opnW ntaxime correftondh *kgipojfet.Velutifi<[uis horreum omni gcncre rcru tbundansinftituat^exhisfyrebus alias uanundet, *lias } <[u<z fibi placuerint in fuu ufum rcligat. Inquit fraterca ille,hanc ciuitatem y cum nullis rebus ttti/ibus y fme bellicis y fiue domefticis muneribus ciucs aftringanturjnterire facilliminam,& hic cernert tftjcelcratos } at<fe capitali fwpp/icio dignifiimos 9 bu-

niani,at<{; diuiniiuris contemptoresHic etiam nuU la cura eft,nulU ratio earum rerum,c{uas in confti~ tuendo optimo ciuitatis genere o^ortunas effe . <t$ neceffarias diximus.Quo errore hcec ciuitas no p*rum ab optimoflatu recedet,&, ft<{uis eafubito uoluptari(£ y ac delit'^sfluenti ciuitati.aut non difiimi* lem y aut eandemfortaffe exiftimet.Verum haftenus de permutatione <{uceftuarice ciuitatis in popularem, popuUris iffius differentia y at<fc coparatione ad optmam,at<y ambitiofam. N V N C uero eft confe<{ues de homine popuUris ciuitatis fimili y eius<{; mutatioe difputa re.De eo ita<{; dicendum e#, talem uirum hoc in ftatu ex eo fi eri po yularem,<{ui prms oligarchicefimilisfuerat.uelut ex faucoru dominatu ciuitas nafcitur popularis , JijKidem hic ob eruditionis reftce inftitutionis pemriam y <{u£ in yaucorum adminihratione eft: proprer ignauorum pr#terei y &ocioforucopiam y <{uan^ ab eo natus fit y <{ui inter principes ipfius oligarchia jif, ne% defiftat filium fuum ad f ios mores,genus\; aominv\ y &uita attrahere 7 nihdominus diena y <& ex^ tera admonitionejum ad abfoluta hbertatem y tum dd uoluptates reuocatum.cuiufmodi interpellatio /ibertatis.at^ uoluptatum ualuerit y at<fc duraueritM- UtiHS } fwuldubio in oem cu^iditatemjlibertatem^

licentiofamfe dciet, /wper nccejfarias ttUm uoh ~

ftates^uas^uelut a patre iam antea fu^editatas ac ceperat.Non neceffariarum uero,ac fuperuacuarum illeceburum maior cuu ch,ad cjuas per neceffarias HUs cupiditates tunfttus e#. Ea$ autl intelligo,c[ui~ bus ad uitam neceffario indigemu$,ficuti , typotus a<^ude^0cibi eh defiderium: quoru alterum humiditatcm corpribus necejfaridm conferuat , aherum uero $encturefdcit><& trafmittii in corpus id.quod reftauretyquod iam coryori decefiit^c diffolutu eft. Sic crgo iuuenis ille non neccffarvis tantum uolufta tibus addiEtus eh^uinimmh 7 & cupiditatibus alv\$ f ut <[u<Z(\i ucniunt in mentem:adeo y ut nonnunq na f : tiino ingurgitct f ut ebriusflane y ac mentis iwpos e/ficidturitdntum intcrdum aqu* hauriat,ut eiusfri* giditatc,natur<z tempeumentum obruatur : /*penumero in excrcitationibus gymnahicis } fe cjuoli~ betgenere pugnx exerceat:alu$>& uita,iff inftituto fit non difimilis illis, <[ui yhilofoyhiam frofi tenturxontru alias omni in rc agendafocors penitus y atc^ iners appareat.ac ( ne flunbus ) eius mores flane fxnt inc3nditi>at<{; indtfiniti:huius<fc uit<z. inflitutumnimis ddicatum^achberum nuncuparidcbet .Quoireueraab humdno propo/iro alienifii-

»fr£fc mm w ^ en P ot e ^ • f l i lil ^ m komo } cum micum fi-

• "'^ <%H71l^ ^^ : ^^^^%g^- '*' ' \'^:y:^^S^Sn

fiem ftettetjebet eius <[uo<fe confuetudo uit* y fet Opemio in certd y ac dctermindtd effe inftitutione* luuenis igitur , ({ui dd bunc , quem paulo ant e dixU musjnodum affeftusfuerit y omnino Reipub.populfr , rifimiliscrit.<[ui y fiitd fe habere pondtur y eritcd* dem iftius dd reli<[ud generd compdrdtio, <[u<e Rei^ pub.popuUrisddreli<[UdS ciuitdtes. Atfy bic locus fc offert <[uidem mdxime idoneus y dd defpiciendum^ in quod ciuitdtis genus populus transferatur y &c[Udt illius ipfius commutdtdt uis fit : in c[uem denify uirum popuUris i#e tranfeatiac eius ipfius y <[ui ex po+ puldri exoritur y <[uis dignitdtis gradus , <jw<e ampliiudo y <[u<zfozlicitds>

H A N G igiturpopuUrcm guUrnationeM mdximd ex pdrte in tyrdnnidem deficcre Pldto dt~ bittdtus cft , fi<[uidem enim ex populdri ftdtu ea rdtione fjrdnnicus exoritur y <[ud popuUris ipft txpducorumpotentid . Nonenim ahter ex pdu~ <>*y^A corum a dminiftratione exit popularis gubernatio^r <[udm propter inexplebilem diuitiarum y dtfy ex~nxLsif cefiiuum <[u*hus dppetitum:<[udcx cupidinc po+ fulares ipfx »o« pauci necefitate ipfa fxunt pdu* feres y fcilicet<\uos y uelutinterapumexamind y fu* cis fimdes effe oftendimus • Iddcm <[uo% cdufd eif^^

quapopuUremftdtum in tyrdnnicdm iominati^^f^

tomcrtitfeiticct infd tidhdis.ty lihc rtdtis&oige* n*liccnti<£ dmor.<[uic[uidcnim exceffi< y dt<fc fuper* "yJ Vwv+hunddtid ohruitur y mccjfe cft in diuerfum penitus vftrFi* contrdriu dhedt: ne <}• hoc in his y <[u& uoluntdte dgu~ *>»^y4&r y ucrum etidm in ndturdlihus uidere eft.Sic igitur lihertds fummd cdufd eft y utfuci illi in ciuiidte cooridntur y non difimiles hisfucis y <[uos in potetid p4Mcorumndfcidiximus:<[udn^hic tdmen iftorum non fdulontdior cofid eft.dlic enimin pducorum domi- . ndtUyprincipes ignduoshuiufcemodi homines 0 dc de~ fides y dc uoluptdtihus diffluentes non dmdnt y fcdnt tolcunt <[uidem y <[uin potius omniopere oppugr.dnt^ dt% dffligunt.({ud rdtione in ftdtum eum tdnd:m ter . tnindtur y dc deficit dld ciuitds y <[ui <[ude&udriu inter y <& tyrdnnicum mtdius eftjopuldris <[uidem ipje, de <\uo nunc dgitui.hc in eo <[uidem, non ut illic inertes y dt<{}pigri odiofifunt y dut grdues y uerum omnihus . dccepti } & mter cxteros honordti mdximc y hdhitic^ fenc principum^dt^ dominorum loco. Eft enim huius ciuitdtis y uel ndturd y uel conditio^ut cum lihertds pu- ■ hlicuminuaferit y demuminjmguldsfamilids y inf\n~ gulds domisfe mferdtidtcfcebuscfeipermifcedt oid y ut u4%JL({b jiliorum cum pdretibus y feruorum cum dominis y mu~ *M-*i*W' erM>w cumuiris grdlus y dt<[;Conditio pdr fit y & * t«^<{r^tfd&dt&legQs y <& proculcdt<z 7 ut mllius inje io- %^dt~+J2^ minium

mlnium agnofcanrMfy hrcuitcr y nM pneter abfolutarn, flcnamf^ omnino libertatcm y aut uclint y aut fuftineant y ac ut finguli <[uidcm y ue\ut omniumrcrum pro libidinc dominifint,quando fcdicet y <& <[uomo* • do lihcdt. Qua nccefiitas ccrte incrcdihilem pe/?i- | mi fucorum gencris mHltitudincm afferet , haud fc~ j cus,<{u<tm dducrfd corporis ualctudo uitioforum hu- > I .morum^clut p/twr^ti/is^^^w^, & atr& copiS I fujficit: fxc fane populus y hoc fucorum gcnerc fuprd I ptodum pullulantc 7 & graffantc.tr dnfxt in tyunni~ | cm adrri\ni?<rdtionem.Quocirca omni cura caucrc , | lcviflatores dehent.ne 7enus hoc fucorum peftdens V^^f^X amtatibus obomtur : d c pemtus dilivcntius db u- ^ . w hsdgi debetyCjudm a medicis 7 ne bumores nociui m fjjv $ ^ corporibus exoriantur . Ac y fi<{uando hoc genus ™ tnciperc^dtc^ cnafci dnimdducrterint , radicitus illudydcfmditusexclddnt, Wextra ciuitatem ipfam frov\cidnt:<iuemddmodum pituitdm <Jmo<J; dc corf)o~ re humano^utrd^dem medicus e^Mcir^proijcitcfc. Quanq non paulb minor } ut in re etiam grauiorc IegMw/^torMW^t^prmcipu^M^w medicorum cura, Vohferuatio effe dcbet.Nemo enim hac in ciuitatt nafci uidetur^ui CMpidiwti&MS pojsit , W illeccbris imperare.Vernm enimuerb(utPlato etiam in<[uit)ho

mimm triafunt genera in hdc ckitdtc mf :entium $

quorum mdxirtie ortus dhrdnfmutdtionem /pjtus

fah tywnnidem con<kcit.horumprimueft genus fucol ntn^yf^Jum y c^uales x(m ant * ^ e f :rl pfi ms : uidelicet per ^Jj^ . omnem liccntidm } dtc[;libidinem f : libcrtate explet, cui gcneri hac in ciuitdte Uus eft maximd , honorcy frdecipuusexpofitus.hlterumeft, idj ; turpifimum, quod foli dudritidt 7 foli qu&fiui y rejcj; concjuirend* ftudet0 ex tdhbus mdximdm mellis copUm expnmit • Terf ium uerb y ac jpoftremum genus eorum e#, quorumcurd duntdxdtin fuii commodis uerfdtur y funt<{; relicjuorum yenitus utilitatis negligctes , ne£ fecuniofi tdmenddmodum.nefy opulemi . Ati£ hac

* *yf* bus uelut fr<zd<£ y ra$in<£<\; exponitur : fi cjulde m dU ^J^^ ommbus atfa

^^dcultatibusfpoliatAlterum dtc^ lictmi&cupiditdtedu£ium:dkerumed rdtipne potifiimum^ubdfummmfibi dignitatemopibus y dtcfc . copid conftdre arbitrdtur.Et re uerd primorum illfc rum dignitas confiftit y qudtenus fofuUris admini^ Jirdtio procfwafwn/ii^l^ca/wtitMS^^s illi utcucfc quafierunt y & depraddtifum inter flebem difyertiendisAtd({;(utinc[uit)po^ iniurids huiufmodi y & H < finds confequens eft y ut in hdc ciuitdte litigid 7 coten v tiones,dccufdtionescj^nafcdntUT.hc pojwl us (juidm

ifft in unuali<{ue conuertetur,ac ff>c&alit,<{ui mttr tos,<\uos libertati, tycupiditati deditos diximus Q ( txcellet -.huic^fortunas fuas oes,ueht prafidio rerH J fuarum,ac propugnaculo committctjlhcfcomnia nc ceffaria fu^peditabit,extol!et<{; in fumma dignitatem.Qui uir nihilominus tandemadeo l.bertati p«blicce infenfus,at<{; hoftis efficictur,& proprie pede~ tentim tantum erogabit,ut tandem populum maxiima ex parte fibi fubipaf.ea^ratione, &naturanty & ojficium tyranniipfe obeat. lam enim inde a pir^nS^ cipio dominv\fui officvjs, opcribus<\;tyrannicis con- fa+iueJ, finenter fe exercens,eb tandem yeruenit , ut ueri^l.^ tyrannus effe&us fit. Principio enim populum plani i fibi f ibditum , ac obnoxium arbitratm fui nafrus> feu corripere <{ucmpiam ,feu ^erfefti ,feu necart libeat,uelut contra odiofum hoftem fieri folet,U quomodocun^facere non definit:atc{; ita nonnullo* rum hominum auxilio contra alios ad tyrannidem i «rripiendam utitur,ob generum hominum diuerfita~^j--( i tem,ut diximusfiu* in ciuitate ^eperiumr,&prx^%^jj fertimcontraopulentos,<{uiccrte populofunt ma^^h^ym xime o<//o.Ne$ cefjat exitia , ac ctedes , crudelitaj&frf^ ttm\;exe<\ui, <{uoufj; fitmaxime ciuium parildt&fg&fSh tt^abilisjuicifiim^fefrincc^sodiofusuta^ cd*

gitur ntcefmtt tyrannicum imperium in&itutru

nc alio{ui a coniuratis contra cum in ciuitatc irtitm cis interimaturxuius <{uide rci cxemplar ({uodda e# Cordubenfiumciuiutisftatus:({ui y cum ({uingentis annis a populo admimhrata fuerit y poft hoc tcmpus pcr ({uadraginta annos iam tranfmutata e# in tyra nidem.Qujbusucrb gradibus tyranms huiufmodi vtjj Cn *deamfeuiti*,at<{;crudclitatis rationem progre- + fw&^ itur yW \™ cm tandem dominium , ac prmcipaiw^ /flcs eum deferat^uid y <{uatum{; ab eo damni ciuitas "ferat^uantum ipfc etiam afeipfo y ratione <{uide y at<{; 1 indu&ione oftcnditur. Principio cnim homo isf tlutati6tbusfaciliy y acmoreetiamipfo populo gratus y omncs <{uod amodb in officio retinere uidetur y ita ut tum non tyrannum,fed mxnfuetum, tciuftum effc ducat^ufi <{ui &<{uitati y <{Jre£iitudini ftudett 7 pr<£fertim inter eos ciucs y <{uibus cum pecunias 7 £7 bona Ccetera partitur:ut nihd aliud <{udm multitudinem y at<{; ciuium coetum curare^ regere appareat ♦ Um uerb y cum biftium externorum pxrtem fm pace y ac ftzdere ai'vmxerit y partem fuhulerit bello y partem <{uomodocun{;reprefieritxumpacate pofiit uiuere y nihdominus nouafemper bella folicitat y ut ea ratioc facilius ciuium fuorum imperio abutatur . Ipfi cnim bellicisfumptibus cxhaufti y minus refiftcre dli , aut infidiari pojfunt^uippe^ cum rebus neceffarvp <{u<&-

rcndisyttc oyotidiano ui&ui comfarando aHringa- ; tur.Qualc ccrte <{uidda nohratihus accidit,<{ui cc- 2^'' lebris illius uiri \hania fili] imperio adhaferunt. A t jO ille yr&tcrca futabit effe in f>opulo nonnullos , <juos hfetimere deheretyeosfyjpotifsimum^uiinter cet- ; teros ditif?imi,ac potmiftimifunt-.utiturfy 01 arte, 13 induftria ad illorum extermmationem , 13 intcritum y ita ut eos trucidandos hofttbus per occafione fubi/icUtjnfugnamfyeosmittdt + Sic enim ncceffe cft,eum odio hdbere fxmiles fihi uiros,<{ui certe afud eum duBoritdtCydtc^ officio plurimum fotcrant , .r- , certe his,<{u<e diximus,agcndis non minima i^ xmxc i\^^A tiarum dduerfus eum cdufd contrdhitur. Ex <{uo c org^ fectuens <jwo<j; efl,eum id totd operrf <tgere y ut hmoi uiros fotentes y $otentia<\ iy i& magnanimitate c&tcris frteStantes e medio tollat , at<{; ita fihi ciuitatem fubiuget:nc<y b&c agcns } cogitans<ji cef.at, <{uous<fc j *b hoc hominum generc ciuitatcm furgauertt.Sanc quidem ^urga tio ed e# ei cotrdrid omnino,<{ua mcdici curandiscorforibus,0fafientes'm confcrua- ^>***jj dis optimis Rcbufyub.utuntur. fi<{ui dcm v\,<{uod dc* J tcrrimum eft eqciunv.tyrannus contra,<{uod oftimviM^i. rft extrudit.ltacy tyrannutn tandem,aut non uiucre^C omnino ntctfft efcaut, fi uiuat,cu im$robis,ac ma- \ l efcis^ captifuo infenfxs uita Jegere.Ne^ dubit

M iij

e Jfywn <J«<5 infenfiores fihi ciues rcddidcrit, eo pforibus ^uo^ac fidelioribusadcuftodiamfatcllitibus indigeat:<{uos certe fihi exteros , ac pefsimos <{uo<y tx omni gcntium , ac populorum collmtie mcrcedecomparahit/vj inyuamerunt fui amicifidelifi- Vti,<{ui illos priores,a quihus iftefuit Mitutus pri» <rcps populi,maximiinfc{iabunt,<&affligent.lo deres flagifyat^ dedecoris f>rorumj)tt,ut,cum ad txercitusMimoniam^ifti^endium^cru copia deftt,adfacras,fi<{uainauitatc occurrant,opcs uiolandas^diripiendas^conuertatur.ncc minus eorum facultauhus,acfortunis ahhinehit^ui itfm dominum conftitucrmt . Q»£ iniurk , ji dtutius excrceaturjum^cognouerit huiufmodi populus vmcr cpinionem,<{uam de ipfo,dum rerum dominium tra- &ret,concepilfet(ne<{ i enimeum aliamoh caufam rebus adminiftrandis impofuit, <{uam ut a diu'mhu% <{ui,<& maximi,& optimimdebantur, liberaretur), nec certe ulterius infoles,ac protcruum tiius domimumferetyconahiturq; otfrejforum ciuium, omnihus<\ ; fortunis exturhatorum multitudo iUum cx cimtate dctruderculle contra,ut potcntior ahnctiofi feruitutifutyciet,arma auferens,<& aliafen hher- Utisin&rumenta.ne%aliter,aut maiore fucceffu hic

fnb hoc tynnnofeMtutcm cormtmrit , <jum <pi

\ fumumfugicntcs impru&entcr fc in fUmmscon^ \ ciunt,dc minus fericulum uitdntes , in deterius at<fa crudelius mdlum incidut. llle ft^uidem eo tyrannum , m fibidominumconftituerdtMtleuemdliauorum fer~ ^itutem ejjugeretyUcrm emm m duriorem, mmusc^ to/crtftilcmmcUTrit.Ne^Merof^rtfwnirtf h&c im- <\uitds rdtione tdntum y dc fermombus cognitd e# his tioftris tcm$oribus 7 (\iunimmb cum ip/o fenfu^tum ctidm multoru ex$cricntid>&tcftimonio. \tdfy ha£tc msnobisdi&umfityfofuUris Reftubl. qualitcr in tjrannicam conucrtatur.qutiinibi ciuium } & fortum^&conditiofit.

NVNC deuiroiffomoriSydnimif.tyrdnnicidi^ cendumfiuo pdflo uidelicct ex fofuUri illo in nd^ turam y ingcniumc^ tyrannidefcifcdt: <ju<zrcndum<fe ^ hic uir,cuiusuitaccnfendus fit y mifer<tne> &infe^**^r licis,cuiufmodi Rejjwfc. ilU eft y qu<* tdli ofprimitur w ** t9 ft dominio.Itdfacum ?Uto eumuirum defcripferit, ut cupiditdtibusminime neceffdfv\s obfequentem, dut dddi&um mcliuSydicdmus ipfum ideo FUtonem fld~ tim db his cufiditdtibus exprimendis , indicdndiscfc incipere:tnox(y ipfc rcucrtctur dd cxflicanddm rd~ ■ tionem^ud ex popuUriillc tyrtms cfficidtur: deinde (juam mifer fit 7 <\uam infcdix,& <{uttum cum ci+ uitate tyratiniae offrcffdfimilitudinishdbcdt.

M ii>|

NON ncceffdridscrgo cwpiditdtcs ttjferit^uaiti fomno excitdntur,dt<^ comouentur . p er cds dutem feram illdm,dc hrutdm pdrtem intclligit,cfu£ rationali dormiente mdxime cxcitdturjdnqfoipito , at<L

*fi fi^^fomno opprcffo domino.Pars etcnim ilk fera , at<y

, * t *™^inhumdndinfomno > duudutamionh dominio Ji- J>era c h,ah omnitfc cogitationeynullo^refycEtu co-

jL^^hdaita>nihilek ccrte tanefarium, <{uod timorc ullo;

y <wt religione cxhorYcat:<{u<£ duo inter uigilandum non paucos affe&us continere folent inhoneftos, uoluotdtes nefdrids*

P A R T E igitur rationali khefd£tdtd,m impeditd y leges omneSjdc inftitutioncs re&e maxima cx fdrtc dcpereuntidut, fi<juid forte f Kpererir, hoc non ttifiminimti <juidddm,dc dehilifsimum cffe pot. ami fi homo diligentcm rdtionis illius curam fuf reperir, ttihil tdle,cjudle nunc dicehdmus fdtietur in fomnoi quinetidmpdrs illd rationdlis pcrfomnum id, cjuod, uelut per mdximds uigilids agct y adco ut nihil cohtra legcSyContrd a><juum,& honum concipatur,aut cogitctur . ideofy hunc t <jui rationem curat, uirum f diuino:dlterum t <juicius tffms negligens ch t fcro ac heftidli homini comyduu £ A igitur pdrte cupiditdtum minus neccffdriaru <txplicatd t dd cam rdtionem Je referr, <{ud tyranicus

pircofcidtur cx fopuUri: ftafc inc{uitrfo$u!drcm e3 ; « r/J<r, <jmi" rft <ewtis m/tio ea fit dffeStione imbutusjtt "j I ttibil uoluvtdtis non neceffdride requirdt, mc<j ; <jmi'c| ntapis^uam <jm<c#ms covidm } dc lucrLVcrum cnim- «ero,c« bic iMMewis inter eos uerfdtus fit>cjuif r totoi libidinibus y dc fupuacuis illecebris trddiderut, ttdt«r4iUiscopojmore,4r^weliorc,ptftcr^ipJiMS,| ^J^^ potefl; »Mxime 4 J Jmh uiuendi inftitutu ddducdt } cotra verditi illi dd uitdm mdximefrugalitdti contra» ridmrctrdhdt:itdfdneeumipfumnccef[e eflin diuerfd trdStum y medidm c^dndamoris MtriMS^ dffe-* Bioem ndncifcijnoderdte cjuidem, ut ivfe pMt<rt i7lorMJ» MtrMW<j ; fequutum: ut certe , nccy non illibcre omwim>,«e<jj diffolute u\uendo y ex fducorum fotcniuefimili in vovukrem commutctur, I N Q_V I T rMrfMS Pkto , popMtVis fcwoi uiri, km ttdtc vroue&ioris flium effc pondmus^ui d tcncris unguiculis vdtr\]sfub moribus cducatus, in et forte inciddt,<{udm Vdrcnti ipfiuscotigiffc diximus f ttidelicct ut foltcitetur db his } <{ui legis y dc moru trif refiione fudderc foleat } dcdd integrd libertdte trt dntyconcurrcnte ex dlterd pdrtc omni fiudio , <tt<fc opent ipJwsgem'toris,Mt huiufmodi uoluvtdtes oriStar in co:dcceckt c^od^uel dfjines,uc} domcftici,fd~

milidrcs^nomlli id^uod in oatrcnonfuit t ciuscH-

fiditatibus ohf rciWewr,rt* fane citrd cotltrouerfu uehementiuSyac prater modum in uoluptates huiuftnodi fe dahit non modice\ut de pdrre diximus. ipfc +i*h*ii»enim non hahet e diuerfo,c{vi fe in alterum extrcmu ^fijfrketrahat-.nec certt ei contingit in <{mfcun<{; incur- ^^tyrere,*' <{uibus ulla ooera repimatur^ quin potius ownes^uihus occurrit offedit authores lihidmis fu<e at<\; voluftatis,<{ui eum etiam ad dominandum inuitentjncendantt\i omni fludio.quihus certe rebusfuatm pciorem,ac deterioremfieri planu e& v\s>a duibusfolet aoum examina uexari . Ipfe fifiidem, dum fe in uoluptates deuoluit fu$uacaneas,ut funt ebrietas y unguentorum y ac rerum odoratarum inane ftudium, 0 <{uod hreuius dicatur , cuiuf :un<{; generis fmt ohle£lamenta } ac maxima confueu hominibus uoluptates-.dum igitur in easfe pr&cititat,&immer git>c[uafi ex feipfo y ideft y a. ratione, & mente excedit:atcj;ita extra fe pofitus cupiditatihus dlis agitatus y ftimulatus<\;fucis <{uidt etiam ip[is y furitflatte\ac fumme gturbatus in infania y ac dementia <{ut-

conuertitur.qua etianum percitus, fi<{uas fanas intus opinioes y aut uoluotates frugales reli<{uas offenderit y cucllit penitus y at<{; abvicitJirga wwjwrf tyrannushmoi(eumaut intelligo,<{ui orceftantioris wjyi+gitjartis prorfuseftneghgesjfuriofo , at% ebrio

lniellc£tus y dc mctis offreffu pcrfimilis efl.bc fdtit in hunc modufuriofus no tantum ad imperiuhomintii dfyirabit y fed dcorum etiaimmortalium domimufi fofjctyfibi acquirere conaretur. Et in hunc quidem modu tyrannus no icrpera dcfcriptus fit: ncc <fu<z i tiobis comemoratu cft cius cx fopulari comutatio co traria uidctur^ut alienaxrit aut <{Ud)is a nobis dcfcriptus tft , tum maximc^adoyUel natura i$fa y ucl jiudip in eu concurrant oid y <ju<e i nobis enumerati funt.Htc aut utfunt a Platonc exf>licata y mox dif~ fcrcrc icipityhuiusiffius uiri y de quo dicimus, op& roif^ fit uita^ui morcs y qn<£ cofuetudo.ubi ccrte illu intcr uoluptatu oium abundantiam 7 & acuku dcbacchari chtdit y ad uoluytatts oia cfyof\ta y ut funt dcambuU tioeSjporticMSjfcd/ne^^ritf^^mwtfji^ thcatra y & (nt multis)indulgtrt <[uidt oibus <jua amort iftum im$udtntt y utntrtu y atcfcimmodtratu confrmant:^ 4mor in i^fomaximhigtt y habtt<^ inrtliquis an\mi fartibus dominxu y ac rtgit , ut naue gulernator +d libitu rtgtrt foleuhc uir e<[uide talis y nun<[uam ifcifcendi nouas uoluptates y ac prionbus adiungtdi dtf\hit:<{uin nou& in to quotidit libidines onutur % ut quod in arbonbus a\itnigtn& germina fullulent y & nlia id gcnus-Quibus oibus non fwe ingenti fumpttt vbttmferarifoterit.dc dtfriu fit ({uauis o$ultntus f

$ tffWy locuples,nihilomims omnc confehim pdtrimonw W^pAifrodiget-.moxfacu ptefcnti fcmptu indigcat 7 necef ^fi*tyfc crit fecunids fcenori dcciyere&multd neceffdrid db d\v\s mendicarc-.cum^ femper ulterius infxantes cufiditates incitcntydd cd etidm,<{u& affe<{ui no po/* fit>(2 prtfertim dtnor dle infolens ucncreus urgcdt f duireliqits cupiditdtibus ip/e imyerdtur : cb ufyuc (queadmodum in<{uit ?\dto)ut nihil fit,<{uod concupif :cre ille no dudedt,nec f r. coercedt,d de o ut y co hborum educdtionc oblcftdri ctidm non ncgligdt, Q ud dc rc unum de duobus illi dccidcrc ncceffc cft, *ut eum <{ucecun<{; defiderdt rdtione ^udUcun^ ufur fdre:aut mgeti trifatid,immdnibus\i doloribus dfipciyhdud mmoribus certe\cjuam <{uibus ucl fdrturies tnulier.ucl quiuis dtgrotus mdxime crucidtur .<{ubd ji <4drte fdtrimonvj coccffam iamfibi d iparetibus pro- ~k ' degcritydmylius cifi<{uidfufererit cffldgitdre^in ^ ^JJjtofopt dt cs inhonesl:as erogare no uer ebitur <{ub d f\ u^fjfrinmime illi af]'enfifucrint,ad bladitids frimum,mox ndfurta^oPcremb ad uim,ac patern<£ tietatis «ioI<tioemfc cofcrctxui imfietdti dli<{udntb obftindcius, fife fdrentes ot^ofuerintydducrfus cos ip/os tyrdnr num } omnis officv\ immcmor dgcv.ut nca^ tdndcm, p rcs itd tuleritjdternd cade dmincdt nefdrids ntd r tius . ({uodgcnus fldgii) fdjsim nos | ciuitdtcs no-

flrds uiiimus contingere . Ad h&c , tyrdntticus ilk f filius, fi cuius non necefidri] dmore captus fit y ac eorum mdxim^ui delin<[uentem eum } <& adiuMnt } (f * ceUnt : dli certe uidebitur non iniquum effe eorum grdtid amicos ipfos necejfdrios exp/o</ere, maiores fcilicet fuoSyduosipdrentesfyeorumifforu^uos mi~ nus necsffarios amat nimii drbitrio y dchbidini fub^ t]cidt. ktfyed demum eorumfortuna efr, cpibus dut ndturd y dut moribus filius tyrannus efficitur • Con fumptis dcnifadc profufis ^arentumfacuUatibus^cvc nihil ipf r tdntum confequi pofiit>quo magnitudincnt cupiditdtumexpledtifacrd^ctemplatandem diri~ piet,infefiis'<\; itineribus uiatores,c±uot incident /]?oliabitjrdtdds undecumfy porerir dget: ac deinceps omni tcmporis proceffu magis,magiscj; dddugebun* tur cupiditdtes,mixime*(fc imyerator ille relijuarum dmor uencreusjnhoneftus dominabitunadeo ut y <[u<t U5<f; d tempore ptferiritf, dum fub legibus paternis J inftitueretur>bon<£ opimoesf yererantjenitus euel j UnturJrdt dutem a jprincipio in fopuldri mftituto, dc uitd educdtus:nunc uero intejuentu tot furioftriit^ n ^jf> libidinum y tdlis eft uigildns( ut Pldto in<[uit ) (palisfawtfM olim dormiens erdt y nullius rei dbKinens y nulla reli^^^i gione,nullo cuius<{; rei timore deterritus . Qwories trgo aliquot uksUiuitdte^uldrifuci y fmcoom

funt y fcu aliunde confluxerint y <{ui inter c&teroi po^ tentid y dt<\;fdcultdtibusdd uoluptates prjeudleat k Jijeliquis tyrannus conftituitur omnium y ac dominus, £fH4£id<{; imprudentis popw/i confenfu0auxilio. Sic au~ tem conftitutus y uelut fwpcrius patrem fibi y <tc matrt fubiecityfic hic <[uo<\:j& $<ttrhm fudm y dc omnium mdiorumfuorummitrem ciuitdtcm y toto conatu fub iget . Si uero $duci in ciuitdtefuci tales exiftat, quos frobi ciues incrcpent, tunc potentifiimum f\bi du~ cem ex f <o corporc con&ituunt y dut foris bellum ge runtydutdomiomne genus flagitiorum exercent, fdri(tesfodiunt t) ad c<zdes y adrayinas couertuntur. Qjf I C V N QJT E prcttereatyrannus eft y hdc

Juidemnatura eft y ut nullum ip/e ciuium uere dili~ \dt y ne<\; ip/i interfcfe ddigerc fiudednt . Quocirc* ^hlufr tdminihratio ip/i tyrannica iniqud etf, <(3 iniu&if* f\ma y cumf\t maxime contraria ei ciuitati y quam no$ | fuycrius $rimdm y at<\; optimam defcripfimus , d <[ua

h<zc $lurimvim y ue\ut yefima diftat.Efi cjuidem cer~ Jj te regnum omnium ftatuum beatifsimum y attfc oprt-

mum. lccirco.cum non aliter ciuitas a ciuitate y qudm wtfaQ k uir j u j ro difcrepet y confe<{uens eft , ut nemo > ne<fc ^V^yege fit optimo beatior y nec^tyranno miferior efjc ■^ w *<*j 0 jfo ^tficiuitdtisadalidmciuitdtemcolldtio cld*

rior f\t y <[udm uiri alicuius ad alterumj mhdomim$

iihtenjftutroU^untyii^ cdiem compdrdtfo eftt tx illd ciuitdtum intcr fe y etUm hdec uirorum comp* L rdtio cUra fctJtd cnim y dum quce ciuitdtis proprid funt naturd y ty quce praetcrcd accidunt y cognoueri-* mus y fdcile erit uiri <[uoc^ fmilis iudiciumfcrrc. I A T QJf I nihil e# nunifeftius, quum tyrdnnict fJ^ufa ciuitdtemmaximeomniumferuitutc oftrimi % at% *kMT*Z»i libcrtdte abcffe c[ufylurimiim:fic <[uo$ccrtifiimu efo^ tw**i tyrdnni ipfius dnimU omniferuitutc, dt<[ ; indigrittd- j; tc oppnwi, utpotc in <[uo p*r s ip/* uilifimd y dc fzcdif \ fimd dominium obtincat 7 reliquis$u<t prxftdntiorcs \ fuUtyferuicntibus.Scrud infuper ciuitds y uclut dlieni iuris y minime id y <[uod uult y aut cuf>it y pot dgere: dut forte , fi agdi id y minimum <[uidem y dc nullius mo i tnenti effe riecejfe e# . Tyrdnriorum fmiliter drii* tnuSyUelut dure f tymifcreferuitns y fem$cr Umcn* tdtiontyfemper moerorc y fcm^ertrihitia y dc rcrunt omniuminopid Ubordt . Iteriim ciuitatcs tyrannd fubditds inopes <[uidem effe y ne^ unq neccffafyjs i dffluentes effe conftdt:itd <[uo([; tyrdnnicus dnimus ubi%inop y ubi^fme\icus^ . &<[uem-*

tdmodumiut in<[uit Plato)ciuitas y <[u<c fub tyrdnrixde c^omnidfomiddt: fic tyrdnmis ip/ ; nuncpant cjfe fibi in tuto uidctur . Et <[ucmddmodum illic [re<juentiores <[uerimorius > frc<juentiores fletui^

acgcmitus y <{udm wsg gentium effef olent : fic nento cupidimbus mdgis $niciofis y mdgisc{; \u£tuof\s y c{ukni tyrannus afficitur.ln cum\; more ?Uto ciuitatibus iffis uiros illarum nfiimdes ctydrat.W <{udndoquidc («t di&um e#) fmi\itudo,<{u<£ inter opimm,&ty~

j tdnmcam intcrcedit y d$eriior ef\ y <{Ud m qu<z intcrfi-

miles illis uiros:ob id y uelut cxeplo tyrdnni if>fm nd~ turdm y dt<{; conditionem exfofuit. ttenim ieyotibus Hlius mdgno in honore y &frc<{uenti ufu crdt impcm tyrdnnicum: cpodetidmerdtpoetarum carminibus lecdntdtum y £t cekbratum y <{udf\ liberum <{uoddam $ Ackg\timudominium\uftunty t«s.no pducos in his noftris ciuitdtibus ndtos cogno ui y <{ui hoc dominvjgenus oytimum effe $utdrent y <& \n frimis re<{uirerent y ut$ote in <{uo fudm <{Ud ndam

> dignitdtemju&oritatemLfe retinerent*

D I C I T $r<ztered ?Uto,nihil obfcurum effety* rdnnum f ? ergd ciues itd gerere y <{ualitcr ergd feruos dominum.utfcilicet opukntum <{uefiam effe fin

'^h^j^gamus^mancifvisin frimis eum abundare .c\u<&

fcftmM- jJeo non funt fomidabdiai^i y <{uiafretus f\t reliqni? ciuibus fuis y <{uos duylo f>lures,<{uam f rrMos^eos^- lir heros omnes habet.Quod Ji feorfum ab alv\s ciuibut (umuxore y dcliberis y fdcultdtibus({; omnibus inter totferuos habitdretitunc , «tpote ubi nullu aliberii

I ^ bomimbus

. q#

:ore,de lipcris trfttg o»»tid i//d ofr er«os uerfentur in difcrbncn? Ac tandm <{uid faceretaliud y nifinonullisexferuis ipfis adblandire^^^^f tur y Ac polliccretur<{Udplurima y cogctur tandem oes «el a/i^Hos /ernos c/rfHdere,eorKW(j ; a/i<jHos 4» <cdo$ ipfe uinculis ligarc^multa^ illis nccefjaria parare, «cnul\aapparcntcrationcadidcogente y numerare> Ztcerteeofcmodogercrccogitur,co(\;difcrimine *c timore uiuere y nifi fe cum fuis omnibus perire malit.Ageuero^alios circumquacymortales proximos illi circundemus y <{ui haud<{ua\ patiantur altcrum aU teri dominari,<{uanta eum inofia , <\uanta angufti* rerumjtf difficultatc aftrittum putabimus , <jK/>e- ( lut carcere <{uodam claufus cfcHacflane conditio efl ipfwtyranni y tah'<{ ; carcere perpctub coercetur, femper fme y femper timore uexatus, »n»g fibi imferans y nun1 us<\ ; eo compos fui,ut egredi usg Iicerff, " nec refyicere <{uidem <{uod placeat hberu eH: uerum ita inclufus muliebrem uerius uitam agit ■ q uirdem. Hac inter catcra huius uiri mala, hoc minimum e/r, quod y cumfibiipfiimperare non <{ueat y alijs dominartK*™ enititur . <{uod perinde efl, ac fi imbealli <{uis y at^*?***^ agro corporefia ualemdinis ) & falutis negligens, ff*

2^ hntvtx

dlimt fanitatis fdtdgere incifidtQua dere quis o mmum^uafoygrauioriferuituti illigatus e# , cpatn tyrannuskuius d^etitus , atc^ libidmes nullu indu-

U$^frft r * a > ni ^ t(£ °P es ' m $ trt ud?*nt,femper in moerorc, vL^ /cwper in dnguhid ^fem^er in defiderio > <±uo ipfo t tnimus ntdxime mops exiftit^exinde inuidus > iniuftus y omnis dm\citi<z expers dlosfi^idemaffeRus^cu iam dnted dccepifjet, tunc mulu magis ex obtentu tyrannidis adepus e&.ex§uo etiam c# confe^uens, infortundtum eum effe,<& wfodicem.h dde etiam y £ qiu 7 dut fortuna,aut cafu in fublime euehutur; fepenumero miferabdi ruma in injima recidunt : quod tdeo fua fyonte confyicuum eft y non ratione tan~ tum y uerumetidmfenfu.fKt<{;ddeQin hum fermonis CQmpendio,& ciuitdtumfuferiorumprdo } & earum iffarumfalicitatiSyinffi gradus y acf mes f tiecnon eorum y <[uiin his ipjls dominantur > conditio marixfePca e?t\itd ut beatifiimus o:um fi: probus rex> miferrimus^acdeteftdtifiimus tyranus.htc^U&enHS de ciuitatudldyunatura, <&mutationeiiiterfe y bomi num\; etiam fimdium a Platone diffutatum eft\ i POTEST autemaduerfusea^diximus opl^^J foniyUt fi uerum fit,<{uod a Platone did:um t&^fci? ^licet harum ciuiuxtum eam effe rationem, ut alia alij - * \ i^xotrand fitrfuemadmodmimer jeoftima ciiatas,

1 tftyumicd funt comrdrif.quonidm inter tdlid co twid mediu intercedere neceff r effe^uidcdtur ueU /e hirum ciuitdtum inter fefe commutdtionem nott I tiifi ordine peri<{uod tamen hic non ita c#,chw non j

fermedUcommutatiofiat,utd natura fieri folet. i Natura etenim iyfd non,nifi per mcdid, qu<e intercurrunt contraria^aut concihat y aut tpermutdt* INIM l /ERO' res ipfa de quibus tra£latur,uo luptdtis funt tantum non naturae : unde quodamodb S his ipfis in ciuitatibus etiam fmgulis ohm , auas de~ fcripfimus natura cof>rebendunwr>edfcilicetfacuU ' tatc y ut quauis in alid ([udlibet transferri tofit , at<k mutari.bicimusq; hanc aualemcuna; chdutu tun\ - \ mutationem ,«| Platonejofita^ ita non intelligendd i effe,tanauaoino neceffaria fit,uev).m tantumodo y cu j ita frcftcntius accidat. cuius rei caufa eft,<J«om!?, fi ] in ciuitate auis ab ineute uita inBituatur illius ipfws J ciuitdtis monbus,tametfi natura ipfa fit maximl h-ch^jjk gibus illis cotrarius^nihdominus tata in&tutiois il- \vCc hus,at<\; educaiwis uis eft,ur imbutus ip/e civitatis morihus a. rdturafua y cmitari ilh contrcriajecedat mdximd ex tartcita utfyd a ciuitatis moribus difcrepet no eo uf% tame y ut no vofsit dd i\lius ciuitatis

mores trasferri<{u<e iffd er eftcaufa^nvlld f\ttamr'^P% frdHd,tdmfcruerfa hominis mturd, ^uainsTitutm 1 ^^ 4 ^

non po/?ir ad humanas uirtutcs forntari Nonnuri^ ucrbjarbadmodum t&men,id prohiberi pote#:<jKo<i (juidcm in yrima huius fcicnti<t parte iam probatum cft.ibi etiam comprobatum c>%uiamad a&iuas w/r- ^^tltutcs affccjucdas unam } confuetudinem fcdicet> cjfc: ^V^uemadmodum ad fycculatiuas fcicntias do£trinant

^VJ?f m > fe u &if c i$M m ' E r g° homoyfi in morcs alios, u2v^<{uam cjuibus imbutus e# redigctur^boc nifi confue- W tudine y legibus y atcfc inftitutis uariatisfien non pot. At ucrb in Repub. frcefertim quidem in optima illa, non ftanm legcs^confmudines^ nimantur^ob ufum fcilicet diutimm uirtutis^moresfyipfos opf/mos,cofi rmatosq^in qbus funt aues exeratati , at^ inftitu ti:imm ) «ero dum mutantur, fcnjim idfit^necnifi in fimiliores^ac propiores primum tranfeunr.ac ita ne- ' cejjeeftdj^e#^^ dcince^sordinefubindeimmitari^misc^adfu^rem^ corruptionem ycruentumftcjn <±ua, uelut in exrretno omnium grad«umpcpimi y <& ^erditifinu mores infuntSxeplumautemhorumomnium frcile chex his moribus colligere^ui haud ita pridem apud nos ccepere,^ iam annum quadragcfimum progref<i y in frimis^; per potcntifiimos quosfyex quo enim fiatus 4 ambitiofus irrepfit y in quo enutnti illi funt y iam > ctfi in faucifiimis coru^tima ciuitatis morcs } ac fiudi*

Part 5

remanfermtyprafirtim in uiro uirtute inftitutorum legaliumprnedito.Denicj; cum fuperiora illaPlato abfoluityCupiditates cjuidemiyfas inter fe ita coparatjUt paUm fit , <{u<£ cjuencj; iftorum confccjuatur: \u<£ fane comparatio fic abfolutior eft,& ylenior* Z^y I B V S e xplicatis demum ipfius de partibus mus fcientide necefjarijs jermo terminatur, cjuoi 105 declarare in animo habuimusdtacj; inctuit Plato :um uires,( feu mores)anim& tribus uideantur com nehendi generibus,cjuot funt etiam ciuitatu diftin- %a inter f e generajnma e# pars animjtyCjua homo apientiamamatyty affe£iat.Secunda y (jua finem diigitypartim moderate,ut ambitiofusipartim nimtu, y in exceffuyUt tyrannus.Tertia additur 7 cjuce con-i upifcentice eft,utilitatem maximiaffe&ans.Volup-t atum idcirco genera tria effe neceffc eft, cjuce uniuicj; horum correfyodenv.cum netno ambigat ipfas olupateSyUeluti cjuandam umbram coryus inficjuen em,eas illa infecjui.Hic autem Plato, ad harum uotptatum indagationemyCjude uidelicet earu eligibiorfityUtiturargumentatioe toficajlta enim incjuit l e x iftis tribus hominum generibus unumcjuemuis nerrogeSy cjuce uoluptas illarum trium dulafiima ffcti ecjuidem fuam cjuiscj; duabus rclicjuis antcyott \Deinde fubdit iffe infignemcjuedam \ocumMi

N iij

*Sk($J! n f ccm ^° Topitforw» liho ab hriRotck expfrcrf- *ow&# 5 *ft>^«t$ W kfc tnodum 9 Deleftwm^t^ i«dici3 fdficntis c£terorumfcntcntid ucrius ejje, at<j: prrf- /?*ntws.Id^ jic proW^MO J <Iko prtffotftij?iw* *4 iudicdndum,dc cxdmindndum inftrumetd pcnes j**ficntcm folumfmt y ed dutcm exyerientidjyntio *p * «. tfncfclUntur.crgo pbilojopbo in d^iwclicdncl/s^eligcw- ^^^is^«o^pt4titws^t«mr4tione,t«w experietw cre- ^^^^^^enJww e^Etexperientw [kwe MoIupMtum^Mm P 1 *^" idm indcd fueritid fum^f\tdotdtusch^n\i<{uidm mlUm omninof tficntia exyerientidm , mtllam koluptdtis illiusfcnfum percepenwt: *tc[; id dc experientk.De rrt^we«<juts omnium tddem rdtione y nifi Fhilofofhus rcs infticitindm uulgus ipf m <[uo tdndcm modo oh\c£tdmcntd mdxime ^erci^it , nifx cum doloris dlifyid contrdri] fuftinet i ut dgrotos tdndU»»udcm iU ftnitdtcm Uuddrc uidemus>ut nihil Aulcius \&t+ctffiihildmdbilius cffcfdtcdntur:utfdnitdtis ipjiws jcw- *f fum y tum dcmum hdbere uidedntur, dum morbq dli~ quo Idbordnt.Similiter opwlenti^ fumm<z funt in p*K perwte cxtremd Uudes: Hftdmen wibilotfwgis wecejje cft rebus fuduibus pcr f ut tdks fint , dli<{ui& contrdrium } dt<fc moleftKWuntecederc , uelut paltfW in Mi^eJi^McIiew^i^lenjii^c c<zter\s fien widewus: asJLl** wnlto etici prrfffcntior* ed dele&tment* pHt4nd<l

funt y t[u<e ipfa,utfentiantur contrario alitjuo pr<eceicnte non indigent.Wunc uerb fermoem ahquanto (rolixiusPlatoextrahit y idtantuut prcbet <{uantu ignorantia omnes homines,pr<eter Philofophum,uel ipfisin uohptatibus eeftimndis hallucinantui \<{uan tum<\ ; ea \n parte c<eteris phihfophi pr<e$rct. Vcrum ■ca ratio y <{u4 utiturnihii hahet cu dcmonftratioe coe, ch id^ est k nobis magna ex parte prcetermifja: 0 . tantum ex rationihus ipfws exponendu accepimus, quantu nohis demoftratioisfyeciem here uidehatur. ; E S T enim poit aliquod intcrua\lu y hac ratione ufus t fames y &fttis,<{ucmadmodum corporatis habitudi- ~ J nis <{Ueedam exinanitionesfunr.ita ignorantia , $x^(P***' imprudentia funt <{ucedam animi uacuitas y ty inani-**"^ tio.Nc<fcalitcranimiperitia,at<{ i intclligenti4rcple' , tur y <[udm alimentis corpora refciuntur. la aut mcritb pr<£Stantior y atq ; folidior rcplctio eft , <\u<st cx eo \ quod prtftantius ct% # mclius confcitur : id enim i ({md ita praftat a\i<[uantb uerius , a\i<[uantb maius i cffc uidetur.ht<[ui rcs ipfe tantb cxcelletiorcs funt t I tcuerioriSjpuriorisfy fubftanti*, <[ubmagis <td res ^ropinquant y <[u<efuntc£ternee y infnitayimmort<tli$~qiUematis,&perpetubmanet;contra dc his, <[u<t tnaxime difiZt fentiendu eB.qua rone id, <[uo animdt dcfeftusytr uacuu tllud <{ua\ecun$ eft f expletur,mul

N iiij

^iditatibus obfecunient y iufdne citrd controuerfu Mehementius y ac pnerer modum in uoluptates huiuftnodife ddbit non modice y utde pdrre diximus, iffc ^hn^enim non habet e diuerfo,<[ri fe in alterum extrcmu tif AjfrJ^etrahar.nec certe ci contingit in ([uofcunq; incur- **<rftyrcre y a ({uibus ulld operd ref>rimatur y ({uin potius o- Wnes y <{uibus occurrit offedit auxhores libidmis fu& y At<\; uolu$tdtis y <[ui eum etiam ad dominandum inuitcntjncendani<{; omni (iudio.<[uibus certe rebusfu~ cum pe/orem,4c deterioremfieri ylanu e&i^tf ^whus folet apum examina uexari ♦ \[fe fic[mdcm y dum fe in uoluptates deuoluitfu$uacaneas y utfunt etrie- Us^unguentorum y ac rerum odoratarum inanc ftu~ dium, 0 ({uodbreuius dicatur , cuiufcunfy generis fint oble£iamenta y dc maxxm& confuett hominibus uoluptdtesidum igitur in eas fe pr&cifitdt y &immer git><[uafi ex feipfo,ideft y d ratione, ij mente cxcc* aitiatq; ita extra fe yofitus cufiditatibus dlis agi^ UtuSyfiimulatusfyfucis <[uide etiam ipfis y furit fld~ ve>dc fumme gturbdtus in infaniajc dementia <jwadarn dcemoniaca conuertitur,c[Ud etianum fcrcituSj ji([uasfandsintusofinioes y dut uoluftdtes frugales reliftas offenderit y euellit penitus^dtfy abvicit.Ergo tyrannushmoi(eumAut intelligo^ui paftantiorit w<*jy«4i#partis frorfus ehneghgh^furiofo y dt<fa efcrio

: ielU€zus,cic mctiso^reffu pcrfmiUs tfl. hc f tni i hunc modufuriofusno tantumadimperiuhominii tyira bit , f 'd dcorum etiaimmortalium domimu,fi ojjer, fibi acauircre conaretur, It in hunc quidem lodu tyrannus no icrfera defcriftus fu: nec <ju<g a \obis comemorai, c# cius ex populari comutatio cq JJ raria uidetur,uut aliena.erit aut <jud r ts d nobis de- u criptMS eft , tum maxime,e^uado,ue\ natura iffa,uel fyudi]S in eu concurrant ota,<juce dnobis enumerattt \unt.Hdtc aut ut funt d Platone explicata, mox diff rrere icipit,huius iffws uiri, de <juo diclmus, <jute rof^^ fit uitdt,<jui mores,<fu£ cofuetudo.ubi certe tllu inter uolwptatti otum abundantiam0 aculeu debacchari c&edit,ad uoluptates ota co£ofita,utfunt dcambuU i\oes$6rticus,ba\ne<s$atia,gymnafta, theatra, <& (ne muitis)indulgcre cjuide otbus cjua amort iftum im$udente,uenereu, atc^ immoderatu conprmant:^ mor in ip/o maxime uiget,habei<ji in reliquis <wim yartibus dominiu,ac regit, ut naue gubernator +& ibituregerefoUuhcutr ecjuide talts, mncjuam tfcifcendi nouas uo\uptates,ac frionbus adiungedi defim:c{Mn nouae in eo tjuotidie libidines onUtur 9 ut 'i ijuod in arboribus alienigena germina fullulent,& nlifl id gf nus-Quibus otbus non fme ingcnttfumpttt | ctfewpf ttri^ote m, tc dttfriu fit quiuis ofulentus,

yfi f»fW& locuples t riibilom'mus omne confeftim fdtrtmonm ^f^^frodigev.mox^cu pafenti fcmptu indigeat 7 neccf jfife erit pecunias fornori acci^ere^multa neceffarid ab afys mendicarc-.cuma^ femyer ulterius inftantcs cupidttates incitent,ad ea ctiam^ua affeaui rio pof fit y & prafertim amor tlk infolens uencreus urgeat t quirdiatiis cupiditdtibus tp/e imyeratur : e 6 ufcjue (qucadmodum inajuit Plato)ut nihil fit,auod concuftfccrc ille ri6audeat y necfe.coerceatjade6ut t 43 co luborumeducatione oblc&arietiatonon ncgligdt, Qud dc re unum de duobus illi dccidere neceffe e #, mt cum aucecuna^ defiderat rdtione aualicuna^ ufur farc.aut mgeti trihtia y immanibus\; doloribus df~ pciyhdud minoribus certe y OMam quibus ucl farturies mulier.uel auiuis dcgrotus maxime cruciatur .auodfi -farte fatrimorivj cocejfam iamfibi d faretibus pror^j^^egerityam^lius eifiauid fupcrcrit efflagitare y &in frt+u&otytatesinhonehas erogarc rio uerebitur: auodfi u&ljftiniriime illi afjenfi fuerint y ad bladitids frimum t mox *dfurta$ohrem6aduim y ac pdterna fietdtis uiolatiocm fc coferet.cui imftetdti dliaudnto obhindcius, fxfc fdrentes Mfofuerint t dduerf « cos itfos tyrtnr tium y omnis offtcpj immemor dgev.utneo; tdndcm, fi res itd tukritffaterna cade aminedt nefdrias ntdv ms .auodgems fldfrify fdpimnos^ciuitatesno"

s uidimus contingcre .Adhctc, tyrannicus illc f ts y fi cuius non necefiari] amore captus fit,ac coi maxim^cjui delinfientcm eum,tyadiuuant ) (? J nt : dli certe uidebitur non iniquum cffc eorum tk amicos ipfos necejfariosexplodcrc, maiores cct f tos 9 auos:f>arcntcscfo corum iffor^cjuos mineccffarios amat nimu arbitrio y achbidinifubt. t\tc^ ca demum corumfortuna eft, q4bus aut ira y aut moribusfiUus tyrannus cjftcitur . Con ptis denifyac profufis ^arentumfacultatibus y dx l ipfe tantum confc^ui po/?ir,<jKo magnitudinenf ditatum cxpleat y facra^ac templa tandem dirit infef?isc\; itineribus uiatores,cjuot incident fyot pnedas undecumfy poterit aget: ac deince^s i tcnyoris proceffu magis,magis^- adaugebun- ■.upiditateSjmiximccj; imperator ilie relicjuarum r ucncreusjnhoneftus dominabitur.adeo ut^ua a tcmpore pweririce, dum fub legibus paternis tueretur y bon& opinioesfupererantjenitus euel ur.lrat autem d principio in populari inftituto, <ta cducatus:nunc uero inteiuentu tot furiofamt 1 * "tjt, * linum y talis eftuigilans( ut Plato incjuit ) cjualisfauf*tMi dormiens erat y nullius rei abftinens y nulla reli-^***^ re,»M//o cuiuscy rei timore deterritus . Quoties i aU<{uot tahs i ciuiute $o$ularifuci y fw coorti |

fmt,feu aliunde confluxerint,c[ui intcr c&tCroS pauntid,at(kfacvdtatibusad uoluptates prjeualeat et ^My)tjnli<{ui> tyrannus conftiwim omnium, ac dominus, V£miJii£k imyrudentis popw/i confenfu,& auxilio. Sic <t«tem conftitutus,uelutfupcrius patrem fibi y ac matre. fubiecit, fic hic cjuofcW patriam fuam , dc omnium mdiorumfuorummdtrem ciuitdtcm,toto condtu fub iget . Si uera pduci in ciuitdtefuci tdles exiftdt,c\uos frobi ciuzs incrcpent, tunc potentipimum fibi ducem ex f <o coryore conftituunt, dut foris bellum gc runt,dut domi omne genus fldgitiorum cxercent, tdrietesfodiunt,dd ceedes, ddrdpinds coucrtuntur. q_V I CV N fcyr E prcetered tyrdnms e#, hdc

Juidemndturd eft,«t nullum ip/e ciuium uere <fi/i- [dt,ne% ip/i interfcfe ddigere fiudednt . Quocircd, *LL\i. idminihrdtio iofd tyunnicd ini<[ud etf, iniuftf- . fvnd,cumf\t mdxime contraria ei ciuitati,c[uam^ nos fupcrius primdmjdtcfcoptimdm defcriyfmus , a fid bac flurimum } uelut fefiima diftat.Esi cjuidem cer~ te regnum omnium ftatuum bcatifiimum, ata^ opfimum. lccirco,cum noii aliter ciuitas a ciuitate,c[uam K uir d uiro difcrepet,confec[uens eft , ut nemo , nefy ^-^fi+yege fit optimo beatior,nec[-tyranno miferior efjc ^^ A ^of?:t.Etfi ciuitatis ad aliam ciuitatem collatio cla~ fiorfitfiuamuiridlicuius ad alterum , mhilominu$

i4hen,fiutroU$im>ify ediem compardtio e&i ix illd ciuitdtum inter fe y etiam h<ec uirorum comp* rdtio cldrd fi ctjtd enim y dum cjuce ciuitdtis proprid \ funt naturajtf <{u<e $r<etcrcd accidunt y cognoueri-* mus y facile erit uiri <{uo% fimilis iudiciumfcrrc. \ A T Qjf I nihil eft manifcftius, <{ukm tyrdnhict {JL^tttU ciuitatemmaximeomniumferuitute opprimi.at^ ^hai^r^^ libertdte abcffe <{uaplurimum:fic <{uo%certifiiniu cfatwi *w£u tyrdnni ipfms dnimu omniferkitutc y at<{ ; indignitd-* te opprimiyUtpotc in <{uo pars ipjd uilifiima y dcfccdif fimd dominium obtincat 7 reUquis y qu<t prjettdntiorc* fuUt y fcruicntibus.SerUa infuper ciuitds y uelut dlieni iuris y minime id y <{uod uult y aut cupit y por dgere: aut forte , f% agat id , minimum <{uidem y ac nullius mo~ tnenti effe neceffe e# , TyrdMorum fimilitcr driw tnus y uelut dure y <ffmifcreferuiens y fempcr Umcn* tdtione y femf>er moerore^fcmper triftitia y ac rerunt omniuminopid laborat . Itenim ciuitatcs tyraiino fubditas wopes quidem ef]e y ne^ un<£ ncceffarv\i « dffluentes effe conftavMa <{uoc{; tyrannicus animus ubi%inof>s y ubi^famelicus y atq^ . &<{uem-* *dmodum(ut in<{uit Plato)ciuitas y <{u<c fub tyrdnritde cft % omniafomidat:f\c tyrannusi^fc nunc{udnt tffe fibi in tuto uidctur . Et <{uemadmodum itlic frecjuentiom <[uerimonk > fre<{uentiores fietus^

acgcmitus^uam usqgcntium cffc f ilent : fic nmo

cupdimbus magis $niciofis,magis'<{; lu£tuofis,<{ukn tyrannus afficitur. In eum\; more Plato ciuita tibus ipfis uiros ilUrum afbmdes ctyarat.W auandoquide («t diEtumeft) fimHitudo,<{u& inter optimam,&ty~ rannicam intercedit^eriior e>%<{uam <[u<z interfiimles illis uiros:ob id,uelut exeflo tyranni ipftus na~ turam,at<{; conditionem expofuit. Itenim teporibus Hlius magno in honore,&frc<{ucnti ufu erat imperib tyrannicum: <{uodetiamcratjpoetarum camimbus decantatum,& celebratum,<{uafi liberum <{uoddam t ac legitimu dominium .iuRum^ effet.lpfe ^«o^poctas.no $auco$ in his noftris ciuitatibus natos cogno m,<[ui hoc domini] genus optimum effe $utarent y <& in frimis re<{uirerent,utf>ote in <{uo fuam <{uandam dignitatem.auRoritatem^ retinertnt. D I C I T prate rea ?\ato,nihil obfcurum effetyrannumfe erga ciues ita gererc,qualiter erga fer- „ p* 0 ? dominum: utfcilicet opulentum cpefiam effe fin AimiiiJ gamus 9 &mnciftsin frimis eum abundare . <{uat I- ideo nonfuntformidabdiai&i,<{uiafrctusf\t rclicjuis . ciuibusfuis, <{uos duplo plures,quamferuos t cos<{i /iberos omncs habet,Quod fi feorfum ab alvjs ciuibus Cumuxore,acliberis,facultatibusc{; omnibus inter totferuos habitarev.tunc , «rppte ubi nullu aliberis

'¥5 '

hominibusdux^iumprdtfenSyproptum\cffcty^lum j mnncfdrfucrit dc fc in f>rimis y dc uxoreyde liberis W " timcre ? dcfyrebusfuis omnibuSytdnqomnidilU oh fcruos uerfentur in difcrbnen? hc tandem <{uid fd- ^ cc rct dliud y nifi nonullis exferuis ipfis ddbUndireJ*. 1 "** 1 **^ tur y dCjpolliceretur<{Ud^plurimd y cogeturtdndemoh 9 f, ^ ' Kfl <«In|mos fcruos cUudcre y corum<{- ali<{uos auadoc^ \ ipfe uinculisligare^multd^ illis ncccfjaria pdrdre, * dc nulU dppdrcntc mioneddid cogentc y numerdre t Et certe eo fe modo gercre cogitur y eo^ difcriminc dc timorc uiucrc y nifi fc cum fuis omnibus pcrire malit.Agc uero y dhos circum<{ud<{ ; mortalcs proximos i

HUcircundemus^uibdud^udqjpdtidntur dlterum aU tcri domindri y <{uantd cum inopid , <{Udntd dnguftit rerum& dijficukate aftriStum putabimus , <Jm/*,mclut carcere <{uoddm cUufus eiVHac pUne conditio eft ipfwstyrdnniytdlifycdrcereperpctub coercetur, femper fame y f emper timorc ucxdtus y nun<{ fibi imfcrdns y nuni us<{; co compos fui y ut egredi Msg J/Vc4f, n nec refpicere <{uidem <{uod pUcedt hberu cfl: McriiM itd inclufus muliebrem uerius ultdrn dgit • q uirilcm. Hcec inter caterd buius uiri mdU, hoc minimum c/t, qu6d y cumfibiipfiimpcrdre non <{uedt y alvjs domindrt^^^ .. enititur . <{uod pcrinde cfl, d c fi imbecilli ows, dt^V^^) \ *gro corporcjfu* udletudinis t & falutis negligm^.^ »*

: tlimt fdniuth fdtdgtre incifidtQud dtrt a\uis o mnium^fo^grauxoriftruituti illigatus e# y quant tyrannuskuius & pperiras , a r<j. libidmts nulla induit&^^™ 9 mlU opes irnpkrt utkm, ftmptr in mcxrore, \4 T /c^per inanguStidJemjter in dtfidtrio , <juo *p/c> ^ «niftnts mctxime inops cx*iftir,exmde inwi dws , iniwftus y omnis dmiciti<£ expers fl/os |e^«idew affe8:us,cu idm dnttd dcctpifjit, tunc muln magis tx obttntu tyrdnnidis adeptus tPt:tx^uo ttiam e# conftquens, infortunatum eum efft,<& infoelictm.A ddt etiam y £ <[ui y autfortuna^aut cufu in fublimt tuehutur; /^penumtro miftrabdi ruind in infima recidunt : quod udtofua fyontt confyicmm e# , non ratione tantum y utrumttidmftnfu.f{t<{;ddtoin huius ftrmonis CQmpendio,ty ciuitatum fuptriorumprdo^ earutn ippr«>«/^/icir4ris,inf^/icir4ris^ gradus, ac f >rit$ f vtcnon torum y ([ui in his ipjis dominantur , conduio todnifena tft: itd ut btdtifiimus ohm fi: probus rex, miftrrimus^acdttt&dtifsimustyrdnu^ de ciuitdtuilld7undturd y <tfmutationt inttr ft y homi mmcfc etiam fimdium a Pkrowe diffutatum tft. i P O T E S T auttm adtitrfus ed,qu£ diximus opi^tU* t on ^ ut f llimm fa><{uod a Flatont di&um eft , fci* ^"^/Ur ^ Anm duitatum tam tffe rationtm, ut alia aty ^X^xotram fxt^utmddmodum inter fe o$tima ciuitas,

& tynmxicd funt comrdri<t:(juonidm intcr tdlid c5 trdrid mediuintercedcrc ncceffceffc y uidcdtur ucU lchdrumciuitdtumintcr fcfc commutdtionem non viifx ordine fieri.c\uod tamcn hic non itd cft^cum non per mcdid commutdtiofidt y ut k ndturd pcri folct. JSldturd etcnim ippt non y nifi per medid, cjua iwtercurrunt contrdrid y dut conciliat y dut yermutdt* EN I M */E RO 1 res ipftf, de cpibus traBatur y uo luytatis funt tantum non ndtur<e ; unde quoddmodb his ipfis in ciuiutihus ctiam fmgulk oium , cjuas dc~ fcripfimus ndtura cof>rehendunw y tdfciliceifdcuU tdte y ut quanii in dlid qudlibet transfcrri poj?it , atcfe mutdri.Dicimusq; hanc <\ualemcun% ciuitatu tnmj mutdtionem a Vlatone poJirX, ita non intclligcndZ cff? y tan<{udoino neceffdridfit y uerhn tantumodo^ itafrequentius accidat. cuius rei caufa ef\ y <{uonid y fi in ciuitate cjuis ah ineutc uitd inftitudtur illius ip/ws jj ciuitdth moribus y tametfinatuu ipfa fit maxirnc le-^^jj gibus ilhs cotrdrius y nihilorninus tdt* m&Mtiois if- iwc lius y at<\-educdtio'is uis efyur irnbutus ip/e ciintdth moribus a naturd fua y cimtdti i\U contrurid y rccedat mdximd cx yarte:itd utfad a ciuitdtis moribus djfcreper tfoeo^r*^ ciuitatis mores tr&ferri<iu<z ipfk et eft caufa.&nvlla fit tamr*tf

frdud,tdm]>crucr[d homnis mturd } aux inftitutm]*^

nonpofsitad humanas uirtutcs formari Nonnun% ucrojaroadmodum tamenjd prohibcripotcfccjuod <{uidem in prima huius fcicnti* parte iam probatum fftjbi etiam comprobatum c^uiamad a&iuas w/rtutcs afjc^ucdas unam^confuetudinem fcilicct, cffc: uemadmodum ad fteculatiuas fcicntias doElrinam ipfam, ftu difciphnam. Ergohomofi in morcs alios, <\uam cpibus imbutus eft redigcturjnoc nifi confuetudine,legibus,atcfcinftitutis uariatisfieri nonpot. At uero in Repub. prdefertim qmdem in optima illa y nonfidtim\ege$ y confmudine$fy nmantur^ob ufum fcilicet diutimm uirtutis y more^ ; ipfos ophmos^cofi rmatos'q h in qbus funt ciues exerciuti , a t<y inftitu ti\imm\uero dum mutantur y fenjim id fit^necmfi in fimiliores.ac propiores primwn tranfeunv.ac ita rceccffe c$lcafjt£iusipfos,dtfyhabicudtne$,feruato <ieinccps ordine fubinde imm : tari y ^ous^adfuprema corruptioncm peruzntumftcjn qua^ uelut in exrretno omnium graduum pepimi y & perditifimi mores infuntSxeplumautemhorumomnium facilc eftex his moribus colUgere^ui haud ita pridem apud nos coepcrc y & iam annum ({uadrdgcfxmum progrefiijn primis\ ; per potcntifiimos quosfyex quo emmftatus ambiciojus irrcpj]t y in <\uo enutnti illifunt y iam , etji in paucifiimis coru>optim& ciuitatismorcs^c ftudit

rcmanferint,pr<efertim in uiro uirtute inftitutorum legaliumprxdito.Deniq; am fuperior* ilU ?Uto abfoluit y cupiditatesquidemipfasinter fe ita coparat,utf>aUm fit , qu<e quenq ; tftorum confequatur: qu<zfane comparatio fic abfolutior eB y & plenior. Qjf IBVS cxphcatis demum ipfius de pambus huius fatnti<e necejfarijs fermo terminatur, quod nos declarare in animo habuimusdtaq- inquit Plato cum uires,{feumores)amm<etribus mdeanturcom frehendi gcneribus,quot funt etiam ciuitafu difrin- &a interfe generajrima efl pars anim^qua homo fapientiam arnatfs a§e£tatSecunda,<{ua jinem dilignjartimmoderateyutambitiofusipartim nimiu, & in excejfu y ut tyrannus.Tertia additur,qu<e con- v cupifcentix e^uttlitatem maximeaffeBans.Volup-^ tatum idcirco genera tria effe neceffe ffl, qu<e unicmq; horum correftodenrxum nemo ambigat ipfas uoluptateSyUeluti quandam umbram corpus infequen tem,eas i\U infcqui.Hic autem ?Uto y ad harum uolupatum indagationem,qu<e uidelicet earu eligibihorfitutiturargumentatioe topica.lta enim mquit, fi ex iftis tribus hominum generibus unumquemuis mterroges, qua uoluptas illarum trium dulcijsim* cjfetf equidemfuam quisq ; duabus reliquis antcponct.Deindefubdit i{fc infignem quedam hcumM

N iij

^^wjccMwJo Topkorumliho ab Ariflorele expficrf-

*< *nij^ s & 9 ticit<fc in huc modum y Deleftnro,<tt<j ; iudicifc favicntis c£terorumfcntcntid ucrius eJjTe, <jt<£ p<£ftantius.ld^fic proW, cpibd duo vrtfftantifiima ad iudicandum 3 ac cxaminandum inftrwrieta pewes fd~ ficntem folumfint^ea autem exocrientidjtfratio *p * * ttpcfcllantuuergo pbilojopfoo in diiudicandis,deligcn- ^t^isfyuoluptatibuSytumrationcjum experietw creiJhtfmendum eft.Et experientw fant uoluftatum , qu&m ***** iam indc a cueritia fumyfxt dotatus efl ,'reli<j«i duo nullam omninof toientia exyerientiam , nullam koiKpMtis illius fenfum percepernwt: <tt<j; id de experientw.De ratione .quis omnium tadem ratione, nifi Vhilofotbus rcs infticittnam mlgus ivf m <Jko tandem modo oble&amentd maxime percipit , nifi cum doloris aliquid contrari) fuRinet i ut agrotos tan- «ww^h dem ita fanitatcm laudarc «ideWKS,Kt nibil dulcius, £i*h(tftoihiUmabilius effefateantur.utfanitatis iofm fcni. fumjum dcmum habere «i^e<i»t«r, dum morbo ali- <|ko wWdnt.Similiter opKlenti* fumma fmt in p*K perwte extrema laudes: iftamen nibilonwgis ncceffe eft rekKs/iwKibKS per Je, Kt tales fmt , <tIi<JKii contrariumjata^ roole#KW ttntecedere , Mel«t oalam in Ki4edi,<<K<Iicndi<j; jenjMc c<etcris (reri «ideWKS: yfJLL** ^Klto etia or<£&antiQta e<t deU&ammd pMt<md<*

funt y <[u<e fyfd y ut f midntur contrdrio dlicjuo pr<* ceitntenon indigent.Uuncuerb fermoem dhqudnto frolixius Pldto extrdbit y \d ttntu ut prcfcet cjimtti ignordntid omnes homines y $r<tter Philofofhum y uel ipfis in uoluftdtibus dtftimwdis hdllucindntur y <{udn turric^ td \n pdrte cceteris philofofbi pr<f#ct. Verum €d rdtio y <[u4 utiturnihil hdbet cu demonfttdtioe coe y cb id% e& k nobis mdgnd ex $drte pratermifjd: <& tdntumexrdtionibus ipfius exyonendu dcccpimus, qudntu nobis demoftrdtiois fyeciem here uidebdtur. ES T enim$oftdli<[uod interud\lu y hdc rdtione ufus, fdmeSyty fitis^uemddmodum corpordlis hdbitudinis cju<edam exindrittiones funt:itd ignordntid y d t<fe imprudentid funt cju<tdam driimi udcuitds y <& indriitio.Nefydliter driimi pttitid,dtfyintelligentid rep/e tur y cjudmd\imentis corpord reficiuntur,Id duttneritb f>r<£ftdntior y dt<ii f ilidior repletio eh , <{u<z ex eo quod pr<cftwrws eft y <& melius conficitur : id enim quod itd pr<*ftft ahqudntb uerius , d\i<[udntb mdius tffe uidetur.ht<[ui res ipf<£ tdntb exceUetiores funt f ^CMeriomjpMriorii^jTwfcrwwfi^, <[ubmdgis dd res d^ropnqudnt y <[u<efunt<£tern^ \is^ueritdtis0^er^etubmdnh:contrd dt his y <ju<t mdxime diftdt fentiendu eft.cjud rone id y quo dri\m<z dtfe£tusj& 'udcuuillud qu&\ecunfy e^ex^letur y mul

N iiij

tb uerius quiic cR f & mlksfi ii y (fuod corporis tudcudtioifummittitur.Wfyid fane iniurid, cumanintA ippt fit attrndrum rcrum fubftantide multo magis cognatd y mult6 mdgis propm<f«* , (juam corfus , eo ipfo <ju6d illi ad cognitionm y at<fc uolupatcm fubic&um e#,<*terno 4t<fc immortdunm hic in anima rcflctionm fdpicntidm intelligimus y at<^ cognitionm.

A D tac, <j«o <j«i d ucrius cft y <[uo prue&fntws , *t<|; duubiliys <{uid ch y c6 huius iyfius uoluftas e# opMhilior t fiuc dc intcllcttus deleftdtione intelligamus,

rli*MyertS we ^ fy M i % ^ m ucr ° d ia omncs dcleSiatio- , r hvJTnc s momcntaneoe funt y W <{uafi$un£to tmyoris cor h*fl*flC rumfunturrfroftcrcd quodfunt contrarv\sfuis uhi<y fcmixte: intelle&us uoluotas nihil , <[uod «s| fhi , ( . aduerfetur re$crit y ea'<{, rationc y aut eetcrna efl, aut, \ fjf? Ttforte intcreat,non ex contrario idpt ,/ei cx ua~ rj^jn^ridtione <[uadam y ac mutationc y <[u<£ ci oboritur.H* c .lej&vTtutem Platonis ratio omnino(ita mc Dc«s amct)dcmonftratiua eft.

DIC I T fmcrca Kol«pt<ttes ipjws intcllc&us iito pro maiori partc praftatiorcs rcddi y <[uia intclle £«s tas efficit.id uero (ptodeft c2,«t ali<{uid fit pneftiws bonumjdiffum^uidmlonge pr<*ft<wtin; crif,^ wc!iMS.cow/e<i«cns ergo o%«t i««icx (jcilicet iwtel-

leftus)adipfcatur y &cognofcat maxime^at^ optipe omncs uoluptatcs:kQ£Mtctn ucrum eft. A t ratio illa^ua utitur, fcdicct quod id,quod cft caufa ut ali quidfit\>rfifans y illudidm prceftantius crit^robabilis ([uidcm ratio eft,&famofa, no dcmonftratina y utGalenusf>utabat 9 dialc£iic(Z bnpcritia dcccytus:cfuihasomncs PUtonis rationcs demonftratiuas cffc aferit^cumuna tantm, <[uam oftendimus, demonftratiua fitintcr omncs> <{uibus comparandis, diiudicandis'% mterfcuoluptatibus utitur. D E V S iibi opt/mus maximus uitam diu frofcrat, 4tc honoremyUirpraftantifiimc.Hac uerbeft difputationumadfcientiam huius ciuilis difciplina fpc- £iantiumfumma y earum^ncceffarium mhac parre txf>licanda y quam tres noftri comjpendij partes Platoniccc Reiyub. attribut* funt complex* L ldq ; totu in<\uampotuimus breuifimam orationem contuli~ mus^ubd nobis tcporis ^io^facuhasfuit anguPiiff\ma> Idty meo iudiciofumus ajfequuti, ucrumcfc Pfctonicifenfus intelk&um > ueftro in primis auxilio, tjuorum hac in artc fotietas^ubicumc^ opws crat, fuit mihi(utfem$er aliastyeropportuna . Nefyenim hac folum in re y ueftra fuit mihi opcra utdis: nc id quide ^uiccjuidc^ciuodDciimmortalis bcnignitatc /ortitusfum humana 7 uelfacultatis } ucl honchatis } f\nt

tdiumento ueftro y fmc ftudiomibiusq conftitiffct,

Qwd autem uos intelligere uelim uiri paftantiffimi^uorum fyledorcm,dc gloridmdcus qlongijsime proroget: decimus Fla tonis liber hutc ciuili , cp& trd&amus difciplinaniktl admodum conferat.Quid poetica primordia ad hanc bfam pofint coducere, <[utbus nca ; finis utlus conftat , nc<\ ; j er ip/i ueram adipifcimurfcientiam'.id'<^ iam altbi, & htc lucidius cxplicatum efl. Mox paulb ille fuaforias indutxtocs, *c rationes locis <{uibuf iam probabilibus depromptas fubdidit y <{uibus animam immortalem cjleprobarctJt infert deinde fabulam y qiue defignata eorum «nimis loca defcrtbat, <\uorum m guftus , ac tatlus, reliymum^fcnfuumtllecebris, dumuiuerent fjpe-

fabilisfuitcontinentia.Rurfumuliuohptariorum, ubi fiagitioforum dnima,ubtfraudes,ubifee!era puniatur.Zritmuerb lam nos amea fapius pradix\mus, iftiusmodifabuUs non cffc ahcuius mc mcnti. His.n. <{uacun<\ ; uidentur uirtutes coparari,aut ucra uirtutes nonfmt,dut fi uirtutcs dtci dcbct, uiriutis ipfins nomen aquiuocumeffe oportebit. Adde etiam^ubd hmoi ftgmentd \nmime a coi rattonc abfunt-.ftod iamfatisanobisdi&um effe arbttror ,<{uolocode ■ toto imitandi genere dixtmus . Etenim Platoncm ttideri eam fittamjdbulofamfy rationcm ingererc,

qu£ umcn riihil dd humdmm probiutm neceffd* rid f\t\ncc^utrb iu utilis,utfdcilius dduirtutcm mor ulibus itcr dperwr.Qwppe ctubd homincs non p/tK- <ro5 cognofcimus y quifnis ifji legibus y dtfymoribus fftix expertes pfc nc^rudcs ifturu fi£tionum y riihil uirtutc y nihd uitdc inhituto ^rofcfforibus uliu hifi oridrum conccffcnnt .Sunt undcm hoc in gcncrt (fdtcor)uctcrcs illi intcr fc confli&dtifcd in co ctia anxie(nec mirum)& perplcxePldtouerfttustft.ht ttero,we$ primo Reip«t. libro rem y ni[\ locdibus dr~ gumentis dgit hdud nifi ubi fortc dcciddt rd^ tionibus demonftrdtiuisufus:(y idcm itfefd&iut in fecundi libri $r<zfdtione y <jud dc rt niM corumfror* fus dttigimus.

tmtd infigniord^uec Tycogrdfhorum incurid o&-

^ repf 'runr.cporumpior nvmerus fdgina fd cicmtfofcriorlincdmftgn&t,

Ba.ii. /i« dut&.i.z.zGMs y dfyscy.i<) uerhn aumdo^.orimis y fi non.B.iivj.iA6.non inde eft.ij.fed cogniuz.z.dedmet&.^oderit.x^iugiexcr- . B. 'V. i.i.i//wsq ; pr < f/criprH>«.8.ji^iiJonfi. z. 5. <jm<c ucro funt.4 Bdntur.Ex his.6.fd: f*lfd y ut.B.ii.u9.erdt. B.-vii).i.-f dcficpii luttuofumci con. Cy.i. 4 cbrios ncc dcliros.i^.iuuit^ffolitd.^.imiutionis d&io.G »j.i.i44<is$ in.z .zz.contincrc debet,cm.D. ij.i. u.cufodcmfand.z.zz.ftufelices.zs jfeiungitis. D iij.i.io.<t«rexpC(iiti/?,Z4.recipitf«r.D^i.i.9.coMftiflwrnr, . D.^.i.z.Qui.yueniret ^Mifit mc diunt,

z.i.compdrdtusc?t.i7.innouetur.D.ih].i.6.fdrticuldres.9-uitafe<[u<itur<&df>f>etdt,<{uod fimile.z.io.hu mmimani-.EAA.dnobis.7.minutulos'dlos. E. jj.i. 15 porerir.E.iiij.iwpHlps m.E.N^.i\6.prrori^ ; .F.t.

fcoc.F .ij . 1 . g.injo/r/cffntr. F.iij i.1.1 dicit$.$.Rem fubxomit.F W).uzi. gerenddjit . 14. deceatne.f. -yi i i5'<I«'^-F->ij.i.«o.«r^pemawer:.i.i5 ^rfdi-

F.^iij.i lo.fttMwerewHS^.G.^.i^.Ho/MMrjMr.iS . <i<i- «errerMr,rd>«e» in.\%<[uiddam G.iij.i.i* msfi;u5r«r

2.ii.row/c.G.>u,6.po/?e > cMWper.G.'V»jj.t.ii.irt-

digent$M£pjAAf.perfuddt4nt rerum.U. yi. i. 14. ttrais.i.z+quo p*fto.H.*yij.i.i6 . humana uoluntas / n pr^are.H^ii].\ \$.inf\itutifmt.i z$.inintelligibi~ Ithus. I .v\.\.\\.$arumnumerorum y .L.14.0& fitcdi* tatem, l.ii]>i.i.<itfy<icumen y kges. I iiv\.z. 14. dum propius.LyiAAZ hancjtf corrMpr.z.15. cfutf paucoru (iowiwtrK. LV/ij.i, 15.no» <tt ^Zrerms-i.^cfe/eftittiones ctiamjudusalede, . K ij.i.i.KUtfrwr, atfy. > ./Imt miwi, .z.z.debeat.K.iivj \.z>alicjuando ex prof>r.z.%. ' fmdiares y ac.\%.nusfinem.K^*z.zz.rege appelUre, qinferu.K.ViA.%. :ijstamen y zz. lifyauxil.z.%. ciucs fenfmm K.iv\.z.s*omne$ comparat . L . z.z^iniu^ rium.L.yjA.zjniurif uindiSt. zAo.quihaud.u.fuubmt:. ISvjA.io.ipfa Repub.ZAZ.nonminor y <iuam L.ixij.i.zo./}7 qucm.Zr.u. tranfmittct > ftam maxime uelutprje^antioremperfccj.L.yA.^.imitatifunt 7 L ^i.i.z.quod minimaA)XoniurartcosX.1t]A*z4.uo~ Ikptatumciim »4tl . L. 'V i q . 1 . S- ^ ^ <?i/^iri rn M. z • 9« e\*deferat, . M.illz^. utin arboribus alia atfyalii germinctftltlidnt. N iriyz.t.^fo^ucd illi.N.l.u ce\ebris>non>\z.efi fententiarutnad.\^..neceffd riarum..

Le#or <tmw<i: Jwertet,

4[ Impreffum Fow* m C<tmpo Ylordt^tr^Ahierium

Doric . £7 L« doiticum fmres Brixianos. }

A?mo Dominu

M. D. XXXIX.

Source: Venice 1539, tr. Jacob Mantinus — public domain
Status: not stated · License: Public domain

Back to top ↑